Gần 100 nghệ sĩ quốc tế tham gia Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026
Các không gian được chuyển hóa thành điểm sáng tạo, ứng dụng công nghệ và lan tỏa giá trị văn hóa - Ảnh: BTC
Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026 diễn ra từ ngày 13 đến 28/11, quy tụ nghệ sĩ trong nước và quốc tế, nhà thiết kế, nghệ nhân cùng cộng đồng sáng tạo. Nhiều không gian di sản, phố nghề, chợ truyền thống và công viên sẽ trở thành địa điểm trưng bày, trình diễn, trải nghiệm nghệ thuật.
Chiều 6/11, tại Rạp Công nhân (42 Tràng Tiền, Hà Nội), Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội tổ chức họp báo thông tin về Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026. Với tên gọi Thăng Long Kẻ Nghệ, chủ đề “Kinh tế sáng tạo”, lễ hội diễn ra từ ngày 13 đến 28/11, gồm 150 hoạt động tại 5 cụm khu vực chính, với sự tham gia của gần 1.000 nghệ nhân, nghệ sĩ và nhà sáng tạo trong nước, quốc tế đến từ 21 quốc gia.

Bà Lê Thị Ánh Mai, Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội phát biểu tại buổi họp báo
Điểm đáng chú ý của mùa lễ hội năm nay là cách tiếp cận không gian đô thị. Thay vì giới hạn hoạt động trong những địa điểm trưng bày, biểu diễn quen thuộc, Ban Tổ chức lựa chọn các khu vực có đời sống văn hóa và lịch sử riêng để đưa sáng tạo đến gần hơn với cộng đồng. Đó là 5 cụm không gian: Quảng trường Sáng tạo, chợ Đồng Xuân, đình và di tích phố cổ, công viên Thống Nhất, rạp hát và sân khấu cộng đồng.
Tại buổi họp báo, bà Lê Thị Ánh Mai, Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội, cho biết mục tiêu của thành phố là chuyển từ tổ chức một lễ hội đơn thuần sang xây dựng hệ sinh thái sáng tạo đô thị.
Theo bà Mai, các công trình, không gian có tiềm năng trong thành phố sẽ được khai thác, chuyển hóa thành không gian sáng tạo, ứng dụng công nghệ và có khả năng lan tỏa các giá trị văn hóa. Điều quan trọng là những sáng tạo này không chỉ mang tính thời điểm mà còn có giá trị lâu dài, tiếp tục được duy trì và phát huy sau khi lễ hội kết thúc.
Một trong những điểm nhấn là pavilion (công trình, không gian trưng bày và trải nghiệm) trên mái chợ Đồng Xuân do kiến trúc sư Hồng Quang thiết kế. Công trình được kỳ vọng trở thành không gian trải nghiệm cộng đồng, giúp người dân và du khách khám phá thành phố từ một góc nhìn khác. Đây cũng là bước thử nghiệm nhằm tạo thêm cơ sở hạ tầng, góp phần thúc đẩy quá trình chuyển đổi chợ Đồng Xuân thành không gian sáng tạo của Hà Nội.
Tại Công viên Thống Nhất, pavilion Kén và Mây do kiến trúc sư Nông Hải Tiến cùng cộng sự thực hiện sau một năm nghiên cứu, chuẩn bị. Không chỉ là một công trình trưng bày độc lập, dự án hướng tới mở ra những hoạt động sáng tạo tại công viên. Ban Tổ chức đã đề xuất với chính quyền phường Hai Bà Trưng giữ lại công trình ít nhất 1 năm để tiếp tục tổ chức các hoạt động cộng đồng. Những khu vực sân khấu ngoài trời trước đây cũng được tính đến phương án cải tạo thành không gian nghệ thuật có mái che, phục vụ các chương trình lâu dài.

Ban tổ chức và các nghệ sĩ tham dự lễ hội
Bên cạnh các công trình kiến trúc, cuộc thi Đánh thức không gian tiềm năng trong thành phố tiếp tục được tổ chức, thu hút nhiều cá nhân, nhóm sáng tạo đề xuất ý tưởng khai thác những địa điểm còn nhiều tiềm năng. Các ý tưởng này được xem là nguồn tư liệu để thành phố nghiên cứu, tìm kiếm hướng phát triển không gian đô thị và mở rộng địa điểm tổ chức các hoạt động sáng tạo.
Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội là sáng kiến của Hà Nội nhằm khơi mở nguồn lực sáng tạo và thực hiện cam kết với Mạng lưới các Thành phố Sáng tạo của UNESCO trong lĩnh vực thiết kế.
- Qua các mùa Khơi nguồn Sáng tạo (2021), Thiết kế và Công nghệ (2022), Dòng chảy (2023) và Giao lộ Sáng tạo (2024), Lễ hội đã kết nối nghệ sĩ, kiến trúc sư, nhà thiết kế, nghệ nhân, doanh nghiệp, trường đại học, tổ chức quốc tế và cộng đồng.
Lễ hội năm nay cũng có bước đổi mới khi lần đầu tiên đưa mô hình lưu trú sáng tác quốc tế vào chương trình. Gần 100 nghệ sĩ quốc tế và người Việt Nam ở nước ngoài đến từ 21 quốc gia sẽ có cơ hội làm việc, sáng tác cùng nghệ sĩ, nghệ nhân và cộng đồng tại Hà Nội. Các hoạt động được chuẩn bị từ đầu năm 2026, trong đó có chương trình Kết duyên Sáng tạo kết nối nghệ nhân với nhà thiết kế, doanh nghiệp; Summer Camp “Re:Craft - Làng nghề tái sinh” đưa giảng viên, sinh viên về làm việc cùng nghệ nhân.
Theo bà Phạm Thị Thanh Hường, Trưởng Ban Văn hóa, Văn phòng UNESCO tại Việt Nam, chủ đề Thăng Long Kẻ Nghệ tôn vinh sự kết nối giữa di sản văn hóa Hà Nội, tinh hoa nghề thủ công truyền thống và sức sáng tạo đương đại. Những tri thức, kỹ năng được trao truyền qua nhiều thế hệ có thể trở thành nguồn khơi gợi đổi mới, tạo cơ hội kinh tế mới và đóng góp cho tương lai thành phố.
Từ câu chuyện Kẻ Chợ xưa với làng nghề, phố nghề, chợ và những người thợ tài hoa, Thăng Long Kẻ Nghệ đặt ra yêu cầu đưa giá trị văn hóa vào đời sống hôm nay. Với thông điệp Kết tài hoa, dệt tài sản, lễ hội không chỉ hướng tới những trải nghiệm nghệ thuật trong 16 ngày mà còn tìm kiếm khả năng tạo sinh kế, việc làm, thúc đẩy hợp tác và phát triển công nghiệp văn hóa.
Đây cũng là cơ hội để Hà Nội thử nghiệm những cách thức mới trong khai thác không gian công cộng, để sáng tạo không chỉ hiện diện trong lễ hội mà trở thành một phần của đời sống đô thị.