Làng hoa Tây Tựu nhộn nhịp vào vụ Tết sau những tháng ngày thiệt hại nặng nề vì thiên tai
Vợ chồng anh Chu Viết Xuân đang thu hoạch trà hoa cúc sớm
Những ngày cận Tết, cánh đồng hoa Tây Tựu (phường Tây Tựu, Hà Nội) bừng lên một nhịp sống khác. Từ sáng sớm đến tối muộn, trên khắp các thửa ruộng nối dài, người trồng hoa tất bật tỉa lá, bắt sâu, điều chỉnh ánh điện, che nilon giữ ấm cho cây. Không khí chuẩn bị cho vụ hoa Tết, vụ mùa quan trọng nhất trong năm khiến làng hoa truyền thống như thức dậy sau những tháng ngày thiệt hại nặng nề vì thiên tai.
Nhộn nhịp mùa hoa Tết
Giữa những luống cúc đang thì lên nụ, bà Chu Thị Hưởng (58 tuổi) thoăn thoắt kiểm tra từng cây hoa. Bàn tay quen việc, đôi mắt tinh tường, bà vừa làm vừa chia sẻ: "Làm hoa tết không lúc nào được lơ là. Chỉ cần chậm một khâu, lệch một ngày nở là coi như mất cả vụ". Với bà Hưởng, cũng như nhiều người dân trông hoa làng Tây Tựu, vụ hoa Tết không chỉ là mùa thu hoạch mà còn là niềm hy vọng lớn nhất để trang trải cuộc sống sau một năm nhiều biến động.
Tây Tựu từ lâu đã được xem là "vựa hoa" lớn của Hà Nội, cung cấp hoa tươi cho Thủ đô và nhiều tỉnh lân cận mỗi dịp lễ, tết. Càng về cuối năm, không khí trên cánh đồng hoa càng thêm nhộn nhịp. Ban ngày, người trồng hoa tranh thủ từng giờ nắng hiếm hoi để chăm cây. Ban đêm, cả cánh đồng rực sáng bởi những bóng điện treo dày đặc - "bí quyết" giúp điều chỉnh sinh trưởng, canh cho hoa nở đúng dịp Tết.

Bà Chu Thị Hưởng chăm sóc vườn cúc đỏ chuẩn bị cho thu hoạch
Theo bà Chu Thị Hưởng, hoa cúc Tết thường được trồng từ đầu tháng 9 âm lịch. Ngay từ khi cây còn nhỏ, người trồng đã phải thắp điện để kéo dài thời gian sinh trưởng, giúp cây vươn cao, thân khỏe. "Đốt điện liên tục khoảng một tháng, đến khi cây đạt tầm 50-60cm thì bỏ điện. Sau đó tính ngược khoảng 60 ngày để hoa trổ đúng dịp tết", bà Hưởng nói. Tính toán ấy không chỉ dựa vào kinh nghiệm mà còn phụ thuộc rất nhiều vào thời tiết.
Bên cạnh cúc, nhiều hộ trong làng còn trồng ly, lan tường, đồng tiền… mỗi loại hoa lại đòi hỏi kỹ thuật chăm sóc riêng. Có loại phải che kín nilon để giữ ấm, có loại cần giàn cao, thông thoáng. Mỗi ngày, người trồng hoa phải ra ruộng nhiều lần, quan sát từng dấu hiệu nhỏ của cây để kịp thời xử lý sâu bệnh. "Nghề này nhìn thì đẹp, nhưng cực lắm. Phụ nữ chúng tôi quanh năm gắn với ruộng hoa, mưa cũng ra, rét cũng ra, tết nhất càng không được nghỉ ngơi", bà Hưởng chia sẻ.
Nghề nhiều rủi ro, lãi lời phụ thuộc thiên nhiên
Không khí tất bật của vụ hoa tết năm nay càng trở nên đặc biệt khi nhắc lại những gì người trồng hoa Tây Tựu vừa trải qua. Chỉ mấy tháng trước, mưa lớn, nước ngập đã khiến cánh đồng hoa chìm trong biển nước, để lại thiệt hại nặng nề.

