Học viện Quân y xúc động tri ân những người đã hiến thi thể cho y học

"Sự hy sinh của bố tôi không bao giờ bị lãng quên"

Đây là hoạt động thường niên và cũng là buổi sinh hoạt giáo dục về y đức, lòng biết ơn; là động lực để các bác sĩ trẻ, các bác sĩ tương lai cần cố gắng nhiều hơn nữa và nâng cao trách nhiệm trong sự nghiệp chăm sóc sức khỏe cho mọi người.

Trong những năm gần đây, mặc dù khoa học đã tiến bộ vượt bậc, có rất nhiều công nghệ tiên tiến giúp đào tạo ngành Y tốt hơn, tuy vậy, thực hành trên các thi thể vẫn rất cần trong đào tạo y khoa, nhất là trong phẫu thuật thực nghiệm. Đó không chỉ là các phương tiện đào tạo trực quan sinh động giúp nâng cao trình độ chuyên môn, mà còn vun đắp tình yêu nghề nghiệp và tinh thần trách nhiệm.

Đến dự buổi lễ "tri ân" đặc biệt này có các đồng chí lãnh đạo Học viện Quân y, chỉ huy các cơ quan, đơn vị; các thầy, cô giáo và các học viên, sinh viên. Đặc biệt còn có thân nhân của những người đã đăng ký hiến thân xác cho y học và cả những người hôm nay lần đầu đến để đăng ký được hiến thi thể của mình cho sự nghiệp đào tạo và nghiên cứu khoa học, y học của Học viện Quân y.

Các đại biểu, thân nhân và người đăng ký hiến xác cho y học dự lễ tri ân 

Trong dòng người đến dâng hương phòng tưởng niệm và thăm khu trưng bày thi thể cho y học, ông Tạ Đình Nhuệ, ở phường Bạch Mai (Hà Nội), khẽ đặt nhành hoa cúc và đứng lặng rất lâu trước mỗi điểm trong khu trưng bày thi thể y học. Ông Nhuệ bày tỏ: "Lần đầu tiên tôi đến đây, khi được thăm khu trưng bày di thể y học, tôi xúc động lắm. Vì biết được nhiều năm qua, rất nhiều người đã sẵn sàng hiến xác cho y học, họ đã lặng lẽ hy sinh cho cuộc sống của chúng ta tốt đẹp hơn. Tôi đến đây còn có nhiệm vụ quan trọng là lấy giấy chứng nhận đăng ký hiến xác của mình cho y học. Không chỉ riêng tôi mà còn có vợ tôi là Lê Thị Bình và 1 cậu em ở phố Lò Đúc cũng đăng ký hiến xác cùng tôi dịp này".

Ông Nhuệ cho biết, vợ chồng ông đã nghiên cứu việc hiến xác cho y học hơn 1 năm nay. Vợ chồng ông có 2 con gái đều đã trưởng thành, "bí mật" hiến xác cho y học của ông bà Nhuệ đến lúc này các con cháu trong nhà chưa ai biết. Nhưng ông bà tin, nếu có biết thì con cháu đều ủng hộ quyết định đúng đắn, ý nghĩa của bố mẹ.

Chị Nguyễn Thị Mai Hương, con gái của ông Nguyễn Đại Lượng - người đã hiến xác cho y học tại Học viện Quân y từ năm 2019, nghẹn ngào chia sẻ: "Năm 2019, sau khi bố tôi qua đời, thực hiện theo di nguyện mà ông đã bày tỏ từ trước, gia đình tôi quyết định để bố tôi được hiến thân xác cho y học. Trong suốt 6 năm qua, thân thể của bố tôi không chỉ góp phần phục vụ công tác nghiên cứu và giảng dạy mà còn được gìn giữ và chăm sóc với sự cẩn trọng, tôn kính của các y, bác sĩ là giảng viên và học viên học tập, nghiên cứu tại Bộ môn Giải phẫu nói riêng và Học viện Quân y nói chung. Chính sự chu đáo ấy đã mang lại cho gia đình tôi sự an tâm và niềm tin sâu sắc, để chúng tôi luôn tin tưởng rằng sự hy sinh của bố tôi không bao giờ bị lãng quên".

"Đặc biệt, trong tháng 12/2025 vừa qua, khi Học viện Quân y tổ chức các nghi thức hậu sự và hỗ trợ gia đình tôi trong việc đưa bố tôi về nơi an nghỉ cuối cùng tại quê nhà (Tổ dân phố Tú, phường Duy Hà, tỉnh Ninh Bình), gia đình tôi càng thêm xúc động và biết ơn trước sự trang trọng, chu đáo và nghĩa tình của Đảng ủy, Ban Giám đốc Học viện Quân y, Ban Chính sách/Phòng Chính trị và Bộ môn Giải phẫu, cùng các thầy cô, cán bộ và học viên nơi đây. Từng khâu chuẩn bị, từng nghi thức, từng chi tiết nhỏ đều được các cơ quan của Học viện hướng dẫn và thực hiện một cách nghiêm trang, cẩn thận, tỉ mỉ. Không khí trang nghiêm ấy đã mang đến cho gia đình tôi những cảm nhận rất rõ về sự sẻ chia, sự đồng hành và sự trân trọng đặc biệt dành cho bố tôi", chị Mai Hương cho biết thêm.

