Việt Nam - Liên hợp quốc: Mở ra chặng đường hợp tác mới vì sự phát triển bao trùm

Việt Nam và Liên hợp quốc hôm nay (23/9) đã đánh dấu một giai đoạn mới trong quan hệ đối tác lâu dài với việc chính thức bàn giao các Văn kiện Chương trình Quốc gia giai đoạn 2027-2031 của Chương trình Phát triển Liên hợp quốc (UNDP), Quỹ Dân số Liên hợp quốc (UNFPA) và Quỹ Nhi đồng Liên hợp quốc (UNICEF) dành cho Việt Nam.

Lễ bàn giao diễn ra tại New York trong khuôn khổ Tuần lễ Cấp cao Đại hội đồng Liên hợp quốc, tại sự kiện đặc biệt "Cùng vươn lên: Quan hệ đối tác Việt Nam - Liên hợp quốc vì phát triển bền vững", do Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam, Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam Tô Lâm chủ trì.

Theo bà Pauline Tamesis, Điều phối viên thường trú Liên hợp quốc tại Việt Nam, sự kiện đã đánh dấu giai đoạn hợp tác mới của Việt Nam và Liên hợp quốc, các Văn kiện Chương trình Quốc gia mới giai đoạn 2027-2031 của UNDP, UNFPA và UNICEF phản ánh sự chuyển đổi của quan hệ Việt Nam - Liên hợp quốc theo hướng "một quan hệ đối tác chiến lược và hai chiều hơn". "Chúng tôi mong muốn Việt Nam ngày càng chia sẻ kinh nghiệm và giải pháp của mình, đồng thời đóng góp vào tiến bộ và phát triển ở ngoài biên giới quốc gia", bà Pauline Tamesis nói.

Tại sự kiện, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn đã bàn giao các Văn kiện Chương trình Quốc gia (CPD) giai đoạn 2027-2031 cho Tổng Giám đốc UNDP Alexander De Croo, Giám đốc Điều hành UNFPA Diene Keita và Giám đốc Điều hành UNICEF Catherine Russell.

Các văn kiện định hướng hoạt động của 3 cơ quan Liên hợp quốc trong 5 năm tới, trong phối hợp với Chính phủ và các đối tác, nhằm hỗ trợ các ưu tiên phát triển của Việt Nam và thực hiện các Mục tiêu Phát triển Bền vững (SDGs).

Cùng dịp này, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Đặng Hoàng Giang đã trao cho Tổng Giám đốc UNDP Thỏa thuận sửa đổi Biên bản Thỏa thuận năm 2012 giữa Chính phủ Việt Nam và UNDP về cải tạo, sử dụng Ngôi nhà Xanh Một Liên hợp quốc tại Hà Nội. Theo thỏa thuận mới, Việt Nam tiếp tục cung cấp miễn phí trụ sở Ngôi nhà Xanh Một Liên hợp quốc, nâng tổng thời gian lên 20 năm.

UNDP tập trung vào chuyển đổi xanh, số và phát triển con người

Chương trình Quốc gia của UNDP giai đoạn 2027-2031 tập trung vào 4 nhóm ưu tiên gồm ứng phó biến đổi khí hậu và bảo vệ môi trường; chuyển đổi kinh tế và chuyển đổi số; phát triển con người bao trùm; quản trị và pháp quyền.

UNDP cho biết sẽ hỗ trợ Chính phủ trong mục tiêu xây dựng một tương lai bao trùm, xanh và có khả năng chống chịu, đồng thời bảo vệ các hệ sinh thái tự nhiên.

Cách tiếp cận của chương trình là kết nối nhiều lĩnh vực, giải pháp và nhân rộng những mô hình hiệu quả vào chính sách, hệ thống quốc gia. Các hoạt động hướng tới người dân và cộng đồng, đặc biệt những nhóm có nguy cơ bị bỏ lại phía sau, đồng thời tăng cường năng lực thể chế để thực hiện chính sách, cung cấp dịch vụ và mở rộng cơ hội.

