Xem thêm thông tin của Báo PNVN trên
Phụ nữ Việt Nam
MỚI NHẤT ĐỘC QUYỀN MULTIMEDIA CHUYÊN ĐỀ
03/06/2026 - 23:06 (GMT+7)

Các quốc gia đã trải qua điều gì khi sử dụng xăng E10?

Bích Kim
Các quốc gia đã trải qua điều gì khi sử dụng xăng E10?

Xăng E10 được ví là "nhiên liệu sạch" trúng nhiều đích, cả về kinh tế thuần túy lẫn môi trường và sức khỏe con người (Nguồn: Putoline.com)

Từ ngày 1/6, xăng sinh học E10 đã chính thức được phân phối trên cả nước. Đây là nguồn năng lượng được ví như “mũi tên trúng nhiều dích”, nhất là trong bối cảnh thiếu hụt năng lượng và biến đổi khí hậu cực đoan hiện nay.

Tại Mỹ

Theo Hiệp hội nhiên liệu tái tạo Mỹ (RFA), người dân Mỹ đã sử dụng xăng E10 liền mạch trong nhiều thập kỷ. Kể từ năm 2010, gần như tất cả xăng bán ở Mỹ đều chứa 10% ethanol, khiến nó hoàn toàn có thể thay thế cho xăng nguyên chất trong việc lái xe hàng ngày. Nhiều khu vực hiện đang chuyển đổi sâu hơn sang hỗn hợp E15 và E20.

Ethanol đã được sử dụng trong ôtô kể từ khi Henry Ford thiết kế chiếc Model T năm 1908 và hàng nghìn tỷ dặm đã được chạy bằng nhiên liệu pha ethanol kể từ năm 1980. Trên thực tế, một số đội trong các cuộc thi đua xe quốc gia và quốc tế, bao gồm Công thức 1, Giải vô địch đua xe kéo và NASCAR, sử dụng ethanol vì chất lượng cao và hiệu suất vượt trội của nó.

Các thử nghiệm và nghiên cứu đội xe, bao gồm cả những nghiên cứu trên xe đua và xe thông thường cho thấy không có sự khác biệt về hiệu suất xe so với xăng không pha ethanol.

Các quốc gia đã trải qua điều gì khi sử dụng xăng E10?- Ảnh 1.

Xăng E10 là hỗn hợp nhiên liệu gồm 90% xăng truyền thống từ dầu mỏ và 10% ethanol tái tạo. (Nguồn: Statcan.gc.ca)

Ethanol và các thành phần bổ sung gọi là chất tẩy rửa giúp ngăn ngừa cặn bám dính trong hệ thống nhiên liệu của xe. Khi xăng không chì chứa ethanol và chất tẩy rửa thay thế xăng có chì bắt đầu từ giữa những năm 1980, ban đầu đã có một số vấn đề do cặn bẩn bị cuốn trôi khỏi hệ thống nhiên liệu và làm tắc nghẽn bộ lọc. Ngày nay, việc sử dụng xăng không chì pha trộn với ethanol đã làm giảm cặn bẩn trong hệ thống nhiên liệu, và tất cả các loại xăng bán ở Mỹ đều bao gồm chất tẩy rửa được thiết kế để giữ cho hệ thống nhiên liệu sạch sẽ.

Ethanol thân thiện với môi trường giúp giảm lượng khí thải carbon và cải thiện chất lượng không khí. Ethanol giảm lượng khí thải nhà kính từ 40-50% so với xăng nguyên chất. Ngoài ra, bằng cách thay thế các hydrocarbon như chất thơm trong xăng, ethanol làm giảm đáng kể lượng khí thải độc hại, bụi mịn, carbon monoxide, oxit nitơ và hydrocarbon trong khí thải. Những khí thải này có liên quan đến một số vấn đề sức khỏe, bao gồm bệnh phổi và các bệnh về đường hô hấp, các vấn đề về tim mạch, ung thư và các bệnh khác.

Ethanol có chỉ số octan là 114 AKI, cao hơn đáng kể so với các nguồn octan gốc dầu mỏ cạnh tranh. Chỉ số octan của nhiên liệu là thước đo khả năng chống lại hiện tượng "gõ máy" trong động cơ, xảy ra khi hỗn hợp không khí/nhiên liệu phát nổ sớm trong quá trình đốt cháy.

