Năm nay, tháng Ramadan bắt đầu từ ngày 18/2 và kéo dài khoảng một tháng. Trong thời gian này, các tín đồ sẽ bắt đầu nhịn ăn uống từ khoảng 4 giờ sáng đến khi mặt trời lặn (thường vào lúc 18h10 hoặc 18h30). Họ cũng phải hạn chế nuốt nước bọt, không được tiêm chủng, đặc biệt là không được gây gổ hay mâu thuẫn.

Ông Abdul Halim, Phó ban quản trị thánh đường Jamiul Anwar (phường Chánh Hưng, TPHCM), cho biết quy định nhịn chay có những ngoại lệ: Những người lớn tuổi hoặc người ốm yếu cần uống thuốc hàng ngày không bị ép buộc nhịn ăn. Thay vào đó, họ có thể bù đắp bằng việc mua gạo (khoảng 1kg cho mỗi ngày không nhịn ăn) để quyên góp cho những người nghèo khổ.

Phụ nữ mang thai và cho con bú cũng không phải thực hiện nghi thức nhịn ăn để đảm bảo sức khỏe cho cả mẹ và bé. Các bé từ 7 đến 8 tuổi sẽ bước vào giai đoạn "tập sự". Trẻ không bị ép buộc nhịn khắt khe mà có thể ăn bất cứ khi nào thấy đói. Mục đích chính là để các em dần làm quen, từ đó hình thành nhận thức về tôn giáo và dân tộc của mình.

Theo ông Halim, ý nghĩa cốt lõi của việc nhịn ăn là để các tín đồ tự mình trải qua cảm giác đói khát, từ đó nảy sinh lòng nhân ái, thấu hiểu và san sẻ với những mảnh đời còn nhiều khó khăn trong xã hội.

Cứ vào tháng Ramadan, con hẻm 157 đường Dương Bá Trạc lại xuất hiện một khu chợ ẩm thực Halal đặc biệt, mỗi năm chỉ họp một lần.

Các sạp hàng bày bán hàng loạt món ăn truyền thống để chuẩn bị cho bữa xả chay. Các món ăn đa dạng, từ cà ri, bún nước lèo đến các loại chè, bánh ngọt đặc trưng của người Chăm. Khu chợ không chỉ phục vụ giáo dân mà còn thu hút đông đảo người dân TPHCM đến trải nghiệm ẩm thực.

Sự độc đáo của khu chợ ẩm thực Halal này để lại nhiều ấn tượng sâu sắc với du khách quốc tế và những người Chăm từ các khu vực khác. Trong lần đầu đến trải nghiệm Ramadan tại TPHCM, một nữ du khách người Singapore chia sẻ rằng, cô cảm thấy bầu không khí ở đây rất thú vị và hoàn toàn khác biệt so với quê nhà. "Ở Singapore, mọi người thường có các quầy hàng để mua đồ ăn nhưng ở đây, tôi thấy rất ấn tượng khi người dân địa phương cùng nhau ngồi lại ăn uống ngay tại chỗ", nữ du khách cho biết. Chính sự đông đúc, nhộn nhịp và nét văn hóa ẩm thực đường phố đặc trưng này khiến cô vô cùng thích thú.

Anh Mohammad Lukman, một thanh niên người Chăm đến từ khu vực Căn Cứ 3 (Đồng Nai), đã cất công đến TPHCM để mua thức ăn cho bữa xả chay. Bên cạnh các món bình dân như bánh chiên, anh bị thu hút bởi sự đa dạng của các đặc sản truyền thống như cà ri, súp cua, bánh Ấn Độ và tung lò mò. Dù không gian có phần đông đúc, anh vẫn cảm thấy rất vui vì mua được nhiều món ăn ngon để mang về chung vui cùng gia đình.

Một điểm nhấn văn hóa trong tháng Ramadan tại TPHCM là hình ảnh những người đàn ông vào bếp phục vụ bữa xả chay. Những nam giới làm nghề buôn bán nhỏ hoặc lao động tự do có thời gian rảnh rỗi sẽ tập trung lại, cùng nhau phụ trách việc bếp núc tại thánh đường.

Họ đảm nhận việc nấu nướng liên tục trong suốt một tháng. Trong khi đó, chị em phụ nữ chỉ cần đến dùng bữa hoặc nhận thức ăn mang về nhà, tuyệt đối không được phép bước vào khu vực bếp. Quy định này xuất phát từ yêu cầu khắt khe về sự thanh tịnh đối với thức ăn dâng lên trong tháng lễ, nhằm tránh rủi ro người phụ nữ đang trong kỳ kinh nguyệt vô tình chạm vào đồ ăn.

Giống như tinh thần sum vầy của ngày Tết Nguyên đán, tháng Ramadan cũng là dịp để người Hồi giáo hướng về gia đình và cộng đồng. Những ngày này, những người con sẽ thực hiện nghi thức xin lỗi cha mẹ để xóa bỏ mọi hiềm khích cũ. Các bữa tiệc xả chay vào buổi tối thường được tổ chức tại thánh đường để phân bổ gạo, cháo cho cộng đồng, thể hiện sự hòa hợp, bao dung và tinh thần hiếu khách.