An toàn thực phẩm

Chiên rán ảnh hưởng tới các thành phần dinh dưỡng trong thức ăn thế nào

Xem trên mobile
Phần lớn các thực phẩm mua về thường phải qua quá trình chế biến, nấu nướng nhất định mới có thể ăn được. Trong quá trình chế biến nóng (như chiên, rán), các chất dinh dưỡng chịu những biến đổi lý hóa một cách đa dạng.

Với chất đạm (protit): Khi đun nóng ở nhiệt độ 70 độ C thì protit đóng vón lại rồi bị thoái hóa. Khi có axit, quá trình này xảy ra ở nhiệt độ thấp hơn. Quá trình đông vón vừa phải làm cho protit dễ tiêu. Khi nấu nướng ở nhiệt độ cao quá lâu, giá trị dinh dưỡng của protit giảm đi vì tạo thành các liên kết khó tiêu. Quá trình này hay xảy ra khi nướng, hấp thức ăn trong lò nhiệt độ cao, rán thực phẩm trong dầu mỡ quá lâu (khi thực phẩm rán trong dầu mỡ nhiệt độ có thể lên đến trên 200 độ C, khi nướng thực phẩm trên bếp than nhiệt độ có thể lên đến 300 độ C. Do vậy, với các thực phẩm cung cấp chất đạm như thịt, cá, trứng đều phải sử dụng nhiệt độ trên 70 độ C và nên là 100 độ C để nấu chín và diệt khuẩn (bao gồm cả vi khuẩn và virus). Khi luộc gà (ngan, vịt), cá, chân giò, gan…, cần luộc chín kỹ, đặc biệt chú ý phần thịt sát với xương không để còn màu hồng. Hạn chế sử dụng các thức ăn nướng, quay, rán trong lò nhiệt độ cao hoặc trong dầu mỡ lâu.

Với chất béo (lipit): ở nhiệt độ không quá 102 độ C, lipit (dầu, mỡ) không có biến đổi đáng kể ngoài hóa lỏng. Khi đun lâu ở nhiệt độ cao, các axit béo không no sẽ bị oxy hóa làm mất tác dụng có ích, đồng thời các liên kết kép trong cấu trúc của các axit này bị bẻ gãy tạo thành các sản phẩm trung gian như peroxit aldehyt có hại đối với cơ thể. Khi nướng thức ăn trên bếp lửa mỡ chảy ra rơi xuống tạo mùi thơm nhưng thực chất đó là carbuahydro thơm vòng không tốt cho cơ thể và đó chính là một trong các tác nhân gây ung thư. Do vậy, không nên tái sử dụng dầu mỡ đã qua rán ở nhiệt độ cao, không mua các thức ăn rán, quay bán sẵn (quẩy, bánh rán, gà quay…) khi thấy chảo dầu, mỡ dùng cho việc chế biến không còn trong, đã được sử dụng nhiều lần và có màu đen cháy.

Với chất bột (Gluxit): gồm các loại đường đơn, đường kép, tinh bột, celluloza. Ở nhiệt độ đun sôi, các loại đường đơn giản không có biến đổi đáng kể. Quá trình chế biến nóng làm cho tinh bột dễ tiêu hơn, celluloza không bị nứt ra và trở nên mềm hơn, cho phép các dịch tiêu hóa tiếp xúc với các thành phần dinh dưỡng trong tế bào thực vật (thường celluloza tạo một lớp màng bao bọc bên ngoài tế bào của các loại hạt, củ, rau…). Nhưng khi chế biến ở nhiệt độ cao, đặc biệt là trong môi trường khô không có nước, các thành phần của tinh bột cũng bị biến đổi khó tiêu hóa hoặc độc hại với cơ thể.

Các loại chất khoáng (Canxi, photpho, kali, magiê…) trong quá trình nấu có các biển đổi về số lượng do chúng hòa tan vào nước. Do vậy nên sử dụng thức ăn cả phần cái và phần nước.

Vitamin: các vitamin chịu nhiều thay đổi nhất vì đó là những thành phần tương đối ít bền vững. Các vitamin tan trong chất béo như A, D, E, K tương đối bền vững với nhiệt độ, trong quá trình nấu nướng bình thường, vitamin nhóm này bị hao hụt từ 15-20%. Các vitamin tan trong nước bị mất nhiều hơn do bị hòa tan và dễ bị phân giải, nhất là trong môi trường kiềm. Do vậy, ngâm thực phẩm trong nước, luộc nhiều nước rồi đổ đi, sử dụng xút (hoặc vôi) trong nấu nướng, bảo quản thức ăn lâu đều làm mất nhiều các vitamin nhóm B, C (lượng mất mát có thể tới 90%). Trong các vitamin nhóm B thì vitamin B1 ít bền vững nhất, vitamin B2, vitamin PP hầu như không bị phân hủy. Khi luộc thịt, cá một lượng tương đối vitamin nhóm B ra theo nước luộc. Chế biến nóng hợp lý làm mất khoảng 20% vitamin nhóm B, riêng vitamin B1 tỷ lệ mất có thể cao hơn.

