Hồi sinh vải vụn thành những chú ngựa thổ cẩm độc bản, tạo sinh kế cho phụ nữ vùng cao

Trước thềm Xuân Bính Ngọ 2026, Báo Phụ nữ Việt Nam đã có cuộc trò chuyện với chị Lê Thị Ngọc Dung, người sáng lập Le's Atelier. Bằng niềm đam mê đồ thủ công, chị Ngọc Dung đã làm ra những chú ngựa vải nhỏ xinh từ vải vụn và thổ cẩm đang được nhiều người lựa chọn như một món quà Tết độc đáo, ấn tượng.

+ Giữa rất nhiều lựa chọn nghề nghiệp và sáng tạo, vì sao chị lại chọn làm đồ thủ công, một công việc đòi hỏi nhiều sự kiên nhẫn?

Chị Lê Thị Ngọc Dung: Thực ra, trước đây tôi không phải là người kiên nhẫn. Tôi giống nhiều phụ nữ thành thị khác, thích đi đây đi đó, thích sự ồn ào, sôi động và những trải nghiệm mới. Nhưng có một giai đoạn, tôi muốn rèn luyện sự tĩnh lại cho bản thân và tôi nghĩ đến những công việc thủ công như đan móc, may vá đã được mẹ chỉ dậy từ nhỏ. Từ những bài học đơn giản đó, tôi tự học thêm qua mạng, xem các video làm đồ thủ công của nước ngoài, rồi thử nghiệm, sai thì sửa. Dần dần, làm đồ thủ công trở thành một cách để tôi cân bằng lại chính mình.

+ Ý tưởng làm sản phẩm ngựa chào Tết Bính Ngọ 2026 đến với chị như thế nào?

Chị Lê Thị Ngọc Dung: Ý tưởng đến với tôi rất tự nhiên. Năm nay là năm Ngọ, tôi nghĩ đến việc làm một món đồ nhỏ xinh hình con ngựa để đeo túi cho vui mắt. Sau đó, tôi phát triển thêm thành móc khóa hoặc treo lên cành đào ngày Tết. 

Khi bắt tay làm, tôi nhận ra hình ảnh con ngựa rất gần gũi: Bền bỉ, mạnh mẽ, mang ý nghĩa "mã đáo thành công". Tôi muốn gửi gắm lời chúc ấy vào từng sản phẩm, để mỗi chú ngựa không chỉ là đồ trang trí mà còn mang theo một thông điệp tốt lành cho năm mới.

Mỗi chú ngựa là một sản phẩm độc bản

+ Những chú ngựa của chị có điểm gì khác biệt so với các sản phẩm thủ công trên thị trường?

Chị Lê Thị Ngọc Dung: Điểm khác biệt lớn nhất có lẽ là chất liệu và tinh thần "zero waste" (không rác thải - là lối sống xanh hướng tới việc giảm thiểu tối đa, tiến tới loại bỏ rác thải ra môi trường). Tôi sử dụng vải vụn, kết hợp thổ cẩm, chỉ khâu. Đây là những nguyên liệu thân thiện với môi trường, an toàn cho sức khỏe. Những mảnh vải tưởng chừng bỏ đi, qua bàn tay người làm, lại có thể "sống" thêm một đời sống mới. 

Ngoài ra, tất cả sản phẩm đều làm hoàn toàn thủ công, không có khuôn mẫu cố định, nên mỗi chú ngựa là một phiên bản độc bản, không con nào giống con nào.

+ Chị có thể chia sẻ thêm về việc đưa thổ cẩm vào sản phẩm ngựa chào Tết?

Chị Lê Thị Ngọc Dung: Thổ cẩm là chất liệu tôi rất trân trọng. Những hoa văn, màu sắc ấy gắn liền với đời sống văn hóa của đồng bào dân tộc thiểu số. Khi đưa thổ cẩm vào sản phẩm hiện đại, tôi không chỉ muốn làm cho sản phẩm đẹp hơn, mà còn muốn "kể lại" câu chuyện truyền thống một cách gần gũi với đời sống hôm nay. 

Mỗi chú ngựa nhỏ xinh vì thế mang trong mình cả hơi thở văn hóa, chứ không đơn thuần là một món đồ thủ công. Khi thổ cẩm được đưa vào sản phẩm ứng dụng, giá trị của nó không còn chỉ dừng lại ở trưng bày hay lưu niệm. Quá trình này giúp tạo thêm đầu ra cho thổ cẩm, từ đó góp phần tạo việc làm, tăng thu nhập cho phụ nữ dân tộc thiểu số. Họ vẫn ngày ngày gắn bó với khung cửi nhưng đang gặp khó trong việc tiêu thụ sản phẩm. 

Với tôi, nếu sáng tạo cá nhân có thể kết nối được với sinh kế cộng đồng thì đó là một hướng đi rất đáng trân trọng.

Các công đoạn chính để chị Ngọc Dung sáng tạo nên một chú ngựa 

+ Với chị, điều gì quan trọng nhất khi theo đuổi con đường làm đồ thủ công?

Chị Lê Thị Ngọc Dung: Làm việc với vải vụn và sản phẩm khâu tay thực sự không hề dễ dàng. Khó khăn lớn nhất là mỗi mảnh vải đều khác nhau, nên người làm phải rất linh hoạt trong việc phối màu, phối chất liệu để tạo nên sự hài hòa. Toàn bộ sản phẩm đều khâu tay từ những chi tiết nhỏ nhất, nên thời gian hoàn thiện đôi khi không thể tính bằng ngày. Muốn gắn bó với công việc này, trước hết phải có đam mê. Ngoài ra, cũng cần có tài chính để duy trì, bởi đồ thủ công ở Việt Nam chưa được định giá đúng với công sức và sự sáng tạo của người làm.

Điều quan trọng nhất khi theo đuổi con đường làm đồ thủ công, theo tôi, đó là đặt "tâm" vào sản phẩm. Tôi không có quan niệm cứng nhắc về sáng tạo, vì nếu định nghĩa quá rõ ràng thì đôi khi lại tự giới hạn mình. Tôi cứ làm những gì mình thích, thật kiên trì và yêu những gì đang làm. Kết quả sẽ đến sau. Với tôi, mỗi sản phẩm là một hành trình và hành trình ấy luôn mang lại cho tôi niềm vui.

+ Chị mong muốn điều gì khi những chú ngựa vải đến tay người dùng trong dịp Tết này?

Chị Lê Thị Ngọc Dung: Tôi mong mọi người cảm nhận được sự ấm áp và chân thành trong từng sản phẩm. Những chú ngựa nhỏ có thể treo túi, treo cành đào hay đặt ở một góc nhỏ trong nhà, nhưng quan trọng hơn là cảm giác gần gũi, nhẹ nhàng mà nó mang lại. 

Tôi hy vọng đó sẽ là một lời chúc Xuân giản dị: Chúc mỗi người bước sang năm mới với sức khỏe, sự bền bỉ và niềm tin vào những điều tốt đẹp phía trước!

+ Xin trân trọng cảm ơn chị!