Bà Nguyễn Thị Hằng tỉ mẩn chăm sóc từng nụ cúc
Chỉ cho chúng tôi những mảnh ruộng vừa mới trồng lại, bà Nguyễn Thị Hằng (62 tuổi) vẫn chưa quên được cảnh nước lũ ngập trắng: "Ngập trắng 3 ngày liền, hoa chết hết. Lan, tường vy, cúc, lys… không còn sót lại gì. Cả khu này gần như nhà nào cũng mất trắng. Với những loại hoa mẫn cảm, chỉ cần ngập vài giờ là rễ thối, cây chết, không còn khả năng cứu vãn".
Lũ rút, người trồng hoa không có nhiều lựa chọn ngoài việc phá bỏ toàn bộ ruộng hoa hỏng, cải tạo lại đất, vay vốn mua giống mới. "Mất đâu thì tự chịu đó, rồi lại phải làm tiếp thôi. Nếu không kịp trồng lại thì coi như bỏ luôn vụ Tết", bà Hằng nói. Nhiều gia đình phải chấp nhận làm gấp, trồng lại những loại hoa ngắn ngày để kịp bán dịp tết, mong gỡ gạc phần nào chi phí đã mất.
Đang thu hoạch những bông hồng ở vườn bên cạnh, bà Chu Thị Thức (65 tuổi), người có gần 30 năm gắn bó với nghề trồng hoa ở Tây Tựu, cho biết, gia đình bà là hộ trồng nhiều hoa ở làng, hơn 5 mẫu hoa của các con và của bà đều bị thiệt hại nặng.
"Hàng mẫu hoa bị hỏng sau hai đợt ngập liên tiếp. Nước lên quá đầu gối, đắp bờ cũng không giữ được. Hoa chết hết, vốn liếng coi như trôi theo nước", giọng bà trầm buồn. Không có hỗ trợ đáng kể, người trồng hoa lại tiếp tục tự xoay xở để bám nghề mưu sinh.

Gia đình bà Chu Thị Thức hy vọng một vụ hoa tết có thu nhập để bù đắp phần nào những thiệt hại vừa qua
Trồng hoa là nghề đòi hỏi vốn lớn và công chăm sóc cao. Một sào hoa cúc, chi phí đầu tư đã khoảng 20 triệu đồng, gồm tiền giống, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật và điện thắp sáng. Với hoa đồng tiền, con số có thể lên tới gần 50 triệu đồng/sào; hoa hồng còn tốn kém hơn khi phải trồng gốc tầm xuân, ghép mắt, nuôi cây trong gần một năm mới cho thu hoạch.
Không chỉ tốn kém, nghề trồng hoa còn là "canh bạc" lớn với thiên nhiên. Mưa lũ, nắng nóng, rét đậm đều có thể phá hỏng cả vụ mùa. Hoa nở sớm hoặc muộn vài ngày so với Tết là giá đã chênh lệch rất lớn. "Làm hoa phụ thuộc nhiều vào thiên nhiên lắm. Năm nào thời tiết thuận còn có lãi, gặp thiên tai là coi như công cốc", bà Nguyễn Thị Hoa (59 tuổi), người trồng hoa, chia sẻ.

Thu hoạch cúc trà sớm
Tuy vậy, trong khó khăn vẫn le lói hy vọng vào một vụ hoa tết được giá, người trồng hoa có thu nhập. Trên mảnh ruộng một sắc vàng của hoa cúc đang kỳ thu hoạch, hai vợ chồng anh Chu Viết Xuân (40 tuổi), cũng đang tất bật thu hoạch trà hoa cúc sớm cho kịp buổi chợ ngày mai.
Theo anh Xuân, một người trẻ nối nghiệp công việc trồng hoa của gia đình cho biết, do nhiều vùng hoa bị thiệt hại sau lũ, nguồn cung giảm, nên vụ tết năm nay giá hoa được dự đoán sẽ dễ bán hơn. "Nếu từ giờ đến tết thời tiết ổn định, hoa nở đúng dịp thì cũng có thể bù đắp được phần nào cho người trồng hoa", anh Xuân chia sẻ.

Những lứa hoa cho vụ Tết
Những ngày này, trên cánh đồng Tây Tựu, người trồng hoa vẫn miệt mài với từng luống hoa, từng nụ cúc, nụ hồng… đang lớn dần. Ban đêm, ánh điện vàng hắt xuống ruộng hoa như níu giữ thời gian. Ban ngày, tiếng nói cười xen lẫn tiếng kéo cắt cành, tạo nên nhịp sống rộn ràng cuối năm.
"Chỉ mong trời thương, từ giờ đến tết không mưa to, không rét quá. Hoa nở đẹp, bán được giá là mừng rồi", bà Chu Thị Hưởng nói, ánh mắt không giấu được hy vọng.

Một góc cánh đồng hoa Tây Tựu
Vụ hoa Tết đang đến gần, giữa nhịp sống tất bật ấy, làng hoa Tây Tựu vẫn bền bỉ giữ sắc xuân, như chính cách những người phụ nữ nơi đây bám nghề, bám đất, để từ những thửa ruộng mùa xuân lại nở hoa.