Đưa văn hóa Phật giáo tiếp nối và lan tỏa trong thời đại số
Hòa thượng Thích Thọ Lạc chia sẻ thông tin về chuỗi sự kiện
Chuỗi sự kiện kỷ niệm 45 năm thành lập Ban Văn hóa Trung ương Giáo hội Phật giáo Việt Nam sẽ mở ra không gian tiếp nối và phát triển di sản Phật giáo trong bối cảnh chuyển đổi số, với điểm nhấn là Hội thảo khoa học cấp quốc gia cùng nhiều chương trình nghệ thuật, tâm linh đặc sắc.
Ngày 10/10/2026, tại chùa Yên Phú (Hà Nội), Ban Văn hóa Trung ương Giáo hội Phật giáo Việt Nam đã có buổi thông tin về chuỗi sự kiện chào mừng 45 năm thành lập Ban (1981 - 2026). Chuỗi hoạt động văn hóa, học thuật, nghệ thuật và tâm linh quy mô lớn này sẽ diễn ra trong 2 ngày 17 và 18/10 tại chùa Tam Chúc, tỉnh Ninh Bình.
Buổi gặp mặt có sự tham dự của Hòa thượng Thích Thọ Lạc - Ủy viên Thường trực, Ủy viên Thư ký Hội đồng Trị sự, Trưởng ban Văn hóa Trung ương Giáo hội Phật giáo Việt Nam; TS Nguyễn Văn Thanh - Ủy viên Đoàn Chủ tịch, Trưởng ban Dân tộc Tôn giáo Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam; TS Ngô Quốc Đông, Phó Viện trưởng Viện Dân tộc học và Tôn giáo học (Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam); TS Nguyễn Đăng Khang, Phó Tổng Biên tập Báo Đại đoàn kết; GS.TS Đỗ Quang Hưng, PGS.TS Nguyễn Hồng Dương.
Tại buổi gặp mặt, Hòa thượng Thích Thọ Lạc cho biết, trải qua 45 năm hình thành và phát triển, Ban Văn hóa Trung ương Giáo hội Phật giáo Việt Nam đã ghi dấu ấn với nhiều đóng góp quan trọng trong việc bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa Phật giáo, góp phần gìn giữ bản sắc dân tộc và lan tỏa những giá trị nhân văn sâu sắc trong đời sống xã hội. Dấu mốc 45 năm là dịp để nhìn lại chặng đường đã qua, đồng thời mở ra những định hướng phát triển mới trong bối cảnh hiện đại.
Theo TS Nguyễn Đăng Khang, Phó Tổng Biên tập Báo Đại đoàn kết, điểm đáng chú ý của chuỗi sự kiện là sự kết hợp đa tầng giữa học thuật, nghệ thuật và trải nghiệm tâm linh, tạo nên một không gian giới thiệu tương đối toàn diện về văn hóa Phật giáo Việt Nam.
TS Nguyễn Đăng Khang, Phó Tổng Biên tập Báo Đại đoàn kết thông tin về chuỗi hoạt động văn hóa, học thuật, nghệ thuật và tâm linh tại chùa Tam Chúc
Trong ngày 17/10, điểm nhấn trung tâm là Hội thảo khoa học cấp quốc gia với chủ đề Văn hóa Phật giáo Việt Nam trong kỷ nguyên số: Thực tiễn và định hướng phát triển. Sự kiện do Ban Văn hóa Trung ương Giáo hội Phật giáo Việt Nam phối hợp cùng Viện Dân tộc học và Tôn giáo học, Ban Dân tộc và Tôn giáo (Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam) và Báo Đại đoàn kết chủ trì. Hội thảo tập trung đánh giá thực trạng phát triển, những vấn đề đặt ra trong công tác bảo tồn di sản Phật giáo, đồng thời tìm kiếm giải pháp thích ứng với chuyển đổi số.
Trong khuôn khổ Hội thảo, Diễn đàn Vai trò của văn hóa Phật giáo trong củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc trong kỷ nguyên số sẽ bàn sâu về giải pháp tăng cường kết nối cộng đồng và tạo sự đồng thuận xã hội.
