Phát động chương trình "Thanh âm Việt Nam - Giai điệu cuộc sống" năm 2026

Buổi lễ do Ủy viên dự khuyết BCH Trung ương Đảng - Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (VHTT&DL) Nguyễn Huy Dũng chủ trì, với sự tham dự của đại diện các cơ quan, ban ngành, chuyên gia, nghệ sĩ, đại diện thế hệ trẻ cùng đông đảo các cơ quan báo chí. 

Chương trình được triển khai theo Quyết định số 2625/QĐ-BVHTT&DL ngày 2/10/2026, gắn liền với định hướng phát triển các ngành công nghiệp văn hóa Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.

Khơi nguồn sáng tạo từ những thanh âm bình dị

Theo Ban tổ chức, âm nhạc không chỉ hiện diện trong các tác phẩm chuyên nghiệp mà còn bắt nguồn từ những thanh âm vô cùng bình dị của đời sống hằng ngày. Đó có thể là tiếng rao phố, lời ru của mẹ, tiếng sáo trên đồng quê, tiếng trống hội xuân hay âm thanh hối hả của lao động. Những giai điệu ấy lưu giữ ký ức cá nhân, phản ánh đời sống xã hội và góp phần tạo nên bản sắc văn hóa đặc trưng cho từng vùng miền.

Từ tiếp cận này, chương trình gửi đến công chúng câu hỏi gợi mở: "Nếu Việt Nam có một âm thanh trong bạn, âm thanh ấy là gì?". Đây là lời mời gọi mỗi người dân cùng nhận diện, ghi lại, sáng tạo và chia sẻ những giai điệu mang dấu ấn cá nhân, qua đó làm phong phú thêm kho tàng âm nhạc dân tộc.

Phát biểu khai mạc, Thứ trưởng Bộ VHTT&DL Nguyễn Huy Dũng nhấn mạnh thanh âm là sự sáng tạo kỳ diệu của thiên nhiên và con người, tạo nên sợi dây giao cảm giữa con người với nhau và với cuộc sống. Dẫn lại câu thơ Tiếng suối trong như tiếng hát xa cùng lời dặn của Chủ tịch Hồ Chí Minh về vai trò sáng tạo của quần chúng, Thứ trưởng khẳng định mỗi người dân, bằng trải nghiệm và tình yêu riêng, đều có thể đóng góp một giai điệu hay câu hát thân thuộc vào đời sống âm nhạc chung.

Thứ trưởng kêu gọi cộng đồng bắt đầu từ những việc làm giản dị như ghi lại âm thanh quê hương, chia sẻ một câu hát hoặc tự sáng tạo giai điệu cho riêng mình. Bên cạnh đó, các nghệ sĩ, nhà giáo, doanh nghiệp và cơ quan truyền thông cần phối hợp phổ cập kiến thức, tạo điều kiện để mọi người tiếp cận và phát huy khả năng sáng tạo. Ông nhấn mạnh rằng trong ngôn ngữ chung của thế giới, người Việt cần tự kể câu chuyện của mình bằng âm thanh để tự chủ trong sáng tạo và tự tin hòa nhập cùng quốc tế.

3 cấu phần trải nghiệm trên nền tảng số

Chương trình năm 2026 có thông điệp của "Mỗi người một giai điệu. Triệu người cùng tạo nên âm thanh Việt Nam", được thiết kế với 3 cấu phần linh hoạt triển khai hoàn toàn trên nền tảng số. 

Trong đó, cấu phần Đố vui Thanh âm Việt Nam là cuộc thi trắc nghiệm trực tuyến giúp công chúng củng cố kiến thức về ca khúc, nhạc cụ dân tộc, dân ca và di sản âm nhạc. 

Với Cảm nhận Thanh âm Việt Nam, người tham gia có thể gửi các video ngắn chia sẻ câu chuyện, ký ức hoặc cảm xúc về một giai điệu thân thương. 

Cấu phần thứ ba, Sáng tạo Thanh âm Việt Nam, là nơi tiếp nhận các sản phẩm sáng tác, phối khí, biểu diễn hoặc kết hợp âm thanh với hình ảnh, video và các hình thức nghệ thuật số hiện đại.

Những sản phẩm đạt yêu cầu sẽ được giới thiệu trên nền tảng chính thức và từng bước tích lũy vào Ngân hàng Thanh âm Việt Nam, đi kèm thông tin định danh tác giả và bản quyền rõ ràng. Thông qua việc tiếp nhận và tuyển chọn này, chương trình hướng tới xây dựng Ngân hàng giai điệu và Bản đồ âm nhạc Việt Nam, tạo nguồn tư liệu quý giá phục vụ công tác bảo tồn, quảng bá và phát triển các sản phẩm văn hóa.

Chương trình mở rộng cho tất cả công dân Việt Nam trong và ngoài nước, cùng những người bạn quốc tế yêu mến văn hóa Việt Nam, không giới hạn độ tuổi hay nghề nghiệp. Thời gian tiếp nhận tác phẩm kéo dài từ ngày 12/10 đến hết ngày 30/11/2026. Công tác chấm chung khảo sẽ được tiến hành ngay sau đó, trước khi lễ công bố và trao giải chính thức diễn ra trong tháng 12/2026. 

Công chúng quan tâm có thể tìm hiểu thông tin và gửi sản phẩm dự thi tại địa chỉ website chính thức thanham.vn và Báo Văn Hóa điện tử (baovanhoa.vn).