Hà Nội thông qua chủ trương đầu tư dự án Trục đại lộ cảnh quan sông Hồng với gần 737.000 tỷ đồng

Sáng 11/5, tại kỳ họp chuyên đề, HĐND TP Hà Nội khóa XVII đã thông qua nghị quyết phê duyệt chủ trương đầu tư dự án Trục đại lộ cảnh quan sông Hồng với tổng mức đầu tư sơ bộ khoảng 736.963 tỷ đồng, triển khai trong giai đoạn 2026-2038.

Đây là một trong những dự án hạ tầng - đô thị lớn nhất từ trước tới nay của Hà Nội, với mục tiêu tái cấu trúc không gian đô thị hai bên bờ sông, kết nối giao thông, mở rộng quỹ công viên công cộng và tạo động lực phát triển kinh tế mới cho Thủ đô.

Theo nghị quyết, dự án có quy mô sử dụng đất khoảng 11.418 ha, triển khai tại 16 xã, phường gồm: Hồng Hà, Ô Diên, Thượng Cát, Đông Ngạc, Phú Thượng, Lĩnh Nam, Thanh Trì, Nam Phù, Hồng Vân, Mê Linh, Thiên Lộc, Vĩnh Thanh, Đông Anh, Bồ Đề, Long Biên và Bát Tràng.

So với phương án sơ bộ được công bố cuối năm 2025, dự án đã loại khỏi phạm vi ba phường Vĩnh Tuy, Vĩnh Hưng và Hoàng Mai. Tổng vốn đầu tư cũng giảm khoảng 118.000 tỷ đồng.

2 tuyến đại lộ hơn 80 km cùng 11 cụm công viên ven sông

Cấu phần trung tâm của dự án là hệ thống đại lộ cảnh quan chạy dọc hai bên sông Hồng.

Trong đó, tuyến đại lộ hữu sông Hồng dài khoảng 45,35 km, chạy dọc theo đê hữu sông Hồng. Tuyến đại lộ tả sông Hồng dài khoảng 35 km, hình thành dọc đê tả sông Hồng. Tổng chiều dài hai tuyến khoảng 80 km.

Theo tờ trình của UBND thành phố, việc đầu tư hệ thống giao thông này nhằm hoàn thiện hạ tầng chiến lược, tạo trục kết nối liên tục dọc sông Hồng, đồng thời mở ra không gian phát triển đô thị mới hai bên bờ sông.

Dự án được định hướng phù hợp với Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm, cũng như các nghị quyết của Bộ Chính trị về phát triển Thủ đô trong giai đoạn mới.

Ngoài chức năng giao thông, các tuyến đại lộ được kỳ vọng trở thành trục cảnh quan trung tâm, tương tự mô hình đô thị ven sông tại nhiều thành phố lớn trên thế giới.

Một trong những điểm nhấn lớn nhất của dự án là hệ thống 11 cụm công viên được quy hoạch tại các bãi sông.

Quy mô lớn nhất là cụm công viên tại bãi sông Tráng Việt thuộc xã Mê Linh và xã Thiên Lộc với diện tích hơn 1.113 ha. Đây sẽ là quỹ không gian xanh lớn hiếm có nằm dọc sông Hồng.

Tiếp đó là cụm công viên tại bãi sông Long Biên - Cự Khối rộng khoảng 472 ha; cụm công viên tại bãi sông Tàm Xá khoảng 397 ha; cụm công viên tại bãi sông Hồng Hà khoảng 383 ha.

Các công viên khác được bố trí tại Ngọc Thụy, Ô Diên, Liên Mạc - Thượng Cát - Phú Thượng, Lĩnh Nam, Xuân Quan - Phụng Công và khu vực Thanh Trì - Nam Phù - Hồng Vân.

Riêng công viên công cộng tại phường Phú Thượng có diện tích khoảng 20 ha và nằm trong nhóm hạ tầng ưu tiên triển khai sớm giai đoạn đầu.

Theo định hướng của thành phố, hệ thống công viên này không chỉ phục vụ nhu cầu vui chơi, giải trí mà còn đóng vai trò vùng đệm sinh thái, góp phần cải thiện môi trường và tạo thêm không gian công cộng cho khu vực nội đô vốn đang thiếu hụt nghiêm trọng quỹ xanh.