Bên cạnh các nội dung học thuật, đại biểu và thực khách tham dự trong ngày đầu tiên còn được trải nghiệm không gian thiền trà, trà đạo, nghệ thuật thư pháp và tham gia lễ hội hoa đăng lung linh.
Sang ngày 18/10, không gian sự kiện sẽ bước vào Lễ kỷ niệm chính thức 45 năm thành lập Ban Văn hóa Trung ương Giáo hội Phật giáo Việt Nam. Lễ kỷ niệm đi kèm với các hoạt động âm nhạc, nghênh đón chư tôn đức, đại biểu và chương trình thưởng lãm trà theo nghi thức Phật giáo, giúp đưa các giá trị văn hóa gắn liền với đời sống tu tập đến gần hơn với công chúng.
Điểm nhấn nghệ thuật thu hút sự chú ý trong chuỗi sự kiện là vở nhạc kịch cải lương Đức Đệ nhất Pháp chủ Giáo hội Phật giáo Việt Nam: Đại lão Hòa thượng Thích Đức Nhuận. Chia sẻ về tác phẩm, cư sĩ Tuệ Quang cho biết, vào những năm 1980 - 1981, Đệ nhất Pháp chủ là người có công lớn trong việc hợp nhất 9 giáo hội, hệ phái để thành lập Giáo hội Phật giáo Việt Nam ngày nay, đồng thời là tấm gương sáng ngời về giới luật tinh nghiêm và định tuệ sáng suốt.
Theo Ban Tổ chức, chuỗi sự kiện kỷ niệm 45 năm không chỉ dừng lại ở một hoạt động lễ nghi đơn thuần, mà còn là hành trình văn hóa nối liền quá khứ và hiện tại. Thông qua việc kết hợp giữa truyền thống và các phương thức tiếp cận hiện đại, Ban Văn hóa Trung ương Giáo hội Phật giáo Việt Nam kỳ vọng sẽ tiếp tục khẳng định vị thế của văn hóa Phật giáo trong việc đồng hành cùng dân tộc và phát triển bền vững trong kỷ nguyên mới.
Sách chuyên khảo "Văn hóa Phật giáo Việt Nam - Thống nhất trong đa dạng" do Hòa thượng Thích Thọ Lạc chủ biên
Cũng tại chương trình, Ban Tổ chức giới thiệu 2 cuốn sách chuyên khảo Văn hóa Phật giáo Việt Nam - Thống nhất trong đa dạng, Ban Văn hóa Trung ương Giáo hội Phật giáo Việt Nam - 45 năm một chặng đường phát triển. Hai công trình do Hòa thượng Thích Thọ Lạc chủ biên, NXB Khoa học Xã hội ấn hành.
Chia sẻ tại sự kiện, TS Ngô Quốc Đông, Phó Viện trưởng Viện Tôn giáo học và Dân tộc học cho biết, Phật giáo gắn bó mật thiết với tiến trình lịch sử dân tộc. Đã có những giai đoạn Phật giáo giữ vai trò quan trọng trong công cuộc xây dựng quốc gia, tiêu biểu là thời Trần. Về sau, Phật giáo tiếp tục đi sâu vào đời sống nhân dân, hòa nhập với cộng đồng và có những đóng góp to lớn đối với lịch sử dân tộc. Trong cơ cấu tôn giáo đa dạng của Việt Nam hiện nay, Phật giáo có số lượng tín đồ đông đảo, đồng thời nhận được sự quan tâm, thiện cảm của đông đảo người dân. Điều đó cho thấy vai trò và sức ảnh hưởng sâu rộng của Phật giáo đối với đời sống cộng đồng. Không chỉ là một tôn giáo, Phật giáo còn cung cấp hệ giá trị và góc nhìn giúp con người lý giải cuộc sống, tìm kiếm ý nghĩa trong nhận thức và ứng xử với đời sống hiện tại.
