Từ vụ Miu Lê bị bắt: Việt Nam cần sớm hoàn thiện khung pháp lý trong lĩnh vực nghệ thuật biểu diễn

Đi đường dài với nghề không chỉ cần tài năng

Diễn viên, Nhà sản xuất Trần Bảo Sơn cho rằng để đi lâu với nghề, điều quan trọng nhất với nghệ sĩ vẫn là sự nghiêm túc và thái độ tôn trọng khán giả.

"Theo tôi, nghệ sĩ trước hết phải ý thức được sức ảnh hưởng của mình. Khán giả hôm nay không chỉ xem tài năng mà còn nhìn vào cách nghệ sĩ sống, làm việc và cư xử với cộng đồng. Điều đó buộc người làm nghề phải có trách nhiệm hơn với hình ảnh cá nhân"- anh chia sẻ.

Nam diễn viên cho rằng mỗi scandal xảy ra đều là một lời cảnh tỉnh với giới nghệ sĩ. Trong môi trường giải trí phát triển nhanh, mạng xã hội và sự nổi tiếng có thể mang đến hào quang rất lớn nhưng cũng dễ khiến nghệ sĩ đánh mất sự tỉnh táo nếu không biết giữ giới hạn.

"Mỗi câu chuyện đều là một bài học để người làm nghề nhìn lại bản thân và làm nghề cẩn trọng hơn. Muốn đi lâu với nghề thì ngoài tài năng còn cần bản lĩnh và ý thức giữ gìn giá trị cá nhân", nam diễn viên chia sẻ.

Những ngày qua, vụ việc liên quan đến Miu Lê cũng khiến dư luận chú ý đến số phận của "Đại tiệc trăng máu 8" do nữ diễn viên tham gia. Trong phim của đạo diễn Phan Gia Nhật Linh, Miu Lê đảm nhận vai trò quan trọng và từng xuất hiện trong nhiều hoạt động quảng bá trước đó.

Theo đại diện Cục Điện ảnh, sau khi có kết luận chính thức từ cơ quan điều tra, cơ quan quản lý sẽ đánh giá mức độ ảnh hưởng để có hướng xử lý trên cơ sở Quy tắc ứng xử của người hoạt động trong lĩnh vực nghệ thuật do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch ban hành.

Scandal lần này tiếp tục cho thấy rủi ro mà cả ê-kíp sản xuất phải gánh chịu khi nghệ sĩ vướng bê bối đời tư hoặc pháp lý. Chuyên gia truyền thông Nguyễn Ngọc Long nhận định điều đáng lo nhất không chỉ là câu chuyện doanh thu mà còn là sự đổ vỡ niềm tin của khán giả.

Theo anh, trong thời đại mạng xã hội, hình ảnh đời thực của nghệ sĩ ảnh hưởng trực tiếp tới cảm xúc người xem. Khi nghệ sĩ vướng scandal nghiêm trọng, khán giả không còn nhìn bộ phim như một tác phẩm giải trí đơn thuần mà dễ bị cuốn vào tranh cãi đạo đức và tâm lý tẩy chay. "Nhiều người sẽ ngại ra rạp vì sợ bị xem là đang ủng hộ người vi phạm pháp luật", anh Long nói.

Anh cho rằng điện ảnh Việt nhiều năm qua phụ thuộc khá lớn vào "quyền lực ngôi sao". Các chiến dịch quảng bá thường đặt diễn viên nổi tiếng ở vị trí trung tâm để kéo khán giả ra rạp. Nhưng khi nghệ sĩ xảy ra scandal, toàn bộ hoạt động truyền thông gần như bị ảnh hưởng nặng nề.

"Từ poster, trailer đến các hoạt động giao lưu đều trở nên nhạy cảm. Lúc này, nhà sản xuất buộc phải tìm cách tách bộ phim khỏi scandal cá nhân để bảo vệ công sức của cả ê-kíp", anh phân tích.

Theo anh Long, những sự việc như vậy cũng buộc ngành điện ảnh phải thay đổi cách vận hành chuyên nghiệp hơn. Trong tương lai, các hợp đồng có thể sẽ siết chặt điều khoản đạo đức và trách nhiệm hình ảnh của nghệ sĩ để giảm thiểu rủi ro cho nhà sản xuất.

Một bộ phận người nổi tiếng quá dễ dãi

Ở góc nhìn văn hóa, NSƯT, Tiến sĩ, đạo diễn Hoàng Duẩn, Phó Trưởng khoa Quản lý văn hóa, nghệ thuật của Trường Đại học Văn hóa TPHCM cho rằng, điều đáng lo hiện nay là một bộ phận người nổi tiếng quá dễ dãi với chính mình sau khi có danh tiếng.

Theo ông, nhiều nghệ sĩ được đào tạo bài bản, trải qua quá trình rèn luyện nghiêm túc nên hiểu giá trị của danh tiếng và biết giữ gìn uy tín nghề nghiệp. Nhưng cũng có không ít trường hợp nổi tiếng quá nhanh nhờ game show, mạng xã hội hay vài clip viral nên dễ rơi vào tâm lý chủ quan, buông thả.

"Trở thành người nổi tiếng đã khó nhưng giữ được danh tiếng còn khó hơn nhiều lần. Có những người nổi tiếng quá nhanh nên không đủ nền tảng nghề nghiệp và bản lĩnh để đối diện với cám dỗ", ông nhận định.

Theo NSƯT Hoàng Duẩn, hệ lụy từ việc nghệ sĩ vi phạm pháp luật không chỉ dừng ở cá nhân mà còn ảnh hưởng đến phim ảnh, chương trình nghệ thuật, nhãn hàng quảng cáo và cả ê-kíp đứng phía sau.

"Bài học lớn nhất không chỉ dành cho riêng nghệ sĩ vi phạm, bởi chính họ cũng đã phải trả giá rất đắt. Điều đau lòng hơn là những vụ việc như vậy còn ảnh hưởng đến hình ảnh chung của người làm nghề, đặc biệt là các nghệ sĩ chân chính. Vì thế, không nên 'vơ đũa cả nắm', bởi những nghệ sĩ làm nghề nghiêm túc vẫn cần được tôn trọng" - NSƯT Hoàng Duẩn nói.

Liên quan đến câu chuyện “phong sát” nghệ sĩ như ở Hàn Quốc hay Trung Quốc, ông cho rằng Việt Nam cũng cần có biện pháp đủ nghiêm khắc với những nghệ sĩ vi phạm, đặc biệt trong các vụ việc liên quan đến ma túy. Tuy nhiên, theo ông, mỗi trường hợp vẫn cần được nhìn nhận cụ thể và người nghệ sĩ nên có cơ hội sửa sai nếu thật sự thay đổi.

Sau hàng loạt scandal liên tiếp, các nhà sản xuất chắc chắn sẽ siết chặt hơn những điều khoản liên quan đến đạo đức nghề nghiệp và trách nhiệm hình ảnh của nghệ sĩ. Trong quá trình hợp tác cần tách bạch rõ ràng giữa tình cảm và pháp lý để hạn chế rủi ro cho cả ê-kíp.

Hiện nay, khán giả Việt Nam cũng khắt khe hơn với người nổi tiếng, họ không chỉ nhìn vào tài năng mà còn quan tâm đến trách nhiệm xã hội, cách ứng xử và lối sống của nghệ sĩ.

Nhiều ý kiến cho rằng điều quan trọng không chỉ là “phong sát” một cá nhân, mà còn phải xây dựng môi trường nghệ thuật chuyên nghiệp và có trách nhiệm hơn với công chúng.