27 triệu trẻ em Việt Nam hưởng lợi trong ứng phó biến đổi khí hậu
Lễ ký kết Biên bản thỏa thuận giữa Nhật Bản và UNICEF Việt Nam
27 triệu trẻ em Việt Nam cùng cộng đồng nơi các em sinh sống được hưởng lợi từ công tác lập kế hoạch giảm nhẹ rủi ro thiên tai (GNRRTT), hệ thống cảnh báo sớm và các biện pháp phòng ngừa do chính phủ Nhật Bản và UNICEF hỗ trợ.
Ngày 10/2, chính phủ Nhật Bản và UNICEF Việt Nam công bố tiếp tục hợp tác trong một sáng kiến mới kéo dài 5 năm mang tên "Tăng cường khả năng chống chịu rủi ro thiên tai và biến đổi khí hậu cho trẻ em thông qua lồng ghép giáo dục giảm thiểu rủi ro thiên tai tại Việt Nam". Sáng kiến được UNICEF triển khai phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường Việt Nam, thông qua Cục Quản lý đê điều và Phòng, chống thiên tai, với khoản hỗ trợ 6 triệu USD từ chính phủ Nhật Bản.
Hoạt động hợp tác giai đoạn 2026-2030 nhằm tăng cường các hệ thống giảm nhẹ rủi ro thiên tai (GNRRTT) lấy trẻ em làm trung tâm tại Việt Nam. Sáng kiến tập trung vào việc nâng cao năng lực xác định, theo dõi và phân tích rủi ro; củng cố quản trị và thúc đẩy đầu tư dựa trên thông tin về rủi ro thiên tai. Đồng thời, nâng cao năng lực phòng ngừa và thích ứng của trẻ em, cộng đồng và chính quyền địa phương tại những khu vực chịu ảnh hưởng nặng nề nhất bởi lũ lụt và sạt lở đất.
Lễ ký kết Biên bản thỏa thuận được tổ chức ngày 10/2 giữa Đại sứ Đặc mệnh Toàn quyền Nhật Bản tại Việt Nam Ito Naoki và bà Silvia Danailov - Trưởng Đại diện UNICEF tại Việt Nam - với sự chứng kiến của ông Nguyễn Hoàng Hiệp - Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường
Sáng kiến này được xây dựng dựa trên thành công của dự án hợp tác 5 năm giữa chính phủ Nhật Bản và UNICEF Việt Nam (kết thúc năm 2025). Dự án trước đó đã đóng góp quan trọng trong việc tăng cường các chính sách và cơ chế phối hợp về quản lý rủi ro thiên tai; nâng cao khả năng chống chịu của các dịch vụ xã hội thiết yếu dành cho trẻ em. Bên cạnh đó, giảm thiểu nguy cơ gián đoạn các dịch vụ do thiên tai liên quan tới biến đổi khí hậu gây ra.
Nhờ sáng kiến mới này, khoảng 27 triệu trẻ em trên khắp Việt Nam, cùng cộng đồng nơi các em sinh sống, sẽ được hưởng lợi từ việc tăng cường công tác lập kế hoạch GNRRTT, hệ thống cảnh báo sớm và các biện pháp phòng ngừa. Các hoạt động trọng điểm tại Cao Bằng, Lào Cai, Nghệ An và Hà Tĩnh dự kiến sẽ hỗ trợ trực tiếp khoảng 2,2 triệu trẻ em và 7 triệu người đang sinh sống tại các khu vực có nguy cơ cao.
Trẻ em là những đối tượng ít gây ra biến đổi khí hậu nhất nhưng lại chịu ảnh hưởng nặng nề nhất từ các tác động do biến đổi khí hậu. Cách tiếp cận GNRRTT lấy trẻ em làm trung tâm bảo đảm rằng các hệ thống quản lý thiên tai và các lĩnh vực xã hội mang tính bao trùm và đáp ứng nhu cầu của các em, đồng thời tăng cường khả năng phòng ngừa và chống chịu của trẻ em, gia đình và cộng đồng. Với sự hợp tác lâu dài và chặt chẽ của Nhật Bản, chúng ta có thể bảo vệ trẻ em tốt hơn và bảo đảm không để trẻ em nào bị bỏ lại phía sau.
Bà Silvia Danailov - Trưởng Đại diện UNICEF tại Việt Nam
Cơn bão số 3 năm 2024 (bão Yagi) cùng với hàng loạt các trận lũ lụt và sạt lở đất nghiêm trọng xảy ra trong năm 2025, đã gây ra những thiệt hại lớn về người và kinh tế. Đồng thời cho thấy những khoảng trống về về thông tin rủi ro, hệ thống cảnh báo sớm và công tác phòng ngừa ở cấp địa phương. Trong bối cảnh thiên tai tại Việt Nam đang ngày càng gia tăng cả về tần suất lẫn cường độ, nhu cầu đầu tư bền vững, có trọng tâm vào công tác GNRRTT, phòng ngừa và cảnh báo sớm - đặc biệt ưu tiên cho trẻ em và các cộng đồng dễ bị tổn thương - trở nên cấp thiết hơn.
Thông qua dự án mới triển khai trong giai đoạn 2026-2030, Việt Nam sẽ:
-Tăng cường các hệ thống thông tin về rủi ro thiên tai nhằm hỗ trợ công tác lập kế hoạch, xây dựng chính sách ở cấp trung ương và địa phương, cũng như cảnh báo sớm.
-Củng cố quản lý rủi ro thiên tai và các khoản đầu tư dựa trên thông tin về rủi ro, bao gồm hỗ trợ phát triển cơ sở hạ tầng như trường học và các công trình cộng đồng an toàn hơn, bao trùm hơn và có khả năng chống chịu cao hơn.
-Nâng cao khả năng phòng ngừa, thích ứng và khả năng chống chịu ở cấp cộng đồng thông qua các cơ chế cảnh báo sớm tại địa phương, công tác lập kế hoạch phòng ngừa, diễn tập và giáo dục về rủi ro thiên tai.
-Tăng cường giáo dục về GNRRTT và biến đổi khí hậu, tích hợp vào chương trình giáo dục quốc gia, giúp trẻ em có được kiến thức và kỹ năng để hiểu rõ hơn về các rủi ro thiên tai và hành động an toàn.
-Bảo đảm sự tham gia của trẻ em và thanh thiếu niên trong các hoạt động phòng ngừa và ứng phó với thiên tai, qua đó giúp các em góp phần xây dựng những cộng đồng an toàn hơn và có khả năng chống chịu cao hơn.
Buổi làm việc giữa Nhật Bản và UNICEF Việt Nam
Ông Nguyễn Hoàng Hiệp - Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường - nhấn mạnh, dự án này sẽ góp phần tăng cường hệ thống GNRRTT của Việt Nam, với trọng tâm mạnh mẽ hướng tới các nhóm dễ bị tổn thương nhất, đặc biệt là trẻ em. Ông đánh giá cao mối quan hệ hợp tác lâu dài với Nhật Bản và UNICEF. Ông tái khẳng định cam kết của Bộ trong việc nâng cao khả năng chống chịu cho trẻ em, gia đình và cộng đồng tại những khu vực rủi ro cao nhất trước các thiên tai liên quan tới biến đổi khí hậu.
Dự án này phù hợp với các cam kết của Việt Nam trong khuôn khổ Khung hành động Sendai về GNRRTT (2015-2030), Thỏa thuận Paris về Biến đổi Khí hậu và các Mục tiêu Phát triển Bền vững.