Bobby Likis, chủ sở hữu và điều hành một cơ sở dịch vụ ô tô từng đoạt giải thưởng và là người dẫn chương trình trò chuyện về ôtô "Bobby Likis Car Clinic", cho biết, trong số 175.000 ôtô và xe tải nhỏ mà ông đã bảo dưỡng trong 42 năm qua, không có động cơ nào bị hư hại do ethanol. Khi nói đến đường dẫn nhiên liệu và bộ phận mồi xăng, thì ethanol không gây hại gì hơn xăng nếu tuân thủ đúng hướng dẫn bảo quản.

Để giúp các thợ máy và kỹ thuật viên dịch vụ khác có được thông tin cần thiết để hiểu về các vấn đề chất lượng nhiên liệu, Quỹ RFA đã cung cấp một khoản tài trợ để cho ra đời cuốn Sổ tay thay đổi trong xăng: Hướng dẫn chất lượng xăng dành cho kỹ thuật viên ôtô (The  Changes in Gasoline Manual: The Auto Technician’s Gasoline Quality Guide). Thông tin cập nhật, chính xác về nhiều thay đổi đã được thực hiện trong công thức xăng hiện đại giúp các thợ máy và người tiêu dùng hiểu rõ hơn về loại xăng mình đang dùng.

Tại Châu Âu

Chỉ thị RED II yêu cầu các quốc gia thành viên Liên minh Châu Âu (EU) tăng tỷ lệ năng lượng tái tạo trong lĩnh vực giao thông vận tải lên ít nhất 14% vào năm 2030. Vào tháng 1/2024, Ba Lan đã thay thế xăng E5 (95 octane) bằng E10, loại xăng có chứa tới 10% bioethanol có nguồn gốc từ các nguồn nguyên liệu thế hệ thứ hai như chất thải nông nghiệp.

Các quốc gia đã trải qua điều gì khi sử dụng xăng E10?- Ảnh 2.

Sử dụng xăng E10 rất hợp với mục tiêu Net Zero và bối cảnh thiếu hụt năng lượng như hiện nay (Nguồn: Startrescue.co.uk)

Ba Lan trở thành quốc gia thứ 18 trong EU đưa nhiên liệu E10 vào sử dụng, sau các quốc gia như Áo, Bỉ, Bulgaria, Đan Mạch, Estonia, Phần Lan, Pháp, Hà Lan, Tây Ban Nha, Ireland, Lithuania, Latvia, Luxembourg, Đức, Romania, Slovakia và Hungary.

Thể theo các sáng kiến trung hòa khí hậu của EU như sáng kiến như "Fit for 55" và "European Green Deal", yêu cầu ngành vận tải phải giảm phát thải và tăng cường sử dụng nhiên liệu tái tạo. Việc áp dụng bắt đầu với Pháp vào năm 2009, tiếp theo là Đức, Phần Lan, Bỉ và Vương quốc Anh. Theo RAC, công ty dịch vụ ôtô lớn và lâu đời nhất tại Anh, Phần Lan là quốc gia tiên phong, nơi xăng E10 nhanh chóng chiếm hơn 60% thị phần xăng sau khi ra mắt.

Theo EU, việc sử dụng nhiên liệu thay thế trong động cơ đốt trong rất quan trọng vì nhiều lý do, bao gồm các khía cạnh môi trường, kinh tế và công nghệ. Các động lực chính bao gồm bảo vệ môi trường, giảm sự phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch, thúc đẩy phát triển bền vững, đáp ứng các quy định của EU, tận dụng khả năng công nghệ và nâng cao hiệu quả chi phí.

Tại Australia

Xăng E10 được bán công khai, rộng rãi tại hầu hết các trạm xăng. Do E10 có mật độ năng lượng thấp hơn một chút, nên tiết kiệm hơn đáng kể so với xăng không chì thông thường.

