Thợ làm vườn trong phố

Nhu cầu của đời sống phố thị

"Cách nay vài năm, em bắt đầu với những thử nghiệm rất nhỏ với các cây xanh trong nhà phố, ban công và sân thượng. Nhưng càng đi sâu vào công việc, em nhận ra đây không chỉ là công việc mang tính kỹ thuật, mà là nhu cầu rất thật của đời sống phố thị. Và em bắt tay vào nghề, một cách chuyên nghiệp và bài bản hơn", Trang Phạm bắt đầu câu chuyện, khi cô nhìn ngắm các loại cây xanh đang để trên kệ tường.

"Thợ làm vườn trong phố" là một nghề đặc biệt, chỉ phát triển vài năm gần đây, theo cơ duyên của mỗi người. Như Trang nói, cơ duyên đến từ trải nghiệm thật của cá nhân cô. Ban đầu chưa phải là kế hoạch kinh doanh gì ghê gớm, mà chỉ là cô gái sinh năm 1990 nhìn thấy các khoảng trống đâu đó trong những căn nhà phố, vốn nhiều đồ đạc và khô cứng. Cô nghĩ, giữa thành phố đông đúc, bê tông hóa này, một mảng xanh sẽ mang lại cảm xúc cho mọi người hơn

Và Trang bắt đầu mạnh dạn tìm hiểu thêm nghề làm vườn trong phố. Cô thợ làm vườn này vốn là sinh viên chuyên ngành Thương mại quốc tế của Đại học Huflit. Sau khi ra trường, Trang có gắn bó với công việc truyền thông một thời gian. Từ khi có con nhỏ, Trang rời phố thị, về "ở ẩn" trong khu vườn ngoại ô, và bắt đầu quan sát đời sống đô thị của người được hưởng thụ cây xanh, mảng xanh nhiều hơn.

Trang kể: "Trong quá trình tiếp xúc với khách hàng, em nhận ra nhu cầu về không gian xanh trong nhà phố là có thật và ngày càng tăng. Tuy nhiên, phần lớn người dùng thiếu kinh nghiệm để chơi cây đúng cách. Thị trường có 2 phân khúc khách hàng. Một bên là cây phổ thông, giá rẻ nhưng thiếu định hướng và phía còn lại là cây cao cấp nhưng chưa đi kèm tư vấn phù hợp. Chính các khoảng trống này là điều khiến em tin rằng mình có thể làm khác".

Tạo lập khu vườn nhỏ cho riêng mình, Trang tập trung việc không cạnh tranh bằng số lượng cây, mà bằng chất lượng tư vấn và khả năng cá nhân hóa không gian xanh.

Cuộc sống vạn người mê

Bạn bè thường đùa Trang rằng, cô đang có cuộc sống vạn người mê, vì mỗi ngày, Trang không có ranh giới rõ ràng giữa Làm việc và Sống.

Sáng sớm, Trang đã thức dậy, không phải vì áp lực mà vì cô có nhịp sống riêng. Trang ra vườn quan sát cây để nhìn xem lá có đủ nước không, đất có thoát ẩm tốt không.

Cô bắt đầu công việc trong ngày tiếp theo với việc chọn cây: không chỉ cây đẹp mà sẽ là cây phù hợp cho tệp khách hàng. Chọn cây xong sẽ chọn tới đất trồng vì mỗi loại sẽ cần dưỡng chất khác nhau. Và rồi tới chọn chậu để mang tới cảm hứng và có "câu chuyện" trong từng vật liệu. Cuối cùng, là Trang khảo sát vị trí, đo ánh sáng, hướng gió, thói quen sinh hoạt của gia chủ, sao cho hài hòa nhất.

Có những buổi chiều Trang tới công trình, tỉ mẩn chỉnh từng chi tiết nhỏ của cây trong không gian nhà, sao cho đạt được đúng cảm giác cô mong muốn. Công việc ấy thậm chí kết thúc khi phố đã lên đèn.

"Nghe việc này có vẻ rất tỉ mỉ nhưng em không coi đây là việc chăm cây, mà là đang làm việc với một hệ sống. Một chậu cây đặt sai vị trí có thể chết. Nhưng một không gian xanh được làm đúng có thể thay đổi cách một người sống mỗi ngày. Khi mình nhìn thấy một khách hàng bắt đầu quan tâm đến góc ban công của mình hơn, một gia đình dành nhiều thời gian ở không gian xanh thay vì chỉ trong phòng kín. Lúc đó mới thấy "đã" lắm!", Trang chia sẻ.

Theo Trang, vườn trong phố là một giải pháp rất tốt cho chất lượng sống đô thị, nhưng không dễ như nhiều người nghĩ. Ưu điểm lớn nhất là tạo ra một lớp đệm tự nhiên giúp giảm nhiệt và làm dịu không gian sống. Việc này cũng khiến cải thiện cảm xúc, mọi người sống trong không gian có cây xanh thường ít căng thẳng hơn. Các gia đình sống tại chung cư và nhà phố, đều tận dụng được những diện tích nhỏ như ban công, sân thượng, giếng trời.

Tuy nhiên, theo Trang, với việc tận dụng này, cũng có nhược điểm như không gian bị giới hạn nên cây khó phát triển tự nhiên; ánh sáng không ổn định bởi bị che chắn xung quanh; gia chủ bận rộn đi làm thường không có thời gian chăm sóc đúng cách. Và đặc biệt, nhiều người chọn cây theo cảm tính, không phù hợp với điều kiện thực tế. Vì vậy, Trang cho rằng làm vườn trong phố không chỉ là trồng cây, mà là thiết kế một hệ sinh thái thu nhỏ có kiểm soát.

Bà mai se duyên

Trang Phạm ví von, thợ làm vườn trong phố giống như bà mai se duyên một mối tình. Yếu tố kiên quyết của gia chủ là hiểu được cây thì sẽ tốn ít thời gian chăm sóc, chỉ cần đúng là đủ. Khách hàng không thể là người làm vườn chuyên nghiệp, nên rất cần các thợ hướng dẫn và duy trì cho gia chủ được không gian xanh một cách thực tế nhất.

Thông thường, vườn trong phố sẽ có vị trí như: ban công (ánh sáng bị giới hạn và không ổn định); sân thượng (ánh sáng rất mạnh, gần như trực tiếp cả ngày). Chính vì sự khác nhau này, mà cô thợ làm vườn Trang Phạm đã phải tìm hiểu và thiết kế khác nhau để mang tới cảm giác chill và riêng tư khác nhau.

Trang tâm sự, mỗi không gian là một hệ sinh thái riêng, cần giải pháp riêng. Nhưng ban công là nơi để sống chậm lại, còn sân thượng là nơi để sống cùng thiên nhiên rõ ràng hơn.

Nếu nhìn từ bên ngoài, thợ làm vườn trong phố có công việc "lãng mạn" và nhẹ nhàng. Nhưng khi bắt tay vào làm thật thì đây là một nghề rất cực nhọc, cả về thể chất lẫn sự tỉ mỉ. Có những ngày Trang phải vận chuyển cây, đất, chậu từ dưới lên sân thượng hoặc ban công của căn nhà. Cô cũng làm việc ngoài nắng nhiều giờ để chỉnh sửa từng chi tiết nhỏ đến nửa đêm.

"Là phụ nữ thì chắc chắn sẽ có những giới hạn nhất định. Nhưng bù lại, em có một lợi thế khác, đó là sự kiên nhẫn và cảm nhận tinh tế với không gian sống. Em thấy điều đó lại rất quan trọng trong nghề này", Trang bày tỏ.

Theo đánh giá của Trang, thợ làm vườn tại đô thị không phải là một ngành "hot", nhưng là một ngành gắn với sự thay đổi trong cách sống của người đô thị. Khi cuộc sống đủ đầy hơn, người ta bắt đầu quan tâm đến không gian sống, cảm xúc và sự cân bằng. Cây xanh lúc đó không còn là trang trí nữa, mà trở thành một phần của đời sống. Nhưng để tồn tại lâu trong nghề này, không thể làm theo kiểu phong trào. Phải có kiến thức, có gu thẩm mỹ, và quan trọng nhất là làm được kết quả thực tế.

"Trồng cây cũng giống như yêu đương vậy. Yêu mà sai cách là giết chết một cuộc tình. Một khu vườn không chết vì thiếu tiền mà nó chết vì làm sai ngay từ đầu và không ai theo dõi sau đó. Gần đây, em có duyên đến với môi trường có các bạn nhỏ. Nhớ đó, góc nhìn của mình lại nhiều điểm thú vị hơn. Lúc này làm vườn không chỉ là công việc, mà là một phần trong đồng hành nuôi dạy thế hệ. Bài toán đặt ra không dừng lại ở một không gian đẹp, mà là một môi trường sống lành mạnh, có thể nuôi dưỡng cả thể chất lẫn cảm xúc của ít nhất là hai thế hệ trong một gia đình", Trang nói.

Chia sẻ về những mơ ước tương lai, Trang bảo, cô luôn mong muốn nghề làm vườn tại đô thị sẽ càng ngày càng phát triển hơn, được mọi người biết tới nhiều hơn. Để không chỉ tạo công ăn việc làm cho thợ làm vườn chuyên nghiệp, mà còn kiến tạo những không gian đẹp, góp phần cân bằng cảm xúc trong mỗi gia đình.