Dự án cũng bao gồm hai hợp phần lớn về thủy lợi và chỉnh trị sông Hồng.

Tại bờ tả sông Hồng, thành phố dự kiến xây dựng khoảng 33,9 km kè và chỉnh trị lòng sông tại khu vực Xuân Quan - Phụng Công, quy mô khoảng 77 ha.

Ở bờ hữu, khoảng 30,8 km kè sẽ được xây dựng kết hợp chỉnh trị khu vực Nhật Tân - Tứ Liên, diện tích khoảng 92 ha.

Trước đó, ngày 6/5, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cùng UBND TP Hà Nội đã thống nhất nguyên tắc từng bước di dời, sắp xếp và quy hoạch lại toàn bộ khu dân cư ngoài đê để bảo đảm yêu cầu thoát lũ và tái thiết không gian hai bên sông Hồng.

Đây được xem là bước chuẩn bị quan trọng cho quá trình cải tạo tổng thể khu vực ven sông - nơi nhiều năm qua tồn tại tình trạng dân cư đông đúc, hạ tầng thiếu đồng bộ và nguy cơ mất an toàn mùa mưa lũ.

Hình thành các khu đô thị định cư và "phòng khách đô thị"

Ngoài giao thông và công viên, Hà Nội cũng quy hoạch các khu đô thị định cư và tái thiết nhằm phục vụ tái định cư cho người dân trong vùng dự án.

Hai khu đô thị định cư được xây dựng tại phường Long Biên với quy mô khoảng 201 ha và phường Lĩnh Nam khoảng 98 ha.

Tại xã Bát Tràng, thành phố dành khoảng 120 ha để xây dựng khu tái thiết đô thị làng nghề. Theo UBND TP Hà Nội, mục tiêu của dự án là bảo tồn và hồi sinh không gian làng nghề truyền thống trong cấu trúc phát triển đô thị mới.

Đáng chú ý, trong tờ trình gửi HĐND thành phố, UBND Hà Nội cũng đề cập việc hình thành khu vực "phòng khách đô thị" bên hữu ngạn sông Hồng. Tờ trình nêu rõ, khu vực "phòng khách đô thị" sẽ được tập trung đầu tư để phục vụ mục tiêu tái cấu trúc đô thị khu vực sông Hồng, trong đó hình thành các tổ hợp tài chính - ngân hàng - fintech (công nghệ tài chính) - bảo hiểm - chứng khoán, trung tâm giao dịch và dữ liệu tài chính.

Khu vực này sẽ được ưu tiên đầu tư nhằm tạo không gian trung tâm mới cho Thủ đô, với định hướng phát triển các tổ hợp tài chính, ngân hàng, fintech, bảo hiểm, chứng khoán và trung tâm dữ liệu tài chính.

Theo kế hoạch, giai đoạn 2026-2030 thành phố sẽ ưu tiên hoàn thành các hạng mục hạ tầng chính gồm đại lộ cảnh quan, kè sông, công viên Phú Thượng, công viên Hồng Hà, khu "phòng khách đô thị", hai khu đô thị định cư và các dự án giải phóng mặt bằng.

Những hạng mục còn lại sẽ hoàn thiện trong giai đoạn 2030-2038.

Dự án được triển khai theo hình thức đối tác công tư (PPP), loại hợp đồng xây dựng - chuyển giao (BT).

Theo phương án dự kiến, Hà Nội sẽ thanh toán cho nhà đầu tư bằng quỹ đất đối ứng khoảng 2.600 ha nằm trong phạm vi các khu phát triển đô thị của dự án. Ngoài ra, thành phố sẽ tiếp tục rà soát thêm quỹ đất từ các dự án chậm triển khai để phục vụ thanh toán hợp đồng BT.

Tuy nhiên, quy mô quỹ đất cụ thể sẽ được xác định chính thức khi ký kết hợp đồng với nhà đầu tư.

Với quy mô đầu tư gần 737.000 tỷ đồng, dự án Trục đại lộ cảnh quan sông Hồng được xem là bước đi lớn nhất từ trước đến nay của Hà Nội trong chiến lược "quay mặt ra sông", đưa sông Hồng trở thành trục không gian trung tâm thay vì ranh giới tự nhiên chia cắt đô thị như nhiều thập niên qua.