Hà Nội và mục tiêu tăng trưởng hai con số

Những con số bứt phá và mục tiêu lớn của Thủ đô

Báo cáo về tình hình thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 6 tháng đầu năm 2026 của UBND thành phố Hà Nội trình bày tại kỳ họp thứ năm, HĐND thành phố Hà Nội khóa XVII cho thấy những kết quả định lượng đầy ấn tượng. Tổng thu ngân sách nhà nước trên địa bàn tính đến ngày 12/7/2026 đã chạm mốc 417.036 tỷ đồng, đạt tới 64,1% dự toán năm. Đi đôi với nguồn thu vững chắc, chi đầu tư phát triển của thành phố đạt 63.162 tỷ đồng, ghi nhận mức tăng vọt hơn 112% so với cùng kỳ năm trước. 

Trên thực địa, chuyển động phát triển cũng hiện lên rõ nét khi thành phố đồng loạt khởi công 5 tuyến đường sắt đô thị quy mô lớn cùng hàng loạt dự án nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê để kiến tạo diện mạo mới cho một đại đô thị đang chuyển mình mạnh mẽ.

Sự khởi sắc trong nửa đầu năm chính là bệ phóng vững chắc để Hà Nội hướng tới mục tiêu lớn nhất trong chặng đường còn lại của năm nay là phấn đấu đưa tăng trưởng kinh tế (GRDP) đạt mức hai con số và hoàn thành toàn diện 22/22 chỉ tiêu phát triển. Đây là một cái đích rất cao, đòi hỏi thành phố phải có những bước đi mang tính bứt phá vượt bậc. Để hiện thực hóa mục tiêu này, Hà Nội đang nắm trong tay bộ công cụ pháp lý cực kỳ mạnh mẽ gồm Luật Thủ đô năm 2026 có hiệu lực từ ngày 1/7/2026, cùng Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm. 

Đây không chỉ đơn thuần là những văn bản pháp lý, mà là bệ đỡ thể chế vượt trội, trao cho chính quyền thành phố quyền tự quyết lớn để chủ động giải phóng các nguồn lực phát triển. Việc HĐND thành phố nhanh chóng ban hành ngay 59 nghị quyết hướng dẫn thi hành Luật Thủ đô chính là bước dọn đường chủ động, giúp các cơ chế đặc thù đi thẳng vào cuộc sống mà không phải mất thời gian chờ đợi thông tư hướng dẫn.

Nhận diện những nút thắt thực tế trong khâu thực thi

Dù đã có công cụ mạnh và đà tăng trưởng tốt, nhưng con đường bứt tốc của thành phố vẫn đang vấp phải những rào cản nội tại. Tại nghị trường, các đại biểu HĐND thành phố đã thẳng thắn chỉ ra những điểm nghẽn lớn nhất hiện nay. Đầu tiên là tình trạng giải ngân vốn đầu tư công cho các công trình dân sinh tại địa bàn còn quá chậm, lệch pha so với quyết tâm của thành phố. 

Bên cạnh đó, việc phân bổ và giải ngân nguồn vốn dành cho khoa học công nghệ, chuyển đổi số còn gặp nhiều vướng mắc về mặt thủ tục, chưa đạt tiến độ đề ra để tạo ra đột phá thực chất cho nền kinh tế. Đáng ngại hơn cả, khi Luật mới phân cấp và giao quyền tự quyết lớn hơn cho cơ sở, trong bộ máy hành chính lại xuất hiện tâm lý e dè, co cụm, sợ trách nhiệm và không dám hành động quyết liệt của một bộ phận cán bộ.

Những lực cản này cho thấy nút thắt lớn nhất của Hà Nội lúc này không còn là thiếu cơ chế, chính sách, mà nằm ở chính năng lực thực thi của bộ máy. Thành phố không thể tiếp tục đi trên con đường cũ dựa vào nguồn lực đất đai hay nhân công giá rẻ. Để chạm tới mục tiêu tăng trưởng hai con số, Hà Nội buộc phải khơi thông và tìm kiếm những động lực mới từ kinh tế số, cơ chế thử nghiệm đặc thù và giá trị di sản văn hóa.

