Bát Tràng: Từ làng nghề trăm năm đến điểm hẹn du lịch trải nghiệm

Tại xã Bát Tràng, Sở Du lịch Hà Nội vừa phối hợp với chính quyền địa phương tổ chức tọa đàm "Phát triển du lịch làng nghề - nông thôn trên địa bàn TP.Hà Nội". Tọa đàm quy tụ đại diện cơ quan quản lý, hiệp hội nghề nghiệp, doanh nghiệp du lịch và các hộ dân làng nghề. Chương trình không chỉ là diễn đàn trao đổi chính sách mà còn là dịp để nhìn lại tiềm năng, định vị vai trò của du lịch làng nghề trong chiến lược phát triển du lịch Thủ đô.

Làng nghề - tài nguyên văn hóa đặc biệt của Hà Nội

Phát biểu tại chương trình, ông Nguyễn Trần Quang - Phó Giám đốc Sở Du lịch Hà Nội cho biết, Hà Nội là địa phương sở hữu hệ thống làng nghề phong phú bậc nhất cả nước với hơn 1.300 làng nghề và làng có nghề. Nhiều làng nghề đã tồn tại hàng trăm năm, tích lũy những giá trị văn hóa, lịch sử và kỹ năng thủ công độc đáo.

Theo ông, những giá trị ấy không chỉ tạo nên bản sắc riêng của mỗi vùng quê mà còn là nguồn tài nguyên quý để phát triển du lịch văn hóa và du lịch trải nghiệm. Trong bối cảnh ngành du lịch Thủ đô đang phục hồi mạnh mẽ sau giai đoạn khó khăn, việc khai thác hiệu quả các làng nghề sẽ góp phần đa dạng hóa sản phẩm, kéo dài thời gian lưu trú của du khách.

Thực tế cho thấy, những năm gần đây, du lịch làng nghề và du lịch nông thôn đang dần khẳng định vị trí trong hệ sinh thái du lịch Hà Nội. Thành phố xác định đây là hướng phát triển quan trọng gắn với Chương trình xây dựng nông thôn mới, đồng thời góp phần bảo tồn di sản văn hóa và tạo sinh kế bền vững cho cộng đồng địa phương.

Bát Tràng - "câu chuyện gốm" giữa lòng Thủ đô

Trong số các làng nghề Hà Nội, Bát Tràng được xem là một trong những điểm sáng. Làng gốm nổi tiếng này không chỉ lưu giữ nghề truyền thống hàng trăm năm mà còn sở hữu không gian văn hóa đặc sắc gắn với lịch sử kinh thành Thăng Long.

Ngày nay, du khách đến Bát Tràng không chỉ để mua những sản phẩm gốm tinh xảo mà còn có thể trực tiếp tham gia các hoạt động trải nghiệm: thử nặn gốm, tham quan các xưởng sản xuất, khám phá chợ gốm, dạo bước trên những tuyến phố du lịch hay thưởng thức các chương trình văn hóa - nghệ thuật đặc trưng của làng nghề.

Chính sự kết hợp giữa nghề thủ công truyền thống và trải nghiệm văn hóa sống động đã giúp Bát Tràng ngày càng thu hút đông đảo du khách trong và ngoài nước.

Tuy nhiên, theo đại diện Sở Du lịch Hà Nội, để du lịch làng nghề phát triển tương xứng với tiềm năng, điều quan trọng nhất vẫn là giữ được "linh hồn" của nghề. Việc bảo tồn giá trị gốc của làng nghề, phát triển các sản phẩm trải nghiệm có chiều sâu và nâng cao chất lượng dịch vụ du lịch cần được đặt lên hàng đầu.

Song song với đó là việc đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ trong quảng bá sản phẩm và xây dựng các nền tảng thông tin du lịch nhằm giúp du khách dễ dàng tiếp cận điểm đến.

