Ký ức không quên của những “bông hồng thép” khu Đông Nam bộ

Tối 22/5, tại Sư đoàn 5 (Tây Ninh), Hội LHPN tỉnh Tây Ninh phối hợp với Sư đoàn 5 tổ chức đêm giao lưu, họp mặt truyền thống Cơ quan Hội Phụ nữ giải phóng Khu Đông Nam bộ lần thứ 26, năm 2026.

Chương trình nhằm chào mừng kỷ niệm 51 năm Ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước; 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh; 57 năm thực hiện Di chúc của Người. Đồng thời, đây cũng là hoạt động chào mừng thành công Đại hội đại biểu toàn quốc Mặt trận Tổ quốc Việt Nam lần thứ XI, hướng tới Đại hội đại biểu Phụ nữ toàn quốc lần thứ XIV (nhiệm kỳ 2026 – 2031).

Tham dự chương trình có bà Đặng Thị Ngọc Thịnh, nguyên Ủy viên Trung ương Đảng, nguyên Phó Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam; bà Lê Thị Thu, nguyên Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân số, Gia đình và Trẻ em, nguyên Chủ tịch Hội LHPN TPHCM; cùng lãnh đạo, chỉ huy Sư đoàn 5; lãnh đạo, nguyên lãnh đạo Hội LHPN các tỉnh Tây Ninh, Đồng Nai và TPHCM qua các thời kỳ; các cô, các dì nguyên là cán bộ Cơ quan Hội Phụ nữ Giải phóng khu Đông Nam bộ…

Điểm nhấn của chương trình là phần gặp gỡ, giao lưu, lắng nghe những chia sẻ của các cô, các dì nguyên là cán bộ Cơ quan Hội Phụ nữ Giải phóng khu Đông Nam bộ, tiêu biểu là cô Nguyễn Thị Mỹ và cô Đặng Thị Nhung.

Chia sẻ tại buổi giao lưu, cô Nguyễn Thị Mỹ, nguyên cán bộ Hội Phụ nữ Giải phóng Khu Đông Nam bộ cho biết, 26 lần tổ chức họp mặt cũng là 26 lần cô tham gia. Theo thời gian, số lượng chị em trong cơ quan cũ ngày càng vơi đi, khiến lòng cô chùng xuống.

Cô nhớ lại quãng thời gian bị địch bắt giam, trải qua nhiều nhà tù: từ trại tạm giam Hố Nai (Biên Hòa, Đồng Nai), đến trại tù binh Bình Định, rồi chuyển về trại giam Cần Thơ và được trao trả tại Lộc Ninh. Khi ấy, cô mới 23 tuổi. Sau ngày trở về, cô công tác tại Hội LHPN Đồng Nai, đảm nhận công việc kế toán.

"Dù đã lập gia đình, có con nhỏ, tôi vẫn nỗ lực học tập, tôi theo học khóa đầu tiên của Trường Phụ nữ Trung ương. Con thì một đứa gửi bà ngoại, một đứa bà nội nuôi, nhưng vẫn cố gắng học tập và cống hiến", cô xúc động kể.

Theo cô Mỹ, trong các nhà tù, địch tra tấn rất dã man, nhưng các nữ chiến sĩ vẫn kiên cường, không toan tính thiệt hơn, luôn đồng lòng tiến về phía trước. "Không chỉ riêng tôi mà phụ nữ miền Nam đều đã dũng cảm đối mặt, vượt qua mọi khó khăn. Trước kẻ thù, chúng tôi không sợ, kể cả hy sinh tính mạng, bởi hiểu rằng không có gì quý hơn độc lập, tự do", cô Mỹ nói.

Còn cô Nguyễn Thị Nhung, nguyên Trưởng Ban Dân vận Tỉnh ủy, nguyên Chủ tịch Hội LHPN tỉnh Bình Dương (cũ), đã mang đến nhiều câu chuyện xúc động về những năm tháng chiến tranh. Đặc biệt, ký ức về hai lần trực tiếp tham gia "cưa sống, mổ sống" để cứu đồng đội khiến cả hội trường lặng đi.

Cô kể, trong một lần đơn vị bất ngờ bị địch tấn công, các thương binh phải được khẩn trương đưa vào cơ sở dân y điều trị. Khi đó, bản thân cô đang bị sốt rét nhưng phải cố gắng cùng một chị đồng đội đang mang thai, cả hai cùng cáng một anh thương binh đi điều trị. Do thiếu thuốc tê và trang thiết bị y tế, ca mổ phải thực hiện trong điều kiện hết sức thô sơ, chỉ có ánh đèn pin. Đội ngũ dân y ít ỏi, ca mổ thực hiện từ 3 giờ chiều đến rạng sáng hôm sau. "Lúc đó lực lượng quá mỏng, ai cũng phải xắn tay vào làm, tôi cũng tham gia tất cả các khâu, đó là lúc tôi chứng kiến cảnh mổ bụng sống để gắp đạn ra khỏi bụng cho đồng đội. May mắn là ca mổ thành công, anh ấy đến giờ vẫn còn sống", cô Nhung nhớ lại.

Trong một trường hợp khác, khi một đồng đội bị thương nặng ở tay vì mang kíp nổ, cô cùng mọi người buộc phải tiến hành cưa tay để giữ mạng sống. "Tôi vừa cưa mà nước mắt cứ chảy, nghĩ đến cảnh đồng đội phải chịu đựng nỗi đau quá lớn, sau này bị cụt tay nhưng vẫn kiên cường, lòng tôi đau như cắt theo", cô xúc động kể.

Tại buổi họp mặt, cô Nhung nhắn gửi đến thế hệ trẻ hôm nay: "Đối với chúng tôi ngày trước, trình độ học vấn còn hạn chế, hiểu biết cũng không nhiều. Nhưng nhờ tinh thần gắn bó, ý chí quyết tâm, nên Đảng giao nhiệm vụ gì thì chúng tôi đều cố gắng hoàn thành. Chúng tôi luôn tâm niệm phải đóng góp phần công sức nhỏ bé của mình vào sự nghiệp cách mạng, góp phần giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước. Còn ngày nay, đối với các em, các cháu có điều kiện học tập và phát triển tốt hơn rất nhiều. Các em được học hành đầy đủ, có nhiều cơ hội tiếp cận tri thức, vì vậy, tôi mong rằng các em sẽ phát huy trí tuệ, kiến thức của mình để đóng góp cho xã hội, cùng chung tay xây dựng và phát triển đất nước, giữ vững nền độc lập, tự do của dân tộc".

Tại chương trình, các đại biểu đã cùng xem phim truyền thống của Sư đoàn 5 và Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam, cùng nhau ôn lại truyền thống vẻ vang của phụ nữ Việt Nam nói chung, phụ nữ miền Đông Nam bộ nói riêng; đồng thời tri ân những đóng góp to lớn của các cô, các dì nguyên là cán bộ Cơ quan Hội Phụ nữ giải phóng Khu Đông Nam bộ trong những năm tháng kháng chiến chống Mỹ, cứu nước.

Một số hoạt động trong chương trình: