Tuyển sinh lớp 10 Hà Nội: Chưa chốt phương án, bài toán là giảm áp lực, giữ công bằng

Hà Nội chưa chốt thi hay xét tuyển lớp 10

Thông tin được Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội nêu tại Hội nghị thông tin chuyên đề và triển khai nhiệm vụ tuyên truyền báo chí tháng 9, do Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy Hà Nội tổ chức ngày 28/8.

Ông Nguyễn Quang Tuấn, Phó giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội, cho biết thành phố chưa chốt tiếp tục thi tuyển hay chuyển sang xét tuyển.

Theo ông Nguyễn Quang Tuấn, quy chế của Bộ Giáo dục và Đào tạo cho phép địa phương tuyển sinh lớp 10 bằng thi tuyển, xét tuyển hoặc kết hợp hai hình thức. Hà Nội những năm qua lựa chọn thi tuyển, phù hợp với đặc thù dân số đông, mật độ dân cư cao và sự chênh lệch về chất lượng học sinh, mạng lưới trường học giữa các khu vực.

Tuy nhiên, kỳ thi cũng tạo áp lực lớn cho học sinh và phụ huynh. Quan điểm của ngành giáo dục Hà Nội là giảm áp lực này nhưng vẫn phải bảo đảm tính khách quan, công bằng.

"Vì vậy, hình thức tuyển sinh chỉ có thể thay đổi khi thực hiện hệ thống kiểm tra đánh giá trong quá trình học tập một cách khách quan, thống nhất và có độ tin cậy cao hơn", ông Tuấn nói.

Sở Giáo dục và Đào tạo đang nghiên cứu các phương án tuyển sinh, đồng thời chờ Bộ Giáo dục và Đào tạo sửa đổi quy chế thi để tham mưu phương án cụ thể cho năm học tới.

Theo ông Nguyễn Quang Tuấn, thành phố cũng đang nghiên cứu tăng số trường công lập, mở rộng mạng lưới trường học và cơ hội học tập cho học sinh. Đây được xem là một trong những giải pháp giảm áp lực tuyển sinh, bất kể thành phố lựa chọn hình thức nào.

Lãnh đạo Sở cho biết, Hà Nội không thiếu trường học trong năm học 2026-2027.

Được biết, với hình thức tuyển sinh lớp 10 bằng cách thi tuyển, riêng năm học qua, khoảng 147.000 học sinh tốt nghiệp THCS, hơn 124.000 em đăng ký thi lớp 10 công lập, đông kỷ lục. Với khoảng 82.660 suất học công lập, tỷ lệ đỗ trên số dự thi là 66%.

Mức độ cạnh tranh để vào lớp 10 công lập ở thủ đô nhiều năm qua thuộc diện căng thẳng nhất trong cả nước.

Gần đây, Bộ Giáo dục và Đào tạo lấy ý kiến các địa phương, gồm Hà Nội, về phương án thi lớp 10 với hai môn Văn, Toán. Lý do là quy mô tuyển sinh THPT được mở rộng trong toàn quốc, chuyển dịch từ tư duy "sàng lọc" sang "mở rộng cơ hội học tập". Điều này phần nào giúp giảm áp lực thi cử và cạnh tranh không cần thiết.

Vì sao Hà Nội chưa miễn phí sách giáo khoa năm học 2026-2027?

Theo Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội, chính sách miễn phí sách giáo khoa được thực hiện theo Nghị định 271/2026/NĐ-CP của Chính phủ, ban hành ngày 3/7.

Sau khi nghị định được ban hành, Sở Giáo dục và Đào tạo phối hợp Sở Tài chính tham mưu UBND thành phố xây dựng kế hoạch triển khai chính sách. Tuy nhiên, thời điểm này đã cận ngày khai giảng năm học 2026-2027 nên không còn đủ thời gian để hoàn tất các thủ tục mua sắm sách theo quy định.

Do không còn đủ thời gian đấu thầu, tiếp nhận và kiểm kê sách theo quy định, Hà Nội dự kiến bắt đầu miễn phí sách giáo khoa từ năm học 2027-2028, theo Sở Giáo dục và Đào tạo.

Theo nghị định, việc mua sách giáo khoa phải thực hiện theo pháp luật về đấu thầu. Các cơ sở giáo dục phải hoàn thành tiếp nhận, nhập kho, kiểm kê sách trước ngày 15/6 hàng năm và tổ chức cho học sinh mượn chậm nhất 15 ngày trước ngày khai giảng.

Do đó, Hà Nội chưa thể triển khai miễn phí sách giáo khoa ngay trong năm học 2026-2027.

Sở Giáo dục và Đào tạo đang phối hợp các sở, ngành và UBND cấp xã xây dựng kế hoạch thực hiện chính sách này. Thành phố dự kiến bắt đầu từ năm học 2027-2028 và đến năm học 2029-2030, tất cả học sinh, sinh viên tại các cơ sở giáo dục do thành phố quản lý sẽ được hưởng chính sách.

Hơn 2.560 tỷ đồng hỗ trợ bữa ăn bán trú

Cùng với chính sách sách giáo khoa, Hà Nội tiếp tục hỗ trợ bữa ăn bán trú cho học sinh tiểu học trong năm học 2026-2027.

Theo phương án của thành phố, học sinh được chia thành hai nhóm. Nhóm được ngân sách hỗ trợ 100%, tương đương 40.000 đồng mỗi học sinh mỗi ngày, gồm học sinh ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi, xã Minh Châu; học sinh thuộc hộ nghèo, cận nghèo; học sinh khuyết tật, đối tượng bảo trợ xã hội, con liệt sĩ, con thương binh và người có công.

Các học sinh còn lại được ngân sách hỗ trợ 70%, tương đương 28.000 đồng mỗi ngày. Phụ huynh đóng phần chênh lệch 12.000 đồng để bảo đảm suất ăn tối thiểu 40.000 đồng.

Hà Nội áp dụng hai hình thức tổ chức bữa ăn là nấu tại trường hoặc cung cấp suất ăn sẵn. Việc lựa chọn nhà cung cấp được thực hiện qua quy trình gồm tiếp nhận hồ sơ trực tuyến, thẩm định, phê duyệt và công khai, phân công cho các trường và ký hợp đồng.

Các trường phải cập nhật thực đơn, nguồn gốc thực phẩm trên hệ thống quản lý an toàn thực phẩm HanoiCheck. Tổ giám sát an toàn thực phẩm có đại diện cha mẹ học sinh sẽ kiểm tra hàng ngày các khâu giao nhận, chế biến và lưu mẫu thức ăn.

Năm học 2025-2026, 833/834 trường tiểu học ở Hà Nội tổ chức ăn bán trú, với 633.323 học sinh tham gia. Ngân sách thành phố đã chi hơn 2.560 tỷ đồng để hỗ trợ chính sách này.