Giải phóng nguồn lực từ công nghệ số và tài nguyên di sản

Bàn về các giải pháp bứt phá, đại biểu Tô Trung Thành (Tổ đại biểu số 17) cho rằng mục tiêu kinh tế số đóng góp 35% GRDP của thành phố phải được thực hiện một cách thực chất, tránh xu hướng làm theo phong trào. Kinh tế số phải gắn liền với việc chuyển dịch từ gia công sang làm chủ công nghệ, đưa trí tuệ nhân tạo (AI) vào quản lý sản xuất và dùng dữ liệu số để cắt giảm các thủ tục hành chính phiền hà. Đó mới là giải pháp căn cơ để giảm chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp và nâng cao năng suất lao động xã hội.

Song song với dòng chảy số, đại biểu Vũ Gia Luyện (Tổ đại biểu số 13) đề xuất thành phố cần dũng cảm tận dụng ngay quyền áp dụng cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) mà Luật Thủ đô đã trao để giải quyết dứt điểm các bài toán đô thị. Trước mắt, thành phố nên lựa chọn ngay ít nhất 10 vấn đề cấp bách nhất hiện nay như chống ngập, xử lý ô nhiễm môi trường, an toàn thực phẩm để cho thử nghiệm công nghệ mới. Đồng thời, cần sớm mở các kho dữ liệu của thành phố để doanh nghiệp cùng khai thác, từ đó tự khắc sẽ hình thành nên các dịch vụ tiện ích mới phục vụ đời sống người dân.

Ở một góc nhìn khác, lợi thế tuyệt đối của Hà Nội chính là nguồn tài nguyên văn hóa ngàn năm văn hiến. Đại biểu Nguyễn Thị Vân (Tổ đại biểu số 31) nhấn mạnh tầm quan trọng của việc chuyển dịch mạnh mẽ từ tư duy quản lý sang tư duy làm kinh tế văn hóa. Các dự án văn hóa, không gian sáng tạo phải được tính toán sòng phẳng về sản phẩm đầu ra, có thị trường tiêu thụ rõ ràng để sinh lời trực tiếp cho ngân sách thông qua du lịch di sản, nghệ thuật biểu diễn và kinh tế ban đêm, thay vì chỉ dừng lại ở vai trò tiêu dùng phúc lợi hay tổ chức các lễ hội phong trào.

Mọi ý tưởng đột phá về sandbox, kinh tế số hay công nghiệp văn hóa sẽ mãi nằm trên giấy nếu khâu thực thi bị ách tắc. Muốn vượt qua trì trệ, bộ máy hành chính Thủ đô phải thay đổi mạnh mẽ khâu tổ chức thực hiện từ những mắt xích nhỏ nhất. Đại biểu Lâm Thị Quỳnh Dao (Tổ đại biểu số 10) kiến nghị UBND thành phố cần chuyển mạnh trọng tâm từ khâu xây dựng cơ chế sang tổ chức thực hiện các nghị quyết thi hành Luật Thủ đô 2026. 

Tất cả các phần việc triển khai phải được giao cụ thể đến từng sở, ngành, địa phương theo đúng nguyên tắc "6 rõ" gồm rõ người, rõ việc, rõ tiến độ, rõ trách nhiệm, rõ quy trình và rõ hiệu quả. Đây chính là thước đo chính xác nhất để loại bỏ tư duy mập mờ, né tránh trách nhiệm, buộc mỗi cán bộ, công chức phải chủ động nhập cuộc với tinh thần hành động cao nhất, đưa Luật Thủ đô thực sự trở thành bệ phóng, đưa Hà Nội bứt phá đạt mục tiêu tăng trưởng đề ra.