Ra mắt sách về danh ca Khánh Ly
Cuốn sách “Hát cùng nguồn cội - Chân dung Khánh Ly”
Cuốn sách “Hát cùng nguồn cội - Chân dung Khánh Ly” (NXB Phụ nữ Việt Nam) được biên soạn từ kịch bản bộ phim tư liệu âm nhạc nhiều tập cùng tên thuộc dự án Viet Legacy Development - Phát triển di sản Việt Nam.
Đây là dự án do TS Bùi Quang Ngọc làm chủ nhiệm, chủ biên và thực hiện là ca sĩ Quang Thành. Không phải hồi ký, không hẳn tự truyện, sách là những ký ức, chân dung và giai thoại được kể lại với tâm thế của một người đã đi qua gần trọn một thế kỷ lịch sử.
Cuốn sách chia làm 8 chương. Chương đầu tiên, Hà Nội - Miền ký ức tuổi thơ hoài niệm về miền đất thanh lịch, sâu lắng, nơi cô bé Nguyễn Thị Lệ Mai chào đời. Ở đây, hình ảnh người cha, mạch nguồn đầu tiên nuôi dưỡng tâm hồn nghệ sĩ và gieo tình yêu âm nhạc cho bà được hiện lên rõ nét.
Chương 2 Từ nghiệp dĩ đến định mệnh, là chặng đường nhiều thử thách của một cô gái trẻ đi tìm chỗ đứng cho tiếng hát mình. Năm 1962, bà chính thức chọn nghệ danh Khánh Ly, ghép từ 2 nhân vật nghĩa khí trong Đông Chu liệt quốc. Cuộc gặp với nhạc sĩ Trịnh Công Sơn năm 1964 tại Đà Lạt và lần tái ngộ định mệnh năm 1967 tại Sài Gòn là "mối duyên thiên định" của 2 tâm hồn cùng mang nỗi trăn trở về chiến tranh, hòa bình và thân phận con người.
Chương 3 Những tháng ngày viễn xứ với những năm tháng lêu bêu nơi xứ lạ cùng tiếng hát mang nỗi cô đơn của người xa xứ. Cuộc hôn nhân với ông Nguyễn Hoàng Đoan trở thành điểm tựa tinh thần giữa những năm tháng bấp bênh của bà.
Chương 4 Quê hương - Trở về để bắt đầu khẳng định: Sau nhiều năm xa cách, trở về Việt Nam là hành trình trở về nội tâm. Chương sách khắc họa rõ nét "Vòng tay nhân ái", những chuyến đi thiện nguyện xuyên Việt suốt nhiều năm, làm ấm thêm ngọn lửa yêu thương giữa đời thường, lan tỏa tinh thần nhân văn học được từ Trịnh Công Sơn.
Chương 5 Anh là hình - Em là bóng là chương dày dặn và xúc động nhất viết về mối tri âm giữa Khánh Ly và Trịnh Công Sơn. Những bút tích lần đầu được công bố, những ký ức được kể lại từ chính người trong cuộc và gia đình nhạc sĩ làm sáng rõ một "định mệnh vĩnh viễn thương yêu nhau" như lời Trịnh Công Sơn.
Từ trái sang: TS Bùi Quang Ngọc, danh ca Khánh Ly, MC Hạnh An An, ca sĩ Quang Thành trong buổi trà đàm giới thiệu sách
Chương 6 Hát cho quê hương Việt Nam khắc họa giai đoạn âm nhạc phản chiến, dấu mốc rực rỡ và nhiều thử thách nhất trong sự nghiệp Khánh Ly. Tiếng hát của bà cùng âm nhạc Trịnh Công Sơn đã vượt khỏi ranh giới giải trí để trở thành tiếng nói lương tri giữa chiến tranh.
Chương sách đồng thời ghi lại cuộc trò chuyện giữa Khánh Ly và TS Bùi Quang Ngọc về dự án bảo tồn di sản âm nhạc Trịnh Công Sơn với những giá trị nghệ thuật cần được khẳng định.
Chương 7 Hoài niệm - Lời tri âm là một bức tranh đa chiều về đời sống văn hóa Việt Nam suốt nhiều thập niên khi hội tụ gần 100 nhân vật có ảnh hưởng, từ các nhà lãnh đạo tôn giáo, chính khách đến văn nghệ sĩ nhiều thế hệ. Những tên tuổi như Đoàn Chuẩn, Lam Phương, Trần Tiến, Phú Quang, Thái Thanh, Lệ Thu, Nguyễn Thụy Kha, Tuấn Ngọc… hiện lên qua ký ức của Khánh Ly như một phần của đời sống nghệ thuật Việt Nam suốt nửa thế kỷ.
Chương cuối Đời cho ta thế là lời tự sự bình thản và sâu sắc của người nghệ sĩ ở tuổi 81 với tinh thần thanh thản, biết ơn và bao dung khép lại hành trình.
Chia sẻ trong buổi trà đàm ra mắt sách tại Hà Nội vào tối 2/3/2026, danh ca Khánh Ly cho biết: Sách và phim tư liệu nhiều tập Hát cùng nguồn cội - Chân dung Khánh Ly được hình thành từ hơn 20 năm ghi chép và đồng hành của ca sĩ Quang Thành. Sau biến cố sức khỏe, bà chọn hoàn thành cuốn sách như một lời tạ ơn Đời, tạ ơn Người và tạ ơn Nguồn cội. "Tôi không tưởng tượng được một người "ít học" như mình lại có được cuốn sách dày dặn, đầy đủ về cuộc đời, sự nghiệp thế này", bà hóm hỉnh nói.