Biết ơn "Những người thầy thầm lặng" đã hiến thân mình cho y học

Trong năm 2025, Bộ môn Giải phẫu Học viện Quân y đã tư vấn trực tiếp và gián tiếp cho hơn 1.000 lượt người, trong đó đã phối hợp cùng Trung tâm Điều phối Quốc gia về ghép bộ phận cơ thể người, Hội Chữ thập đỏ của tỉnh Phú Thọ để tổ chức thành công đợt tuyên truyền lớn, đưa thông tin chính thống đến tận cơ sở, xóa bỏ các định kiến lạc hậu (chết phải toàn thây). Bộ môn cũng đã thành lập đường dây nóng với số hotline, địa chỉ email để tiện cho quá trình tiếp nhận thông tin cũng như tư vấn hiến thi thể cho những người có nguyện vọng.

Cho đến nay đã tiếp nhận hồ sơ và trao thẻ tình nguyện hiến thi thể tại Học viện Quân y cho 75 người. Trong đó, có trường hợp cả gia đình hay cả nhóm người đều có đơn tình nguyện hiến thi thể tại Học viện Quân y. Bên cạnh đó, đã tiếp nhận 7 thi thể (trong đó có 6 thi thể vận chuyển từ miền Nam ra).

Phát biểu tại lễ "tri ân", Trung tướng GS.TS Trần Viết Tiến, Giám đốc Học viện Quân y, xúc động nói: "Nói về sự hy sinh cao cả, chúng ta thường nhớ ngay đến những tấm gương hy sinh vì sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc và xây dựng đất nước, hay như sự hy sinh của cha mẹ đã nuôi dạy chúng ta khôn lớn, trưởng thành, trở thành người có ích cho gia đình, xã hội, quê hương, đất nước... Tuy nhiên, còn có một sự hy sinh hết sức cao cả, vượt qua mọi rào cản, đó chính là sự hy sinh thầm lặng, to lớn của những người đã hiến dâng thi thể của mình cho sự nghiệp giảng dạy và nghiên cứu y học".

Trung tướng GS.TS Trần Viết Tiến khẳng định: "Từ lâu, giải phẫu học đã được xem là môn học đầu tiên mà các học viên y khoa bắt buộc phải học trước khi bước chân vào thế giới của ngành y. Đối với học viên y khoa, không có một phương tiện giảng dạy nào tốt hơn chính cơ thể con người và những cơ quan trong cơ thể sẽ không bao giờ được khám phá ra nếu không có "Những người thầy thầm lặng" đã dũng cảm hiến thân mình cho y học sau khi mất đi.

Được tạo điều kiện để học tập và thực hành trên di hài của những người hiến tặng, kiến thức của các học viên y khoa trở nên rõ ràng hơn và từ đó có thể học tập tốt hơn. Tất cả những điều đó chính là một phần trong sự hy sinh cao cả, những giá trị và bài học mà họ mang lại là điều không thể nào thay thế.

Các đại biểu, thân nhân, học viên và những người đăng ký hiến xác hôm nay đã dành thời gian tri ân, tưởng nhớ "Những người thầy thầm lặng" của Học viện Quân y 

Cho đến nay, các mô hình nghiên cứu giải phẫu cũng đã có sự phát triển hiện đại hơn trước, song dù là chi tiết nhất vẫn không thể thay thế hoàn toàn cho việc học trực tiếp trên thi thể người. Điều này cho thấy việc nhận được các thi thể hiến cho mục đích giảng dạy, nghiên cứu khoa học luôn là nhu cầu không thể thiếu và rất cần thiết của các trường đại học y".

Trải qua 77 năm xây dựng, trưởng thành và phát triển, Học viện Quân y đã nhận được nhiều thi thể của những người đã dâng hiến, phục vụ làm thành các tiêu bản cho nhiệm vụ đào tạo, nghiên cứu khoa học của Học viện. Đến nay Học viện Quân y cũng đã tiếp nhận đơn và cấp được hàng trăm thẻ đăng ký hiến thi thể sau khi qua đời để phục vụ cho mục đích cao cả đó...

Sự hy sinh âm thầm này đã góp phần giúp Học viện Quân y đào tạo được hàng ngàn thầy thuốc và nhân viên cho ngành y tế Việt Nam nói chung và ngành y tế của Quân đội nói riêng; cùng với đó là hàng trăm công trình nghiên cứu khoa học hình thái ra đời, được ứng dụng trong công tác khám và điều trị, đã góp phần cứu chữa và mang lại cuộc sống cho vô số người bệnh. "Như vậy, chúng ta có thể thấy, sự ra đi của một con người đã để lại đằng sau biết bao cuộc sống cho những người khác" - Trung tướng GS.TS Trần Viết Tiến nhấn mạnh.