Công nghệ tạo một khoảng dừng cho cảm xúc

Những tín hiệu bên trong dễ bị bỏ quên

Trong guồng quay của công việc và trách nhiệm, chúng ta thường dành sự chú ý cho những việc phải hoàn thành hơn là điều đang diễn ra bên trong mình. Một nỗi buồn chưa kịp gọi tên, sự lo âu bị gạt sang bên hay cảm giác quá tải kéo dài âm thầm tích tụ. Đến khi nhận ra, khoảng cách giữa vẻ ngoài vẫn bình thường và trạng thái thật bên trong có thể đã trở nên quá muộn.

Quang Hưng và Quang Minh chia sẻ về Energy Up.

Cơ thể thường lên tiếng trước khi chúng ta kịp nhận ra: một đêm trằn trọc, sự gắt gỏng bất chợt hoặc cảm giác thờ ơ trước điều từng yêu thích. Ta thường gọi chung là "mệt", trong khi phía sau có thể là căng thẳng kéo dài, cô đơn hay thất vọng. Kiệt sức đôi khi còn bị xem như cái giá của sự chăm chỉ.

Với người trưởng thành, nỗi lo thu nhập, con cái và trách nhiệm khiến họ hiếm khi cho phép mình dừng lại. Họ vẫn đi làm, quán xuyến gia đình, dù giấc ngủ đã chập chờn và sự kiên nhẫn vơi dần. Áp lực ấy cũng phủ bóng lên người trẻ. 

Những cảm xúc bị nén lại không tự biến mất. Việc nhận diện chúng chưa thể giải quyết khó khăn ngay lập tức, nhưng tạo ra một khoảng dừng để mỗi người tránh phản ứng bốc đồng và tự hỏi mình đang cần gì: nghỉ ngơi, được sẻ chia hay tìm đến trợ giúp chuyên môn.

Lắng nghe cảm xúc không phải là nuông chiều bản thân. Buồn bã có thể nhắc về một mất mát, lo âu phản chiếu cảm giác thiếu an toàn, còn tức giận báo hiệu ranh giới cá nhân bị xâm phạm. Gọi đúng tên cảm xúc là cách để mỗi người chăm sóc mình phù hợp hơn.

Nhật ký số "gọi tên trạng thái"

Với Trần Quang Hưng và Nguyễn Quang Minh, mong muốn lắng nghe bản thân xuất phát từ chính quá trình học tập và cuộc sống. Nhận thấy mình không phải lúc nào cũng có thể hiểu những gì đang diễn ra bên trong, hai bạn ứng dụng công nghệ số và AI để xây dựng Energy Up, trước hết phục vụ việc tự quan sát rồi chia sẻ với những người có cùng mối quan tâm.

Energy Up lấy cảm hứng từ Bản đồ Ý thức do Tiến sĩ David R. Hawkins (ông là bác sỹ về tâm thần; nhà nghiên cứu ý thức; tác giả và diễn giả về tâm thần học, tâm linh nổi tiếng thế giới, người Mỹ) đề xuất. Trong đó, các trạng thái trải dài từ xấu hổ, tội lỗi, sợ hãi, buồn bã, tức giận đến can đảm, chấp nhận, yêu thương và bình an - đây chỉ là gợi ý để người dùng chọn trạng thái gần nhất. Thang mức độ này không phải phép đo khoa học, công cụ sàng lọc tâm lý hay căn cứ chẩn đoán sức khỏe. Giá trị nằm ở việc người dùng nhận ra và gọi tên trạng thái của mình.

Tại www.energyup.vn, người dùng đăng nhập, chọn "Ghi nhận ngay" hoặc truy cập https://energy-up.netlify.app/. Sau khi lựa chọn cảm xúc gần nhất, ứng dụng gợi ý xác định lĩnh vực liên quan như công việc, sức khỏe, tài chính, gia đình, các mối quan hệ hoặc bản thân. Cuối cùng, người dùng điều chỉnh mức năng lượng, viết thêm vài dòng nếu muốn rồi lưu lại.

Nếu duy trì việc ghi nhận hằng ngày, các mục "Hành trình", "Nhật ký" và "Năng lượng" giúp người dùng nhìn lại những trạng thái thường lặp lại. Qua đó, họ có thể nhận ra hoàn cảnh khiến mình căng thẳng, điều mang lại cảm giác nhẹ nhõm hoặc yếu tố âm thầm gây mệt mỏi.

Nguyễn Quang Minh, đồng sáng lập Energy Up, cho biết nhóm xác định đây là công cụ hỗ trợ tự chiêm nghiệm và viết nhật ký, các mức năng lượng chỉ mang tính gợi mở, không dùng để đánh giá lâm sàng hay chẩn đoán. Nếu lo lắng, sợ hãi kéo dài, gây mất ngủ hoặc ảnh hưởng nghiêm trọng đến cuộc sống, người dùng được khuyến nghị tìm chuyên gia sức khỏe tâm thần. Nhóm cũng muốn tiếp tục hoàn thiện nội dung bảo vệ dữ liệu và hướng dẫn tìm trợ giúp khi cần.

"Điều khiến tôi ấn tượng là cách hai sinh viên bắt đầu từ nhu cầu gần gũi: giúp mỗi người dừng lại và nhận biết mình cảm thấy gì. Tôi thường căng thẳng nhưng nhiều lúc không rõ nguyên nhân. Việc lựa chọn trạng thái, ghi lại lĩnh vực liên quan rồi xem nhật ký khá đơn giản, giúp tôi chú ý hơn đến cảm xúc của mình.Tôi hy vọng ở những phiên bản sau, phần nhật ký sẽ trực quan hơn, các gợi ý thực hành sát với trạng thái đã ghi nhận hơn, đồng thời giúp người dùng dễ dàng nhìn lại sự thay đổi cảm xúc theo tuần hoặc tháng", chị Minh Loan chia sẻ sau khi trải nghiệm phần mềm Energy Up.

Energy Up vẫn cần thêm thời gian thử nghiệm, phản hồi của người dùng. Sản phẩm không thể giải quyết mọi khó khăn cảm xúc, càng không thay thế tư vấn hay điều trị. Điều đáng ghi nhận là từ nhu cầu rất thật, hai người trẻ đã chủ động dùng công nghệ để tạo nên một khoảng dừng, nơi mỗi người có thể chậm lại, gọi tên cảm xúc và lắng nghe mình rõ hơn - đó là một khởi đầu đáng khích lệ.