Dùng gan lợn biến đổi gen điều trị bệnh suy gan

Gan lợn biến đổi gen giúp kéo dài sự sống cho người bệnh

Xijing Hospital (XH), bệnh viện trực thuộc Đại học Y khoa Không quân ở Tây An, Trung Quốc vừa hoàn thành thử nghiệm lâm sàng, đánh dấu mốc quan trọng trong lĩnh vực hỗ trợ gan ngoài cơ thể. Việc điều trị bằng liệu pháp mới này được xem là bước đột phá y học toàn cầu. Thủ thuật này là truyền dịch ngoài cơ thể, bao gồm việc kết nối hệ thống tuần hoàn của bệnh nhân với gan lợn được đặt trong một thiết bị cơ học bên ngoài cơ thể. Các chuyên gia cho hay, bước đột phá này cung cấp một chiến lược mới để điều trị bệnh gan giai đoạn cuối và lấp đầy khoảng trống cho những bệnh nhân đang chờ ghép gan.

Các bác sĩ ở XH đã sử dụng gan của một con lợn với sáu biến đổi gen được thiết kế để giảm nguy cơ thải ghép. Gan được đặt trong một máy truyền dịch chuyên dụng và được kết nối với tĩnh mạch đùi của bệnh nhân để thiết lập hệ thống tuần hoàn. Trong suốt quá trình điều trị dài 66 giờ, gan lợn đã thực hiện các chức năng thiết yếu thường do gan người đảm nhiệm, bao gồm giải độc, tổng hợp và chuyển hóa, riêng gan của bệnh nhân vẫn được giữ nguyên trong suốt quá trình điều trị.

Theo Dr. Wang Lin, giám đốc khoa phẫu thuật gan mật của XH, sau khi thiết bị được ngắt, sự cải thiện đáng kể và bền vững thông qua các chỉ số chức năng gan quan trọng của bệnh nhân. "Tuy còn quá sớm để đưa ra kết luận về khả năng tái phát hoặc xấu đi, nhưng sự ổn định kéo dài gần 50 giờ sau khi dừng máy được coi là một kết quả khả quan", Wang Lin cho hay.

Triển vọng ghép gan lợn biến đổi gen

Lần đầu tiên, các nhà khoa học Trung Quốc đã đảo ngược tình trạng suy gan cấp tính cho một bệnh nhân bằng gan lợn chỉnh sửa gien. Phương pháp điều trị này được khởi xướng bởi Viện sĩ Dou Kefeng, Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc. Kỹ thuật vòng kín này được sử dụng trong quy trình duy trì môi trường ổn định bằng cách kiểm soát chính xác nhiệt độ, áp suất và oxy hóa. Gan lợn sử dụng trong ca điều trị đã được chỉnh sửa 6 gen nhằm tăng mức độ tương thích với mô người và là một bước tiến quan trọng trong nghiên cứu cấy ghép dị loài lâm sàng.

Không giống ghép tạng thông thường, phương pháp này ít xâm lấn, tương tự như lọc thận, và giảm nhu cầu sử dụng thuốc ức chế miễn dịch liều cao. "Đối với những bệnh nhân đang chờ ghép gan, phương pháp này có thể hỗ trợ tạm thời duy trì sự sống cho đến khi có gan hiến tặng phù hợp. Liệu pháp nói trên có tiềm năng lớn trong ứng dụng lâm sàng vì Trung Quốc có nguồn cung ổn định lợn biến đổi gen trong nước và công nghệ truyền dịch tiên tiến", Dr. Wang Lin nhấn mạnh.

Theo XH, dù công nghệ chỉnh sửa gen đã giúp giảm bớt một số phản ứng đào thải, nhưng hệ miễn dịch của con người vẫn có thể phản ứng mạnh mẽ với nội tạng động vật. Ở kỹ thuật này gan lợn không được cấy vào cơ thể mà được đặt bên ngoài, kết nối với hệ tuần hoàn của bệnh nhân thông qua một thiết bị tuần hoàn đặc biệt. Nhờ đó, cơ quan này có thể tạm thời đảm nhiệm các chức năng quan trọng của gan như giải độc, tổng hợp và chuyển hóa, trong khi nguy cơ thải ghép lại được giảm đáng kể.

Hệ thống có thể duy trì hoạt động của gan lợn ngoài cơ thể trong tối đa hai tuần. Trong ca thử nghiệm, gan lợn tạo ra khoảng một phần ba lượng mật so với gan người bình thường. Gần ba ngày sau can thiệp, các chỉ số chức năng gan then chốt của bệnh nhân đã cải thiện rõ rệt. "Kỹ thuật này có thể giúp ổn định tình trạng bệnh nhân và cải thiện điều kiện cho các ca ghép gan sau đó và là mắt xích quan trọng, giúp thu hẹp khoảng cách giữa nhu cầu và khả năng điều trị trong tương lai. Với những trường hợp có khả năng hồi phục, chẳng hạn suy gan do thuốc, phương pháp này thậm chí có thể giúp gan tự sửa chữa nhanh mà không cần cấy ghép", ClonOrgan cho hay.