Khi giáo viên là sứ giả thay đổi hành vi vệ sinh cho học sinh dân tộc thiểu số

Tiếp nối thành công từ hội thảo khởi động, lớp tập huấn lần này được thiết kế như một bước chuyển mình quan trọng từ lý thuyết sang hành động thực tiễn. Với sự tham gia của 40 đại biểu là các cán bộ quản lý, giáo viên cốt cán từ 6 trường học nội trú, bán trú và các Chủ tịch Hội LHPN xã tại những địa bàn trọng điểm như Tây Giang, A Vương, La Dêê, Hùng Sơn, La Êê, Đắc Pring, chương trình đã đặt ra những yêu cầu rất cụ thể. 

Không dừng lại ở việc biết và hiểu, các học viên được yêu cầu phải làm chủ được các kỹ năng xây dựng giáo án, tổ chức sự kiện truyền thông và vận hành các công trình vệ sinh một cách bền vững. Đây chính là lời giải cho bài toán làm sao để những hỗ trợ về vật chất từ các nhà tài trợ không bị lãng phí, mà thực sự trở thành một phần trong nếp sống hằng ngày của các em học sinh vùng cao.

Nhấn mạnh về tính thiết thực mà chương trình hướng tới, bà Đặng Hương Giang, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Hội LHPN Việt Nam, Phó Trưởng Ban Công tác Phụ nữ mong muốn, mỗi học viên có mặt tại đây không chỉ đơn thuần là người đi học, mà họ chính là những sứ giả, là cầu nối quan trọng nhất để đưa các giá trị nhân văn của sáng kiến vào đời sống thực tế của học sinh. Sự nhấn mạnh này cho thấy tầm nhìn của Hội LHPN Việt Nam trong việc lấy con người làm trung tâm của sự thay đổi, tin tưởng vào nội lực của đội ngũ cán bộ cơ sở trong việc thúc đẩy tiến bộ xã hội.

Điểm khác biệt rõ nét nhất của lớp tập huấn lần này nằm ở phương pháp tiếp cận. Thay vì những bài giảng một chiều, chương trình được xây dựng theo mô hình tương tác đa chiều dưới sự hướng dẫn của các chuyên gia nước sạch từ UNICEF. Trong suốt hai ngày làm việc khẩn trương, các học viên đã đi sâu vào 6 nội dung trọng tâm, bao gồm từ kiến thức cơ bản về nước sạch đến các kỹ năng chuyên sâu như quản lý vệ sinh kinh nguyệt và thiết lập "Góc nữ sinh". 

Phương pháp này buộc người học phải tư duy liên tục, đặt mình vào vị trí của học sinh để thấu hiểu những rào cản tâm lý và văn hóa tại địa phương, từ đó tìm ra những cách truyền đạt phù hợp nhất. 

Các học viên hào hứng thực hành thiết kế các bài giảng về vệ sinh cá nhân. Ảnh: Hiếu Trung

Đặc biệt, phần thực hành xây dựng nội dung cho các tiết học ngoại khóa và trải nghiệm đã diễn ra vô cùng sôi nổi. Các giáo viên đã cùng nhau thiết kế những bài giảng về "Nước sạch, nhà tiêu hợp vệ sinh và vệ sinh cá nhân" cùng "Kiến thức cơ bản về kinh nguyệt" một cách khéo léo và tế nhị. Đây vốn là những chủ đề được coi là "nhạy cảm" ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số. 

Tuy nhiên, thông qua việc sử dụng bộ công cụ truyền thông chuyên biệt và phương pháp giáo dục chủ động, các chuyên gia đã giúp giáo viên gỡ bỏ rào cản này. Họ được hướng dẫn cách lồng ghép kiến thức vào các trò chơi, các buổi thảo luận nhóm và đặc biệt là mô hình Câu lạc bộ "Thủ lĩnh của sự thay đổi". Đây là một mô hình truyền thông cộng đồng đầy triển vọng, giúp chính các em học sinh trở thành những người tuyên truyền cho bạn bè và gia đình mình. 

Sau khóa tập huấn, anh A Lăng Nga, Giáo viên Tổng phụ trách đội, Trường Phổ thông dân tộc bán trú tiểu học và trung học Dang, xã Tây Giang (Đà Nẵng) cho biết: "Trước đây, chúng tôi thường chỉ để các cô giáo chia sẻ với các em. Tuy nhiên, sau khoá học, tôi nhận thức được việc tất cả các thầy cô cùng tham gia sẽ là một bước tiến dài trong việc chăm sóc sức khỏe sinh sản và bảo đảm quyền lợi cho trẻ em gái vùng sâu vùng xa, giúp các em có thêm điểm tựa tinh thần và sự hỗ trợ cần thiết để tự tin đến trường mỗi ngày".

Với sức lan tỏa của những thông điệp nhân văn mà chương trình mang lại, những kiến thức về vệ sinh cá nhân hay nước sạch giờ đây không còn nằm lại trên những trang giáo án, mà chuẩn bị theo chân các thầy cô trở về với những mái trường nơi biên cương Tổ quốc, góp phần vào nỗ lực chung của cả nước trong việc thực hiện các mục tiêu về bình đẳng giới và phát triển bền vững vùng đồng bào dân tộc thiểu số.