UNFPA tập trung vào thay đổi nhân khẩu học, sức khỏe sinh sản

Chương trình của UNFPA giai đoạn 2027-2031 tập trung vào những thay đổi nhanh về nhân khẩu học của Việt Nam, trong đó có quá trình già hóa dân số.

UNFPA sẽ tăng cường sử dụng dữ liệu dân số và bằng chứng để hỗ trợ xây dựng chính sách, giúp Việt Nam chuẩn bị cho những thay đổi về dân số và bảo đảm người dân ở mọi thế hệ có thể sống, phát triển với phẩm giá.

Chương trình cũng thúc đẩy khả năng tiếp cận dịch vụ sức khỏe tình dục, sinh sản và quyền lựa chọn về sinh sản, đặc biệt với phụ nữ, thanh niên và những nhóm có nguy cơ bị bỏ lại phía sau.

UNFPA đồng thời hỗ trợ các nỗ lực phòng ngừa, ứng phó với bạo lực trên cơ sở giới và các thực hành có hại, cũng như tăng cường dịch vụ dành cho người bị bạo lực.

UNICEF đặt trẻ em ở trung tâm

Với UNICEF, chương trình giai đoạn 2027-2031 đặt trẻ em và thanh thiếu niên ở vị trí trung tâm, với ba ưu tiên gồm phát triển con người bao trùm, lấy trẻ em làm trọng tâm; quản trị tốt và bảo vệ trẻ em; ứng phó với khí hậu, thiên tai và môi trường lấy trẻ em làm trọng tâm.

UNICEF sẽ phối hợp với Chính phủ và các đối tác để tăng cường các hệ thống quốc gia, mở rộng khả năng tiếp cận công bằng với dịch vụ y tế, dinh dưỡng, giáo dục và bảo trợ xã hội có chất lượng, nhất là với trẻ em dễ bị tổn thương.

Chương trình cũng tập trung bảo vệ trẻ em trước bạo lực, bóc lột và xâm hại, trong đó có các nguy cơ trên môi trường mạng. Khả năng chống chịu của trẻ em, cộng đồng và các dịch vụ thiết yếu trước rủi ro khí hậu, môi trường cũng được chú trọng.

Các chương trình mới được triển khai trong bối cảnh Việt Nam đặt mục tiêu trở thành nước phát triển, có thu nhập cao vào năm 2045 và đạt phát thải ròng bằng "0" vào năm 2050. Việt Nam đồng thời phải ứng phó với biến đổi khí hậu, chuyển đổi công nghệ, thay đổi nhân khẩu học và những bất bình đẳng còn tồn tại.

Việt Nam gia nhập Liên hợp quốc năm 1977 và sẽ kỷ niệm 50 năm là thành viên vào năm 2027. Trong gần nửa thế kỷ, quan hệ đối tác giữa Việt Nam và Liên hợp quốc đã góp phần vào các lĩnh vực như xóa đói giảm nghèo, phát triển con người, y tế, giáo dục, an sinh xã hội, bình đẳng giới, bảo vệ môi trường và quản trị.

Cùng với những thay đổi trong ưu tiên phát triển của Việt Nam, vai trò của Liên hợp quốc cũng chuyển biến theo hướng kết hợp tư vấn chính sách, chuyên môn kỹ thuật, bằng chứng, đổi mới sáng tạo, nguồn lực tài chính và hỗ trợ triển khai các giải pháp do Việt Nam làm chủ.

3 chương trình của UNDP, UNFPA và UNICEF được xây dựng để bổ trợ cho nhau, đồng thời đóng góp vào Khuôn khổ Hợp tác Phát triển Bền vững của Liên hợp quốc tại Việt Nam giai đoạn 2027-2031, hướng tới tăng cường phối hợp trong toàn hệ thống phát triển của Liên hợp quốc và gắn với các ưu tiên phát triển của Việt Nam.