Kể câu chuyện làng nghề bằng ngôn ngữ du lịch

Tại tọa đàm, nhiều chuyên gia và đại diện doanh nghiệp du lịch đã chia sẻ kinh nghiệm phát triển sản phẩm du lịch gắn với làng nghề.

Bà Hà Thị Vinh - Chủ tịch Hiệp hội Thủ công mỹ nghệ và Làng nghề Hà Nội cho rằng, các làng nghề muốn thu hút du khách cần phải kể được câu chuyện văn hóa của mình. Mỗi sản phẩm, mỗi không gian trải nghiệm đều cần gắn với lịch sử hình thành, câu chuyện của người thợ và những giá trị truyền thống được gìn giữ qua thời gian.

Trong khi đó, ông Nguyễn Tiến Đạt - Phó Chủ tịch Hiệp hội du lịch Hà Nội nhận định xu hướng du lịch hiện nay đang hướng mạnh đến những trải nghiệm chân thực tại các vùng nông thôn, nơi du khách có thể tương tác trực tiếp với đời sống bản địa. Ông cũng đề xuất phát triển du lịch làng nghề theo hướng du lịch xanh và bền vững, coi đây là một điểm nhấn hấp dẫn đối với khách quốc tế.

Các ý kiến tại tọa đàm cũng nhấn mạnh việc quy hoạch không gian du lịch Bát Tràng cần gắn với bảo tồn kiến trúc truyền thống, phát triển đội ngũ nghệ nhân và xây dựng các sản phẩm văn hóa đặc trưng mang dấu ấn của làng nghề.

Hướng tới biểu tượng du lịch làng nghề Việt Nam

Kết luận chương trình, ông Hà Văn Siêu - Phó Cục trưởng Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam đánh giá cao sáng kiến tổ chức tọa đàm của Sở Du lịch Hà Nội. Ông cho rằng việc phát triển du lịch làng nghề phù hợp với định hướng của Đảng và Nhà nước về phát triển văn hóa Việt Nam.

Theo ông, văn hóa chính là nguồn lực mềm giúp nâng cao năng lực cạnh tranh của du lịch Việt Nam trên trường quốc tế. Vì vậy, việc khai thác du lịch cần đặt văn hóa ở vị trí trung tâm, đặc biệt là những câu chuyện gắn với làng nghề truyền thống.

Phó Cục trưởng Cục Du lịch Quốc gia cũng nhấn mạnh Bát Tràng cần hướng tới mục tiêu trở thành thương hiệu điểm đến du lịch làng nghề tiêu biểu của Việt Nam, thông qua việc bảo tồn giá trị văn hóa gốc, kết hợp sáng tạo giữa truyền thống và hiện đại, tăng cường đào tạo nghề và xây dựng môi trường sống xanh, sạch, hấp dẫn.

Bên cạnh đó, các gói sản phẩm du lịch cần được thiết kế riêng cho từng nhóm khách và từng thị trường. Công tác truyền thông, quảng bá và ứng dụng công nghệ số cũng cần được đẩy mạnh song hành với việc nâng cao chất lượng sản phẩm để đảm bảo sự phát triển bền vững.

Trong khuôn khổ chương trình, đại diện Hiệp hội Du lịch Hà Nội và Ban vận động thành lập Bảo tàng sinh thái Làng cổ Bát Tràng đã ký kết biên bản ghi nhớ hợp tác. Trước đó, các đại biểu cũng tham gia khảo sát thực tế, tham quan di tích và trải nghiệm các hoạt động dịch vụ tại làng gốm.

Giữa dòng chảy đô thị hóa mạnh mẽ, những lò gốm đỏ lửa ở Bát Tràng vẫn đang kể câu chuyện về một làng nghề cổ - nơi truyền thống không chỉ được gìn giữ, mà còn được thổi vào sức sống mới thông qua du lịch. Và có lẽ, chính từ những câu chuyện ấy, hành trình đưa Bát Tràng trở thành biểu tượng du lịch làng nghề của Việt Nam đang dần được hình thành.