Vitamin C ít bền vững nhất. Chất này không những dễ hòa tan trong nước mà còn bị oxy hóa nhanh, nhất là ở nhiệt độ cao. Trong thời gian bảo quản lượng vitamin C cũng giảm dần. Do vậy nên chọn các loại rau, quả tươi rửa thực phẩm rồi mới gọt, thái, cắt; khi đã thái, cắt rồi cần nấu ngay. Men oxylaza được giải phóng khi rau quả bị đụng dập cũng tham gia quá trình oxy hóa làm rau quả nhanh hỏng và lượng vitamin C mất đi rất nhanh.  Khi luộc, nấu rau cần cho rau vào nước đun sôi khi rau đã được rửa sạch (để khử tác dụng của men oxylaza) rút ngắn thời gian đun nấu. Nấu chín xong ăn ngay cũng giúp hạn chế hao hụt vitamin C. Người ta ước tính lượng vitamin mất do nấu nướng như sau: vitamin C: 50%; vitamin B1: 30%; caroten: 20%.

Tóm lại, bạn cần chế biến nóng thích hợp để đảm bảo các chất dinh dưỡng không bị biến dạng, hao hụt và đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm giúp cơ thể hấp thu, sử dụng tốt các thành phần dinh dưỡng và ngăn ngừa việc sản sinh ra các chất độc hại.

VFA

Bạn đang đọc bài viết Chiên rán ảnh hưởng tới các thành phần dinh dưỡng trong thức ăn thế nào tại chuyên mục An toàn thực phẩm của phunuvietnam.vn. Bạn có thể Cùng làm báo với chúng tôi bằng cách gửi tin, bài, ảnh, video hoặc ý kiến chia sẻ, phản hồi về

Email: pnvnonline@phunuvietnam.vn; Đường dây nóng: 094.170.7373;

Fanpage: https://www.facebook.com/baophunuvn/

Ý kiến của bạn

* Xin vui lòng viết tiếng Việt có dấu!

Tin cùng chuyên mục

Phát huy vai trò của phụ nữ trong sản xuất, sử dụng thực phẩm an toàn

Phát huy vai trò của phụ nữ trong sản xuất, sử dụng thực phẩm an toàn

Hơn 4 năm qua, người dân xã Trác Văn, huyện Duy Tiên (tỉnh Hà Nam) đã quen với hình ảnh những người phụ nữ ngày ngày chăm sóc cho những luống rau tại tổ hợp tác sản xuất rau hữu cơ. Đây chính là mô hình được Hội LHPN huyện Duy Tiên triển khai xuất phát từ nhu cầu rất lớn về rau sạch của người dân trên địa bàn cũng như các vùng lân cận.
Hà Nội nhân rộng mô hình Nhóm xung kích an toàn vệ sinh thực phẩm

Hà Nội nhân rộng mô hình Nhóm xung kích an toàn vệ sinh thực phẩm

Nhằm nâng cao vai trò của phụ nữ trong việc chăm lo chất lượng cuộc sống, bữa ăn trong gia đình, Hội LHPN quận Hà Đông (Hà Nội) đã thành lập mô hình "Nhóm xung kích an toàn vệ sinh thực phẩm" ở chợ Hà Đông và Kiến Hưng, để nơi đây trở thành địa chỉ tin cậy của người tiêu dùng, đồng thời tuyên truyền bảo vệ sức khỏe cộng đồng.
10 thực phẩm và đồ uống giúp cơ thể không bị phù nề

10 thực phẩm và đồ uống giúp cơ thể không bị phù nề

Giữ nước (còn gọi là phù nề), xảy ra khi chất lỏng dư thừa tích tụ bên trong cơ thể - gây sưng ở bàn tay, bàn chân, mắt cá chân... Để hiện tượng này không xảy ra, các bạn đừng bỏ qua các loại đồ uống, thực phẩm sau đây.
Những điểm mới của Luật An toàn thực phẩm áp dụng từ năm 2019

Những điểm mới của Luật An toàn thực phẩm áp dụng từ năm 2019

Tại kỳ họp thứ 5 Quốc hội khóa XIV đã ban hành Luật sửa đổi, bổ sung một số điều có liên quan đến quy hoạch trong đó có sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật An toàn thực phẩm năm 2010. Các quy định sửa đổi bổ sung này có hiệu lực thi hành từ 1/1/2019.
Phòng tránh ngộ độc chết người do ăn trứng so biển

Phòng tránh ngộ độc chết người do ăn trứng so biển

Vùng ven biển nước ta có hai con vật rất giống nhau: Con sam và con so. Cả hai con này đều sống chủ yếu ở vùng ven biển, trong các vịnh... hình thù giống hệt nhau nên dễ gây nhầm lẫn. Cũng vì vậy thỉnh thoảng vẫn xảy ra ngộ độc chết người do nhầm con so với con sam và ăn trứng của nó.