Trao quyền cho phụ nữ để xây dựng cộng đồng vững vàng trước thiên tai

Phiên thảo luận tập trung vào các nội dung: những chuyển biến nổi bật do Dự án mang lại; kinh nghiệm triển khai tại địa phương; điều kiện để duy trì kết quả sau khi Dự án kết thúc; cũng như định hướng phối hợp, huy động nguồn lực và nhân rộng các mô hình, sáng kiến, phương pháp truyền thông hiệu quả trong thời gian tới.

Tham gia trao đổi có bà Trần Thu Thủy, chuyên gia giới, nguyên Chánh Văn phòng Trung ương Hội LHPN Việt Nam; Tiến sĩ Đoàn Văn Công, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Thích ứng Biến đổi Khí hậu và Hỗ trợ Phát triển Cộng đồng (LOTUS Mekong), Đại học Trà Vinh; bà Nguyễn Ánh Nguyệt, đại diện mô hình phụ nữ khởi nghiệp được Dự án hỗ trợ.

Tháo gỡ rào cản, trao quyền cho phụ nữ làm chủ sinh kế

Chia sẻ góc nhìn từ thực tiễn triển khai Dự án, Tiến sĩ Đoàn Văn Công, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Thích ứng Biến đổi Khí hậu và Hỗ trợ Phát triển Cộng đồng (LOTUS Mekong), Đại học Trà Vinh, cho rằng phụ nữ khởi nghiệp đang phải đối mặt với nhiều lớp khó khăn, không chỉ là "khó khăn kép" mà còn là những thách thức đan xen từ điều kiện tự nhiên, xã hội và giới. Để mạnh dạn khởi nghiệp, phụ nữ không chỉ cần kiến thức, nguồn lực mà còn cần sự đồng hành, ủng hộ từ chồng, con và người thân. Bên cạnh đó, những hạn chế về quản lý tài chính, xây dựng thương hiệu, kể câu chuyện sản phẩm hay quảng bá, tiếp cận thị trường cũng là những rào cản phổ biến đối với các mô hình sinh kế do phụ nữ làm chủ.

Từ thực tế triển khai Dự án, TS Đoàn Văn Công cho biết đội ngũ chuyên gia không chỉ tổ chức các lớp tập huấn mà còn trực tiếp đồng hành với từng mô hình và cam kết đồng hành lâu dài, từ đó để các mô hình không chỉ tiếp thu kiến thức mà còn tạo được kết quả cụ thể, giúp chị em tự tin phát triển sinh kế.

Là một trong những mô hình được Dự án hỗ trợ, bà Nguyễn Ánh Nguyệt, chủ Cơ sở Trà mãng cầu Ánh Nguyệt, chia sẻ trước khi tham gia Dự án, cơ sở của bà gặp nhiều khó khăn, đặc biệt là trong việc tiếp cận công nghệ thông tin và quảng bá sản phẩm.

"Là phụ nữ đã lớn tuổi nên việc sử dụng công nghệ, bán hàng trên mạng hay truyền thông sản phẩm đối với tôi là điều không hề dễ dàng", bà Nguyễn Ánh Nguyệt cho biết.

Từ những trải nghiệm của mình, bà mong muốn Trung ương Hội LHPN Việt Nam tiếp tục kết nối các nguồn lực, triển khai thêm nhiều dự án hỗ trợ phụ nữ vùng sâu, vùng xa tiếp cận tri thức, công nghệ và trang thiết bị để phát huy tiềm năng, góp phần phát triển kinh tế địa phương.

Ở góc độ chuyên gia giới, bà Trần Thu Thủy, nguyên Chánh Văn phòng Trung ương Hội LHPN Việt Nam, đánh giá Dự án đã tạo nên những chuyển biến tích cực về nhận thức và năng lực của học viên sau các khóa tập huấn.

Trong bối cảnh thiên tai và biến đổi khí hậu diễn biến ngày càng phức tạp, việc trang bị kiến thức về phòng, chống thiên tai, bảo vệ môi trường và thích ứng với biến đổi khí hậu cho phụ nữ là hết sức cần thiết. Đây cũng là lĩnh vực mà tổ chức Hội cần tiếp tục phát huy vai trò nòng cốt.

Để phát huy hiệu quả lâu dài của Dự án, bà Trần Thu Thủy cho rằng các bộ tài liệu hướng dẫn cần tiếp tục được hoàn thiện và sử dụng thường xuyên trong hoạt động của Hội. Đồng thời, công tác phòng, chống thiên tai và thích ứng với biến đổi khí hậu không thể chỉ do riêng tổ chức Hội đảm nhiệm mà cần có sự phối hợp chặt chẽ của các bộ, ngành, đoàn thể và chính quyền các cấp.

