Khối ngoại bán ròng mạnh 3 phiên liên tiếp: Nguyên nhân và những cổ phiếu chịu áp lực lớn

Diễn biến bán ròng trong 3 phiên gần nhất

Theo thống kê từ thị trường, khối ngoại đã duy trì chuỗi bán ròng liên tiếp trong các phiên đầu tháng 3/2026. Cụ thể, phiên giao dịch ngày 4/3 ghi nhận giá trị bán ròng khoảng 1.700–1.800 tỷ đồng trên sàn HOSE, tập trung chủ yếu ở nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn. Sang phiên ngày 5/3, xu hướng này tiếp tục được duy trì khi nhiều quỹ ngoại gia tăng hoạt động chốt lời, kéo theo áp lực bán lan rộng trong nhóm bluechip. Đến phiên ngày 6/3, khối ngoại vẫn duy trì trạng thái bán ròng với giá trị xấp xỉ 1.300 tỷ đồng.

Việc bán ròng liên tục trong nhiều phiên không chỉ gây áp lực lên giá cổ phiếu mà còn tác động đến tâm lý thị trường, đặc biệt trong bối cảnh nhóm cổ phiếu trụ cột chiếm tỷ trọng lớn trong các chỉ số chính.

Những cổ phiếu bị bán mạnh

Trong chuỗi phiên bán ròng vừa qua, nhiều cổ phiếu lớn trong rổ VN30 trở thành tâm điểm xả hàng của khối ngoại. Nổi bật nhất là FPT – cổ phiếu công nghệ đã có mức tăng trưởng mạnh trong giai đoạn 2024–2025 nhờ triển vọng tích cực của lĩnh vực xuất khẩu phần mềm và dịch vụ công nghệ thông tin.

Ngoài ra, các mã vốn hóa lớn khác như VIC, VNM, MWG, VCB, ACB và BID cũng ghi nhận lượng bán ròng đáng kể.

Điểm chung của các cổ phiếu này là đều thuộc nhóm vốn hóa lớn, có thanh khoản cao và thường chiếm tỷ trọng lớn trong danh mục của các quỹ đầu tư nước ngoài cũng như các quỹ ETF. Do đó, khi dòng vốn ngoại điều chỉnh danh mục, những cổ phiếu này thường trở thành đối tượng bị bán mạnh trước tiên.

Nguyên nhân của xu hướng bán ròng

Theo các chuyên gia thị trường, việc khối ngoại bán ròng mạnh trong những phiên gần đây là kết quả của nhiều yếu tố đan xen, bao gồm cả yếu tố vĩ mô quốc tế lẫn các yếu tố kỹ thuật trong hoạt động đầu tư của các quỹ.

Thứ nhất, xu hướng dịch chuyển dòng vốn toàn cầu đang diễn ra khi mặt bằng lãi suất tại các nền kinh tế lớn vẫn duy trì ở mức cao. Khi lợi suất trái phiếu tại Mỹ và các thị trường phát triển trở nên hấp dẫn hơn, một phần dòng vốn đầu tư có xu hướng quay trở lại các tài sản an toàn, khiến dòng tiền vào các thị trường cận biên và mới nổi tạm thời suy giảm.

Thứ hai, biến động của thị trường tài chính quốc tế cùng những yếu tố địa chính trị cũng khiến nhiều quỹ đầu tư gia tăng trạng thái phòng thủ. Trong bối cảnh rủi ro toàn cầu gia tăng, các quỹ thường có xu hướng giảm tỷ trọng tại những thị trường có thanh khoản thấp hơn để tối ưu hóa mức độ an toàn của danh mục.

Thứ ba, yếu tố chốt lời đóng vai trò quan trọng trong đợt bán ròng lần này. Sau giai đoạn tăng mạnh của nhiều cổ phiếu lớn trong năm 2025 và đầu năm 2026, việc các nhà đầu tư nước ngoài hiện thực hóa lợi nhuận là diễn biến mang tính chu kỳ. Những cổ phiếu tăng trưởng mạnh như FPT hoặc các ngân hàng lớn thường nằm trong danh mục đầu tư dài hạn của các quỹ, vì vậy khi đạt mức lợi nhuận kỳ vọng, các quỹ có thể chủ động giảm tỷ trọng.

Thứ tư, hoạt động cơ cấu danh mục của các quỹ ETF và các quỹ đầu tư thụ động cũng có thể tạo ra những đợt bán ròng mang tính kỹ thuật. Các quỹ này thường phải điều chỉnh tỷ trọng cổ phiếu để phù hợp với chỉ số tham chiếu, dẫn đến việc mua bán quy mô lớn trong thời gian ngắn.

Tác động đến thị trường

Áp lực bán ròng từ khối ngoại thường có ảnh hưởng rõ rệt đến các cổ phiếu vốn hóa lớn, bởi đây là nhóm cổ phiếu có tỷ trọng lớn trong chỉ số và cũng là nhóm được khối ngoại nắm giữ nhiều nhất. Khi các cổ phiếu trụ cột chịu áp lực điều chỉnh, chỉ số chung của thị trường cũng có xu hướng dao động mạnh hơn.

Tuy nhiên, trong những năm gần đây, vai trò của nhà đầu tư cá nhân trong nước ngày càng gia tăng. Lực cầu từ khối nội đã nhiều lần hấp thụ lượng bán ròng của khối ngoại, giúp thị trường duy trì trạng thái cân bằng và hạn chế các biến động tiêu cực quá lớn.

Triển vọng và góc nhìn thị trường

Dù khối ngoại đang duy trì xu hướng bán ròng trong ngắn hạn, nhiều chuyên gia cho rằng điều này không đồng nghĩa với việc dòng vốn quốc tế rút khỏi thị trường Việt Nam trong dài hạn. Với tốc độ tăng trưởng kinh tế ổn định, quy mô thị trường ngày càng mở rộng và khả năng nâng hạng lên thị trường mới nổi trong tương lai, Việt Nam vẫn được đánh giá là điểm đến hấp dẫn đối với các nhà đầu tư quốc tế.

Thực tế cho thấy trong nhiều giai đoạn trước đây, thị trường chứng khoán Việt Nam vẫn duy trì đà tăng ngay cả khi khối ngoại bán ròng kéo dài, nhờ lực cầu mạnh từ nhà đầu tư trong nước. Do đó, xu hướng bán ròng hiện tại chủ yếu phản ánh sự điều chỉnh ngắn hạn của dòng vốn, hơn là tín hiệu tiêu cực mang tính cấu trúc đối với triển vọng của thị trường.

Trong bối cảnh đó, giới phân tích cho rằng nhà đầu tư cần theo dõi sát diễn biến của dòng vốn ngoại trong thời gian tới, đồng thời tập trung đánh giá các yếu tố cơ bản của doanh nghiệp để đưa ra quyết định đầu tư phù hợp.