Hà Nội: Ra mắt mô hình nhà văn hóa cơ sở kiểu mới

Đây là mô hình đại diện đầu tiên được triển khai trong chương trình thí điểm của thành phố nhằm đổi mới cách tổ chức, vận hành hệ thống nhà văn hóa, hướng tới xây dựng những không gian sinh hoạt cộng đồng thực sự sôi động, thiết thực và gần gũi với người dân.

Sự kiện đánh dấu bước khởi đầu cho định hướng nâng cao hiệu quả hoạt động của các thiết chế văn hóa cơ sở trên toàn thành phố. Theo kế hoạch của Hà Nội, việc đổi mới phương thức tổ chức hoạt động tại nhà văn hóa là một trong những giải pháp quan trọng để hiện thực hóa mục tiêu đến năm 2026 có 95% thiết chế văn hóa, thể thao cơ sở hoạt động hiệu quả.

Những năm qua, nhiều nhà văn hóa ở cơ sở đã được đầu tư xây dựng khang trang nhưng vẫn chưa phát huy hết công năng. Vì vậy, bên cạnh việc hoàn thiện cơ sở vật chất, thành phố lựa chọn cách tiếp cận mới là làm phong phú nội dung hoạt động, sắp xếp lại không gian, thời gian và đối tượng tham gia để mỗi nhà văn hóa trở thành điểm hẹn thường xuyên của cộng đồng.

Thực hiện chủ trương này, Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội đã ban hành các hướng dẫn, kế hoạch triển khai đồng bộ, đồng thời phát động phong trào "Mỗi xã, phường có một mô hình hay, cách làm hiệu quả phát huy hệ thống thiết chế văn hóa, thể thao cơ sở". Đến nay, toàn bộ 126 xã, phường của thành phố đã đăng ký xây dựng mô hình phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương.

Trong số đó, Nhà văn hóa - Khu thể thao thôn Vạn Điểm được lựa chọn là mô hình đại diện cho nhóm nhà văn hóa tại các xã trung tâm có hệ thống cơ sở vật chất tương đối đầy đủ, bao gồm cả nhà văn hóa và khu thể thao.

Điểm đáng chú ý của mô hình không nằm ở việc xây dựng thêm công trình mới mà ở cách tổ chức các hoạt động. Trên nền tảng những hoạt động vốn có của địa phương, các chương trình được sắp xếp khoa học theo từng khung thời gian, nhóm đối tượng và nhu cầu của người dân. 

Tại đây sẽ diễn ra các hoạt động phục vụ nhiệm vụ chính trị, văn hóa - văn nghệ, thể dục - thể thao, văn hóa đọc, học tập cộng đồng, sinh hoạt dành cho người cao tuổi, thanh thiếu nhi, phụ nữ... Đặc biệt, mô hình còn chú trọng phát huy giá trị truyền thống của làng nghề mộc Vạn Điểm thông qua các hoạt động giới thiệu, giao lưu và trải nghiệm văn hóa địa phương.

Trong khuôn khổ lễ ra mắt, các đại biểu đã tham quan khu tập võ, khu dưỡng sinh, khu vui chơi trẻ em, phòng cộng đồng số, phòng đọc sách, các phòng chức năng và khu thể thao; đồng thời theo dõi phóng sự giới thiệu quá trình xây dựng mô hình, thưởng thức chương trình văn nghệ do các câu lạc bộ địa phương biểu diễn trước khi thực hiện nghi thức chính thức đưa mô hình vào vận hành thí điểm.

Theo Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội, mô hình tại thôn Vạn Điểm sẽ là cơ sở thực tiễn để các địa phương tham khảo trong quá trình tổ chức hoạt động tại thiết chế văn hóa cơ sở. Tuy nhiên, đây không phải là một khuôn mẫu áp dụng đồng loạt. Mỗi xã, phường sẽ căn cứ điều kiện về không gian, cơ sở vật chất và đặc điểm dân cư để xây dựng mô hình phù hợp, phát huy thế mạnh và bản sắc riêng.

Sau Phú Xuyên, thành phố sẽ tiếp tục triển khai các mô hình đại diện đối với nhóm nhà văn hóa có đầy đủ cơ sở vật chất tại các phường ven đô, cũng như nhóm nhà văn hóa ở khu vực trung tâm, nơi diện tích hạn chế và các hoạt động ngoài trời được tổ chức tại những không gian công cộng phù hợp.

Việc ra mắt mô hình tại thôn Vạn Điểm gửi đi thông điệp về một cách làm mới: thay vì chỉ chú trọng đầu tư cơ sở vật chất, cần tạo ra những hoạt động hấp dẫn, thường xuyên và đáp ứng nhu cầu thực tế của người dân. Khi đó, nhà văn hóa không chỉ là nơi hội họp hay tổ chức sự kiện theo mùa, mà sẽ trở thành "ngôi nhà chung" của cộng đồng, nơi gắn kết các thế hệ, gìn giữ bản sắc địa phương và nuôi dưỡng đời sống văn hóa từ cơ sở.