Phát biểu tại Hội nghị, bà Caroline Nyamayemombe, Trưởng đại diện UN Women tại Việt Nam, ghi nhận những kết quả mà Dự án đạt được và cho rằng, trong thời gian tới cần tiếp tục đầu tư nguồn lực, đặc biệt là nguồn lực tài chính, để mở rộng các hoạt động hỗ trợ phụ nữ thích ứng với biến đổi khí hậu. UN Women mong muốn tiếp tục đồng hành cùng Hội LHPN các cấp trong việc xây dựng các cơ chế, công cụ lồng ghép giới vào các chương trình ứng phó với biến đổi khí hậu, đồng thời tạo điều kiện để các doanh nghiệp do phụ nữ làm chủ và các mô hình sinh kế của phụ nữ tiếp cận tốt hơn với các nguồn vốn, nâng cao năng lực quản trị và phát huy tiềm năng phát triển bền vững.

Tiếp tục phát huy những giá trị của Dự án

Phát biểu bế mạc Hội nghị, bà Nguyễn Thị Minh Hương, Phó Chủ tịch Hội LHPN Việt Nam, khẳng định, thông qua các báo cáo tổng kết, tham luận và ý kiến trao đổi, Hội nghị đã nhìn nhận toàn diện hơn những kết quả, tác động cũng như bài học kinh nghiệm trong quá trình triển khai Dự án.

Theo bà Nguyễn Thị Minh Hương, với sự phối hợp chặt chẽ giữa TƯ Hội LHPN Việt Nam và UN Women, cùng sự tham gia trách nhiệm của các địa phương, chuyên gia, cán bộ Hội, hội viên phụ nữ và cộng đồng, Dự án đã đạt nhiều kết quả thiết thực. Các hoạt động tập huấn, truyền thông, đối thoại chính sách, tọa đàm truyền hình, xây dựng bộ tài liệu, sinh hoạt cộng đồng và hỗ trợ mô hình sinh kế đã góp phần nâng cao nhận thức, năng lực và sự tự tin của phụ nữ trong phòng, chống thiên tai và thích ứng với biến đổi khí hậu; đồng thời thúc đẩy quyền, tiếng nói và sự tham gia của phụ nữ trong các hoạt động phát triển tại cộng đồng.

Đặc biệt, Dự án đã góp phần cụ thể hóa cách tiếp cận lấy phụ nữ làm trung tâm, khẳng định phụ nữ không chỉ là nhóm chịu tác động bởi thiên tai và biến đổi khí hậu mà còn là chủ thể tích cực trong phòng ngừa, ứng phó, phục hồi sau thiên tai và xây dựng sinh kế bền vững. Đây là định hướng phù hợp với chức năng của tổ chức Hội cũng như yêu cầu thực tiễn trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng diễn biến phức tạp.

Để tiếp tục phát huy các kết quả đã đạt được, Phó Chủ tịch Hội LHPN Việt Nam Nguyễn Thị Minh Hương đề nghị các cấp Hội tập trung thực hiện một số nhiệm vụ trọng tâm. Trước hết, tiếp tục lồng ghép nội dung bình đẳng giới trong phòng, chống thiên tai và thích ứng với biến đổi khí hậu vào chương trình, kế hoạch hoạt động thường xuyên của Hội. Đồng thời, khai thác hiệu quả bộ tài liệu hướng dẫn, các sản phẩm truyền thông của Dự án trong tập huấn, sinh hoạt chi hội, câu lạc bộ và truyền thông cộng đồng; phát huy vai trò của đội ngũ giảng viên nguồn, tuyên truyền viên đã được đào tạo.

Các cấp Hội cũng cần gắn hoạt động nâng cao năng lực với thực hành tại cộng đồng; kết hợp truyền thông với thay đổi nhận thức và hành động; gắn hỗ trợ sinh kế với nâng cao năng lực quản trị, ứng dụng công nghệ, chuyển đổi số, tiếp cận thị trường và tăng khả năng thích ứng trước rủi ro thiên tai, biến đổi khí hậu để các mô hình do phụ nữ làm chủ phát triển theo hướng xanh, an toàn và bền vững.

Phó Chủ tịch Hội LHPN Việt Nam Nguyễn Thị Minh Hương cũng nhấn mạnh yêu cầu tăng cường phối hợp giữa tổ chức Hội với các cơ quan quản lý nhà nước, UN Women, các tổ chức, chuyên gia, doanh nghiệp và địa phương nhằm huy động nguồn lực, chia sẻ kinh nghiệm và nhân rộng các mô hình hiệu quả; đồng thời tiếp tục phát huy vai trò đại diện của tổ chức Hội trong việc phản ánh tiếng nói của phụ nữ, tham gia góp ý, giám sát và đề xuất chính sách lồng ghép giới trong các chương trình về biến đổi khí hậu, phòng, chống thiên tai và phát triển bền vững.