Điện gió ngoài khơi: Cơ hội phát huy năng lực công nghiệp dầu khí Việt Nam

Tận dụng nền tảng dầu khí để phát triển năng lượng mới

Điện gió ngoài khơi không chỉ bổ sung nguồn điện phục vụ chuyển dịch năng lượng mà còn mở ra cơ hội phát triển công nghiệp chế tạo, dịch vụ kỹ thuật biển, cảng và logistics. Với Việt Nam, đây cũng là hướng đi để tận dụng năng lực đã tích lũy qua nhiều năm phát triển ngành dầu khí.

Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam (PETROVIETNAM) đang tập trung vào 3 trụ cột: phát triển Dự án Điện gió ngoài khơi Nam Trung Bộ 1, tham gia kiến nghị hoàn thiện hành lang pháp lý và xây dựng chuỗi cung ứng trong nước.

Tổng công ty Cổ phần Dịch vụ Kỹ thuật Dầu khí Việt Nam (PTSC), đơn vị thành viên PETROVIETNAM, đã cung cấp sản phẩm, dịch vụ cho các dự án điện gió ngoài khơi tại Đài Loan (Trung Quốc) và khu vực Baltic. Kinh nghiệm về công trình biển, chế tạo kết cấu, cảng và logistics tạo nền tảng để doanh nghiệp mở rộng sang lĩnh vực năng lượng mới.

Tuy nhiên, để tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị điện gió ngoài khơi, doanh nghiệp trong nước cần thêm nguồn vốn dài hạn, công nghệ phù hợp và thị trường đủ ổn định. Đây cũng là những điều kiện quyết định khả năng hình thành một ngành công nghiệp có sức cạnh tranh.

Phát biểu tại Diễn đàn Doanh nghiệp Việt Nam - Đan Mạch ngày 20/10/2026, Tổng Giám đốc PETROVIETNAM Lê Mạnh Cường nhấn mạnh, điện gió ngoài khơi không chỉ là nguồn điện mới, mà còn mở ra cơ hội phát triển ngành công nghiệp năng lượng và chuỗi kinh tế biển. Quá trình này đồng thời phải gắn với yêu cầu bảo đảm quốc phòng, an ninh và chủ quyền biển đảo.

Cơ chế đầu tư và chuỗi cung ứng là chìa khóa

Một trong những thách thức của điện gió ngoài khơi là quy mô vốn lớn, thời gian chuẩn bị dài và yêu cầu phối hợp nhiều bên. Vì vậy, tính ổn định của chính sách, cơ chế mua bán điện và phương án phân bổ rủi ro có ý nghĩa quan trọng đối với quyết định đầu tư.

Ngày 19/10, tại Copenhagen, PETROVIETNAM làm việc với Copenhagen Infrastructure Partners (CIP), đối tác cùng phát triển Dự án Điện gió ngoài khơi Nam Trung Bộ 1. Hai bên trao đổi về cơ chế khuyến khích đầu tư, hợp đồng mua bán điện, phân bổ rủi ro, thu xếp vốn và tiến độ dự án.

Ngày 20/10, PETROVIETNAM và CIP trao thỏa thuận hợp tác thúc đẩy phát triển điện gió ngoài khơi tại Việt Nam, dưới sự chứng kiến của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Nhà Vua Đan Mạch Frederik X.

Hợp tác với các nhà đầu tư quốc tế giúp PETROVIETNAM tiếp cận kinh nghiệm về quản trị dự án và huy động vốn. Tuy nhiên, để các cam kết trở thành dự án thực tế, những vướng mắc về cơ chế và điều kiện đầu tư cần tiếp tục được giải quyết.

Bên cạnh đó, phát triển chuỗi cung ứng nội địa là yếu tố quan trọng để gia tăng giá trị kinh tế trong nước. Trong buổi làm việc với Vestas ngày 19/10, Tổng Giám đốc PETROVIETNAM đề nghị tập đoàn nghiên cứu giải pháp phát huy năng lực công nghiệp, cơ khí chế tạo và dịch vụ kỹ thuật Việt Nam, từng bước nâng tỷ lệ nội địa hóa.

Vestas bày tỏ sẵn sàng chia sẻ kinh nghiệm quốc tế, đồng thời nhấn mạnh sự cần thiết của chính sách ổn định và lộ trình triển khai dự án rõ ràng. Theo doanh nghiệp này, các dự án cần được thực hiện liên tục trong dài hạn để tạo điều kiện cho nhà cung ứng đầu tư thiết bị, đào tạo nhân lực và nâng cao năng lực sản xuất.

Thực tế, nội địa hóa không chỉ phụ thuộc vào yêu cầu sử dụng sản phẩm trong nước, mà còn đòi hỏi doanh nghiệp đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật, chất lượng và chi phí. Khi thị trường có tính liên tục, doanh nghiệp mới có cơ sở đầu tư dài hạn và tham gia sâu hơn vào các công đoạn có giá trị cao.

Hợp tác quốc tế gắn với giá trị trong nước

Trong khuôn khổ chuyến công tác, Công ty TNHH MTV Dịch vụ Cơ khí Hàng hải PTSC (PTSC M&C) và Semco Maritime ký thỏa thuận hợp tác chiến lược giai đoạn 2026-2030, hướng tới phát triển thị trường dự án trạm biến áp điện gió ngoài khơi trên thế giới. Tổng công ty Phân bón và Hóa chất Dầu khí (PVFCCo) và Tập đoàn Topsoe cũng ký thỏa thuận thúc đẩy các giải pháp công nghệ trong lĩnh vực hóa chất, phân bón và năng lượng bền vững.

Các thỏa thuận cho thấy cơ hội mở rộng hợp tác giữa doanh nghiệp Việt Nam với đối tác quốc tế không chỉ nằm ở phát triển dự án, mà còn ở công nghiệp chế tạo, dịch vụ kỹ thuật và công nghệ hỗ trợ chuyển dịch năng lượng.

Trong bối cảnh Việt Nam và Đan Mạch nâng cấp quan hệ lên Đối tác Chiến lược Toàn diện, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đề nghị doanh nghiệp chuyển từ tư duy "đầu tư tại Việt Nam" sang "đầu tư cùng Việt Nam".

Với điện gió ngoài khơi, điều này đồng nghĩa hợp tác cần hướng đến chuyển giao kinh nghiệm, phát triển nhân lực và nâng cao năng lực doanh nghiệp nội địa. Nền tảng dầu khí giúp PETROVIETNAM có lợi thế tham gia lĩnh vực mới, nhưng để biến tiềm năng thành năng lực cạnh tranh thực chất, Việt Nam vẫn cần cơ chế đầu tư rõ ràng, thị trường ổn định và chuỗi cung ứng phát triển dài hạn.

Đây là những điều kiện để điện gió ngoài khơi vừa đóng góp cho chuyển dịch năng lượng, vừa thúc đẩy công nghiệp biển và bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia.