Thường trực Ban Bí thư: "Cần khắc phục việc lạm dụng quyền lực trong thực thi công vụ"

Sáng 28/5, phát biểu tại Hội nghị HĐND toàn quốc triển khai phương hướng, nhiệm vụ nhiệm kỳ 2026-2031, Ủy viên Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú cho biết, đây là hội nghị có ý nghĩa rất quan trọng nhằm đề ra những định hướng lớn và nhiệm vụ trọng tâm cho hoạt động của HĐND trong nhiệm kỳ tới.

Thường trực Ban Bí thư ghi nhận, đánh giá cao và biểu dương những nỗ lực, kết quả mà HĐND các cấp đạt được trong nhiệm kỳ vừa qua. Theo ông, HĐND các địa phương đã phát huy vai trò chính trị, giữ vững nguyên tắc, đoàn kết, thống nhất, tạo được sự đồng thuận cao trong cán bộ, đảng viên và nhân dân, góp phần bảo đảm quá trình chuyển đổi mô hình tổ chức bộ máy diễn ra thành công, vận hành thông suốt, không gián đoạn.

Nhiều địa phương đã chủ động, sáng tạo trong đổi mới phương thức hoạt động của HĐND theo hướng dân chủ, chuyên nghiệp, hiện đại; chất lượng triển khai thực hiện nghị quyết được nâng lên rõ rệt; hoạt động giám sát, chất vấn ngày càng thực chất hơn; công tác tiếp xúc cử tri có nhiều đổi mới; ứng dụng chuyển đổi số bước đầu đạt kết quả tích cực.

Tuy nhiên, ông Trần Cẩm Tú cũng chỉ rõ, hoạt động của HĐND vẫn còn một số hạn chế, bất cập, chưa thực sự ngang tầm yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới. Vai trò lãnh đạo của cấp ủy đối với HĐND ở một số nơi chưa sâu sát, toàn diện; chất lượng, hiệu quả giám sát chưa đồng đều; việc theo dõi, đôn đốc thực hiện kiến nghị sau giám sát chưa quyết liệt.

Theo Thường trực Ban Bí thư, nhiệm kỳ 2026-2031 có ý nghĩa đặc biệt quan trọng khi đất nước bước vào giai đoạn quyết liệt thực hiện các mục tiêu chiến lược đến năm 2030 và tầm nhìn đến năm 2045, đồng thời tiếp tục hoàn thiện mô hình tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị theo hướng tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả.

Trong bối cảnh đó, yêu cầu đặt ra đối với HĐND các cấp cao hơn rất nhiều, cả về năng lực quyết định chính sách, giám sát, phản ứng chính sách và khả năng đồng hành cùng UBND các cấp trong xử lý những vấn đề phát sinh từ thực tiễn.

Thường trực Ban Bí thư nhấn mạnh, hoạt động của HĐND các cấp cần tiếp tục được đổi mới mạnh mẽ hơn nữa, trong đó tập trung vào 3 nhiệm vụ trọng tâm.

Thứ nhất, tiếp tục đổi mới phương thức lãnh đạo của cấp ủy đối với HĐND theo hướng khoa học, chuyên nghiệp và hiệu quả hơn; vừa bảo đảm sự lãnh đạo trực tiếp, toàn diện của Đảng, vừa phát huy tính chủ động, sáng tạo và trách nhiệm của Thường trực HĐND, các ban của HĐND và từng đại biểu HĐND.

Ông yêu cầu coi trọng công tác chuẩn bị, ban hành nghị quyết của HĐND, bảo đảm các nghị quyết quan trọng của địa phương bám sát chủ trương của Đảng, phù hợp thực tiễn và có tính khả thi cao.

Không đùn đẩy, né tránh những vấn đề khó mà cử tri quan tâm

Thứ hai, nâng cao hơn nữa vai trò của HĐND trong kiểm soát quyền lực ở địa phương. Theo ông Trần Cẩm Tú, trong bối cảnh mô hình chính quyền địa phương hai cấp đi đôi với đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, yêu cầu kiểm tra, giám sát, kiểm soát quyền lực càng phải chặt chẽ và hiệu quả hơn để phòng, chống, khắc phục được tình trạng thực hiện không đúng thẩm quyền hoặc lạm dụng quyền lực trong thực thi công vụ.

"Đây phải là nguyên tắc bất di bất dịch trong công tác xây dựng Đảng, xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa", Thường trực Ban Bí thư nhấn mạnh.

Ông đồng thời yêu cầu HĐND thực hiện tốt chức năng giám sát đối với hoạt động của UBND và các cơ quan trong bộ máy chính quyền; kiên quyết khắc phục tình trạng buông lỏng giám sát hoặc giám sát hình thức.

Theo ông, cần đôn đốc quyết liệt việc thực hiện kết luận giám sát cũng như các kiến nghị chính đáng của cử tri và nhân dân; coi giám sát là công cụ để phòng ngừa sai phạm, phòng chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực từ sớm, từ xa.

Các hoạt động chất vấn phải đi thẳng vào vấn đề, xác định rõ trách nhiệm của từng tổ chức, cá nhân; không đùn đẩy, né tránh những vấn đề khó, nhạy cảm mà cử tri và nhân dân quan tâm.

Thứ ba, các cấp ủy địa phương cần quan tâm xây dựng đội ngũ đại biểu HĐND thật sự tiêu biểu về bản lĩnh chính trị, phẩm chất đạo đức, năng lực thực tiễn và tinh thần trách nhiệm trước nhân dân.

Đại biểu HĐND phải gần dân, sát dân, hiểu dân; thường xuyên giữ mối liên hệ mật thiết với nhân dân, lắng nghe ý kiến của nhân dân và phản ánh trung thực tiếng nói của nhân dân tới cấp ủy, chính quyền.

Thường trực Ban Bí thư cũng đề nghị quan tâm hơn nữa công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ làm công tác HĐND, nhất là kỹ năng giám sát, phản biện chính sách, ứng dụng công nghệ số và xử lý các vấn đề phát sinh trong điều kiện chính quyền địa phương hai cấp.

Ông bày tỏ tin tưởng, với truyền thống đoàn kết, trách nhiệm và quyết tâm đổi mới, HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 sẽ tiếp tục có nhiều đổi mới mạnh mẽ, đột phá trong hoạt động, góp phần thực hiện thắng lợi mục tiêu xây dựng đất nước giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc.