Hà Nội: Phụ nữ Nam Phù đưa nghề truyền thống lên không gian số
Nhiều phụ nữ Nam Phù đang góp phần giữ gìn nghề truyền thống
Với nhiều phụ nữ ở xã Nam Phù (Hà Nội), chiếc điện thoại thông minh giờ đây còn là "cánh cửa" đưa những sản phẩm mây tre đan, đồ thủ công truyền thống đến với nhiều khách hàng.
Từ những thao tác giản dị như chụp ảnh sản phẩm, đăng bài giới thiệu trên mạng xã hội đến kết nối, trao đổi với khách hàng, nhiều chị em đang từng bước làm quen với cách làm nghề mới trong thời đại số.
Tại xã Nam Phù, Hà Nội, nhiều hội viên phụ nữ đang trở thành những người tiếp nối nghề truyền thống, sáng tạo sản phẩm mới và đưa giá trị văn hóa địa phương đến gần hơn với thị trường, mở thêm cơ hội việc làm, nâng cao thu nhập cho nhiều gia đình.
Phụ nữ giữ nghề
Bà Phạm Thị Dương - Phó chủ tịch Uỷ ban MTTQ xã, Chủ tịch Hội LHPN xã Nam Phù cho biết, trong quá trình đồng hành cùng hội viên, Hội xác định mỗi người dân, mỗi gia đình, mỗi cơ sở sản xuất đều có thể trở thành một nhân tố góp phần tạo nên sức sống mới cho văn hóa địa phương.

Bà Phạm Thị Dương - Chủ tịch Hội LHPN xã Nam Phù, Hà Nội
Vì vậy, Hội không chỉ tập trung hỗ trợ hội viên nâng cao thu nhập mà còn chú trọng phát huy những thế mạnh sẵn có, đặc biệt là các nghề truyền thống, sản phẩm thủ công và những giá trị văn hóa được trao truyền qua nhiều thế hệ.
Đối với hội viên đang làm nghề thủ công, Hội khuyến khích chị em đổi mới phương thức sản xuất, cải tiến mẫu mã, nâng cao chất lượng sản phẩm, đồng thời tìm kiếm những cách thức quảng bá phù hợp với nhu cầu thị trường hiện nay.
Theo bà Phạm Thị Dương, trong bối cảnh kinh tế số phát triển, các sản phẩm mang giá trị văn hóa không thể chỉ dựa vào phương thức sản xuất truyền thống mà cần được tiếp thêm sức sống bằng tư duy sáng tạo, công nghệ và khả năng thích ứng với thị trường.
Từ đó, Hội hướng dẫn hội viên ứng dụng các công cụ số trong quảng bá sản phẩm, sử dụng mạng xã hội để giới thiệu câu chuyện phía sau mỗi sản phẩm, hỗ trợ thanh toán không dùng tiền mặt, mở rộng kết nối với khách hàng.
Đây là giải pháp nâng cao hiệu quả sản xuất, kinh doanh và là cách đưa những giá trị văn hóa truyền thống bước ra khỏi phạm vi địa phương, tiếp cận với nhiều người tiêu dùng hơn.


Muốn giữ nghề, phụ nữ làm nghề truyền thống phải chủ động đổi mới và thích ứng
Một trong những mô hình tiêu biểu là cơ sở sản xuất mây tre đan mỹ nghệ của bà Nguyễn Thị Thành (sinh năm 1963), Chi hội phó Chi hội Phụ nữ thôn 3 Vạn Phúc, xã Nam Phù.
Có hơn 40 năm gắn bó với nghề, bà Thành luôn trăn trở làm thế nào để nghề truyền thống có thể tồn tại và phát triển trong điều kiện thị trường ngày càng cạnh tranh.
"Muốn giữ được nghề giữa phố thị thì mình phải tự đổi mới mình trước" - đó là quan điểm bà Thành luôn chia sẻ trong quá trình phát triển cơ sở sản xuất.
Từ nguồn vốn vay của Hội LHPN xã thông qua Ngân hàng Chính sách xã hội, bà Thành mạnh dạn đầu tư, thay đổi phương thức sản xuất, nghiên cứu mẫu mã mới, đưa những sản phẩm mây tre đan quen thuộc trở thành các sản phẩm quà tặng, đồ trang trí có tính thẩm mỹ, phù hợp với nhu cầu của người tiêu dùng hiện đại.
Nhờ sự đổi mới trong tư duy sản xuất, sản phẩm của cơ sở được tiêu thụ trong nước, xuất khẩu sang thị trường Đài Loan (Trung Quốc). Hiện cơ sở của bà tạo việc làm ổn định cho khoảng 50 lao động địa phương, chủ yếu là phụ nữ trung niên và lớn tuổi, với mức thu nhập từ 6-7 triệu đồng/tháng.
Không chỉ tạo sinh kế, cơ sở của bà Thành còn là nơi truyền nghề, duy trì kỹ năng thủ công truyền thống, giúp nhiều phụ nữ có thêm việc làm ngay tại quê hương.
Mô hình này cho thấy vai trò quan trọng của các cơ sở sản xuất, hộ kinh doanh trong việc đưa giá trị văn hóa truyền thống trở thành sản phẩm có giá trị kinh tế, đồng thời tạo sự gắn kết giữa bảo tồn văn hóa và phát triển đời sống người dân.
Đây cũng là một mắt xích quan trọng trong hệ sinh thái văn hóa từ cơ sở, khi những người làm nghề trực tiếp tham gia sáng tạo, hoàn thiện sản phẩm và đưa các giá trị truyền thống vào đời sống hiện đại.
Đổi mới sáng tạo để văn hóa phát triển bền vững
Theo bà Phạm Thị Dương, một trong những khó khăn hiện nay là sự thay đổi nhanh của thị trường khiến các sản phẩm truyền thống phải liên tục đổi mới để thích ứng. Bên cạnh đó, một bộ phận hội viên lớn tuổi còn hạn chế trong việc tiếp cận công nghệ, quảng bá sản phẩm trên môi trường số.
Để tháo gỡ khó khăn, Hội LHPN xã Nam Phù lựa chọn cách làm phù hợp với từng nhóm đối tượng, hướng dẫn hội viên từng bước tiếp cận công nghệ, từ sử dụng điện thoại thông minh, đăng tải hình ảnh sản phẩm đến kết nối khách hàng qua các nền tảng trực tuyến.

Hội viên phụ nữ được hướng dẫn sử dụng điện thoại thông minh, đăng tải hình ảnh sản phẩm, kết nối khách hàng qua các nền tảng trực tuyến
Hội cũng phát huy vai trò của những hội viên sản xuất, kinh doanh giỏi, những người có kinh nghiệm trong nghề để chia sẻ cách làm, truyền cảm hứng và hỗ trợ các hội viên khác cùng phát triển.
Thời gian tới, Hội tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền, nhân rộng các mô hình kinh tế gắn với giá trị văn hóa địa phương; hỗ trợ hội viên tham gia các hoạt động quảng bá sản phẩm, kết nối thị trường, tiếp cận kinh tế số; đồng thời khuyến khích sự tham gia của cộng đồng trong việc bảo tồn, phát triển nghề truyền thống.
Từ thực tiễn tại Nam Phù có thể thấy, khi những người trực tiếp làm nghề được khuyến khích sáng tạo, được hỗ trợ kết nối thị trường và ứng dụng công nghệ, các giá trị văn hóa truyền thống sẽ có thêm cơ hội được bảo tồn, phát triển và lan tỏa.