Hội LHPN xã Bát Tràng: Nghe phụ nữ nói, giải quyết những điều phụ nữ kiến nghị

Hơi thở từ cơ sở

Nằm bên tả ngạn sông Hồng, làng nghề gốm sứ Bát Tràng từ lâu đã nổi danh là trung tâm sản xuất gốm truyền thống lâu đời, nơi lưu giữ tinh hoa đất lửa qua bao thế hệ. Trong nhịp sống hối hả và đầy tất bật ấy, Hội Liên hiệp Phụ nữ (LHPN) xã đang là mái nhà chung gắn kết 7.226 hội viên sinh hoạt tại 21 chi hội, với khoảng 65% chị em trực tiếp tham gia vào các khâu của nghề gốm. Để nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của hội viên, Hội LHPN xã không chỉ chờ đến các đợt cao điểm mà luôn duy trì thói quen bám sát cơ sở, lắng nghe qua nhiều hình thức linh hoạt như hội nghị trực tiếp, quét mã QR chuyển đổi số hay những buổi đi thực tế thường xuyên. 

Về xã Bát Tràng vào một ngày đầu tháng 10, tôi theo chị Nguyễn Thị Mai Anh, Chi hội trưởng phụ nữ thôn Giang Cao, đến từng ngõ, gõ cửa từng nhà hội viên để trò chuyện và lắng nghe tâm tư, nguyện vọng. Đối với đội ngũ cán bộ Hội ở đây, việc đi sâu, đi sát và gần hội viên mỗi khi chiều xuống chính là phương pháp hiệu quả nhất để thấu hiểu trọn vẹn những nhọc nhằn, mong mỏi của chị em.

Nhờ những chuyến bám sát cơ sở đó, những trăn trở của người phụ nữ làng nghề dần hiện lên rõ nét qua từng câu chuyện cụ thể. Nhắc đến thế hệ làm gốm trẻ năng động ở thôn 3, Giang Cao, Bát Tràng, không thể không nhắc đến chị Đỗ Minh Tâm, gương mặt tiêu biểu đại diện cho những chủ hộ kinh doanh vừa gìn giữ nghề truyền thống, vừa khát khao vươn ra biển lớn.

Về làm dâu trong một gia đình có bề dày ba đời gắn bó với nghề gốm, chị Tâm đang cùng chồng tiếp nối và phát huy nghề truyền thống của gia đình. Bố chồng chị là một nghệ nhân nổi tiếng của làng, còn chồng chị hiện là một nghệ sĩ điêu khắc gốm tên tuổi, sở hữu nhiều tác phẩm từng giành giải thưởng lớn. Tiếp nối nền tảng nghệ thuật ấy, xưởng gốm của gia đình vừa duy trì sản xuất các dòng hàng gia dụng quen thuộc như ấm chén, vừa chuyên tâm sáng tạo các sản phẩm gốm nghệ thuật, đặc biệt là các tác phẩm điêu khắc gốm tinh xảo.

Bước vào xưởng, người xem dễ dàng cảm nhận sự giao thoa độc đáo giữa sản phẩm cũ và mới: Bên cạnh những chiếc ấm chén men lam phỏng cổ hoài niệm hay mẫu gốm hoa họa tiết Nam Bộ trên cốt gốm Bát Tràng là các tác phẩm điêu khắc đầy sống động. Trong guồng quay sản xuất và kinh doanh đó, chị Tâm đảm nhận vai trò chủ lực, trực tiếp quản lý khâu bán hàng, chăm sóc khách hàng và phụ trách các dòng sản phẩm chủ đạo như ấm chén.

Thế nhưng, đằng sau sự tấp nập của những đơn hàng đi khắp muôn nơi là một chuỗi những trăn trở rất đời thường được chị Tâm trút bầu tâm sự trong những ngày Hội xuống cơ sở: "Bọn em ở đây, đất chật người đông, đường làng ngõ xóm thì cứ ngày một hẹp lại so với lượng xe tải chở hàng ra vào. Bọn em chỉ mong cấp uỷ, chính quyền và các bác ở trên quan tâm mở rộng thêm đường sá, đồng thời có những chiến lược bài bản để quảng bá du lịch cho làng nghề. Làm sao để khách tham quan đến đông hơn, để những hộ làm nghề như chúng em không chỉ bán buôn qua thương lái mà còn được tiếp xúc trực tiếp với người tiêu dùng. Có như vậy đầu ra của sản phẩm mới thực sự bền vững."

Không dừng lại ở bài toán hạ tầng và du lịch, điều khiến chị Tâm và nhiều tiểu thương mất ăn mất ngủ thời gian qua chính là câu chuyện chính sách thuế mới. Nhớ lại những ngày đầu khi quy định mới áp dụng, chị Tâm không giấu được tiếng thở dài:

"Mới đầu nghe thông tin, bọn em lúng túng lắm. Nào là hóa đơn điện tử, nào là giấy tờ chứng minh mặt bằng kinh doanh. Nhà em thì ở chung với gia đình, xưởng do ông bà để lại, sổ đỏ đứng tên ông bà, ông thì mất rồi chỉ còn lại bà. Muốn làm hợp đồng mượn mặt bằng để hợp thức hóa thủ tục theo đúng quy định thuế, rườm rà lắm. Rồi chuyện nguyên vật liệu đầu vào như mua đất sét tại mỏ, mua của người dân làm thủ công quanh vùng, lấy đâu ra hóa đơn đỏ để mà khấu trừ? Ranh giới giữa mức doanh thu dưới một tỷ hay trên một tỷ đồng khiến chúng em cứ phải vừa làm vừa mò mẫm, mất nhiều thời gian ghi chép lịch sử bán hàng".