Trong 14 năm qua, nhu cầu về nhiên liệu E10 đã giảm khoảng 44%. Nhưng xu hướng này nay lại đảo ngược, khi việc đóng cửa kéo dài eo biển Hormuz buộc các chính phủ trên thế giới phải xem xét các giải pháp thay thế diesel và xăng thông thường. Đối với các quốc gia nhập khẩu phần lớn dầu thô và các sản phẩm dầu mỏ tinh chế, việc khuyến khích sản xuất và sử dụng E10 có thể làm giảm bớt phần nào áp lực lên nguồn cung nhiên liệu trong nước.

Australia là quốc gia nhập khẩu phần lớn dầu diesel, khiến Australia cực kỳ dễ bị tổn thương trước những cú sốc về nhiên liệu. Australia mới chỉ đáp ứng khoảng 20% nhu cầu nhiên liệu quốc gia bằng nguồn cung trong nước. Tuy nhiên, chỉ một phần nhiên liệu đó được sản xuất dưới dạng xăng không chì, loại xăng phù hợp để pha trộn với E10.

Theo giới chuyên gia năng lượng, E10 là một loại nhiên liệu được tạo ra từ hỗn hợp xăng không chì thông thường và ethanol. Ethanol là một chất lỏng dễ cháy được sản xuất khi đường từ thực vật, chẳng hạn như ngô hoặc mía, được lên men thành rượu etyl hoặc ethanol. Để sản xuất một mẻ E10, người ta phải trộn chín phần xăng với một phần ethanol. Vì vậy, chữ "E" là viết tắt của ethanol và số "10" cho biết, tỷ lệ ethanol trong hỗn hợp. Do ethanol có giá thành thấp hơn xăng thông thường, nên E10 thường rẻ hơn các loại nhiên liệu khác.

Các quốc gia đã trải qua điều gì khi sử dụng xăng E10?- Ảnh 3.

Các dòng xe có động cơ sản xuất sau năm 2000 đều phù hợp với xăng E10 (Nguồn: Startrescue.co.uk)

Nhiên liệu E10 chứa ít hơn 3% năng lượng so với các loại xăng chất lượng thấp khác. Điều này có nghĩa nếu bạn thay thế xăng không chì thông thường bằng E10, chủ xe cần thêm khoảng 3% E10 để đi cùng một quãng đường. Vì vậy, mặc dù E10 thường rẻ hơn tại trạm xăng, nhưng lại phải đổ xăng thường xuyên hơn.

Cả ethanol và xăng không chì thông thường đều có thể bắt lửa. Vì vậy, việc pha trộn hai chất lỏng này để tạo ra E10 sẽ tạo ra một loại nhiên liệu tương thích với các động cơ đốt trong hiện đại. Tuy nhiên, việc thêm ethanol làm tăng chỉ số octan của nhiên liệu. Chỉ số octan dựa trên tốc độ bắt lửa của nhiên liệu trong động cơ đốt trong tiêu chuẩn. Vì vậy, khi chỉ số octan càng cao, nhiên liệu càng ổn định và càng ít có khả năng gây hư hại cho xi lanh và thanh truyền động cơ.

Cũng phải nói thêm rằng, xăng E10 vẫn còn tồn tại nhược điểm. Nếu sử dụng một chiếc xe cũ, tốt nhất nên tránh sử dụng E10. Lý do, các động cơ được sản xuất trước năm 2000 thường không tương thích với nhiên liệu này. Ethanol có thể làm hỏng các gioăng và đường dẫn nhiên liệu cũ, thường được làm bằng nhựa và cao su không hợp khi tiếp xúc với ethanol.

Quan trọng hơn, E10 không thích hợp để sử dụng trong bộ chế hòa khí xăng. Các thiết bị này, bơm hỗn hợp nhiên liệu và không khí vào động cơ đốt trong, chỉ được tìm thấy trong các xe cũ. Vì vậy, ý kiến cho rằng E10 gây hư hại cho xe có lẽ xuất phát từ tác động của nó đối với các phương tiện cũ. Nhưng đối với các dòng xe, đặc biệt là ôtô có động cơ sản xuất sau năm 2000, E10 nhìn chung an toàn khi sử dụng.

Nguồn: EO/MDPI/Kuklinski/Conversation
Ý kiến của bạn
Bình luận
Xem thêm bình luận