Những nhọc nhằn xoay quanh bài toán quản lý tài chính ấy không phải là câu chuyện của riêng xưởng gốm nhà chị Tâm. Ghi nhận thực tế tại các hộ kinh doanh trẻ ở địa phương, đơn cử như xưởng gốm của gia đình chị Lê Huyền Trang, áp lực từ việc thực thi các quy định thuế mới cũng đang là nỗi niềm chung. Dù mô hình kinh tế trẻ này đã tạo được chỗ đứng nhất định, nhưng đằng sau guồng quay kinh doanh là không ít áp lực thực tế hằng ngày. Ban ngày tất bật với đơn hàng, tối về sau khi chu toàn việc gia đình và hướng dẫn ba con nhỏ học bài, chị Trang lại phải cặm cụi đối chiếu sổ sách, ghi chép từng giao dịch phát sinh để phục vụ công tác kê khai. Từ thực tế triển khai còn nhiều vướng mắc tại cơ sở, đại diện các hộ kinh doanh kiến nghị đối với những hộ kinh doanh đặc thù như tại các làng nghề, cơ quan chức năng nên xem xét áp dụng mức khoán gọn gàng, phù hợp hơn với đặc thù sản xuất hộ cá thể, giúp tiểu thương giảm bớt gánh nặng về thủ tục hành chính.

Bên cạnh đó, qua cuốn sổ tay của chị chi hội trưởng Mai Anh, nhiều ý kiến thiết thực khác của hội viên cũng được ghi nhận trọn vẹn, từ mong muốn đầu tư hạ cơ sở, đường làng, ngõ xóm cho đến việc giảm bớt áp lực lãi suất vốn vay để phát triển sản xuất.

Lắng nghe để đồng hành 

Từ những trang sổ tay ghi chép tỉ mỉ sau mỗi buổi "lội" ngõ, gõ cửa của đội ngũ chi hội trưởng ở các thôn, toàn bộ tâm tư, nguyện vọng và kiến nghị chính đáng của hội viên đều được tổng hợp đầy đủ, hệ thống hóa và chuyển giao kịp thời về Ban Chấp hành Hội LHPN xã Bát Tràng. 

Trải qua một hành trình dài bám sát thực tiễn đời sống làng nghề, chị Đào Thị Hồng Hải, Phó chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc,Chủ tịch Hội LHPN xã Bát Tràng, TP. Hà Nội, đã đúc rút và chia sẻ sâu sắc về triết lý hành động của tổ chức Hội: "Hoạt động Lắng nghe phụ nữ nói, không chỉ đơn thuần là những đợt cao điểm hay phong trào bề nổi, mà phải là nhịp đập thường xuyên, là thói quen bám sát cơ sở của từng cán bộ Hội qua hội nghị, qua ứng dụng mã QR chuyển đổi số hay những buổi chiều tối trực tiếp đến với từng hộ gia đình. Lắng nghe để thấu hiểu những trăn trở rất đời thường từ phong trào thi đua, kinh tế, thương mại điện tử cho đến các chính sách hỗ trợ phụ nữ khó khăn. Nhưng lắng nghe chưa bao giờ là đủ; điều cốt lõi và quan trọng nhất của người làm công tác Hội là phải chuyển tải, đeo bám và chuyển những kiến nghị ấy đến cấp ủy, chính quyền để tạo ra sự thay đổi thực tiễn ở cơ sở, mang lại quyền lợi thiết thực cho hội viên."

Thực tế đã chứng minh, phương châm hành động "gần gũi, thấu hiểu và đồng hành" ấy của Chủ tịch Đào Thị Hồng Hải cùng tập thể Ban Chấp hành Hội LHPN xã Bát Tràng đã mang lại những chuyển biến rất rõ nét. Ngay sau khi tiếp nhận những vướng mắc của hội viên về kỹ năng tiêu thụ sản phẩm trong thời đại số, Hội đã chủ động phối hợp tổ chức các buổi tập huấn chuyên đề, trực tiếp hướng dẫn chị em cách thực hiện các phiên livestream bán hàng, đưa những sản phẩm gốm sứ truyền thống vươn xa trên không gian mạng.

Đặc biệt, trước những lúng túng, băn khoăn kéo dài của các tiểu thương xung quanh các quy định thuế mới, tổ chức Hội đã đóng vai trò cầu nối quan trọng, kiến nghị trực tiếp với lãnh đạo địa phương. Nhờ đó, chính quyền xã Bát Tràng đã chủ động mời cán bộ cơ quan thuế trực tiếp xuống cơ sở để tư vấn, giải đáp thắc mắc và hướng dẫn chi tiết thủ tục cho người dân, từng bước tháo gỡ những nút thắt trong kê khai.

Dẫu rằng con đường đưa những đổi mới vào thực tiễn làng nghề truyền thống vẫn còn đó không ít thách thức, từ bài toán hạ tầng giao thông chật hẹp, những vướng mắc về hóa đơn đầu vào cho đến giấy tờ mặt bằng chưa thể giải quyết một sớm một chiều, nhưng sự đồng hành sát sao, kiên trì lắng nghe và hành động quyết liệt của Hội LHPN xã Bát Tràng đang thắp lên niềm tin vững chắc, giúp những người phụ nữ nơi đây thêm yên tâm bám giữ hồn cốt đất lửa quê hương.