Từ những thương vụ M&A đến hành trình kiến tạo hệ sinh thái chăm sóc mẹ và bé

Trước khi được biết đến với vai trò nhà sáng lập ASART - đơn vị tư vấn M&A, IPO và chiến lược tại Việt Nam - Lê Bình đã có một thập kỷ làm việc trong lĩnh vực tài chính, kiểm toán và tư vấn thương vụ. Trong giai đoạn này, chị tham gia đánh giá, cấu trúc và tư vấn cho hàng trăm doanh nghiệp với tổng giá trị giao dịch lên tới hàng tỷ USD. Chính môi trường đó rèn luyện cho chị một tư duy đặc biệt: nhìn doanh nghiệp như một hệ sinh thái vận hành tổng thể, nơi tài chính, pháp lý, con người và chiến lược luôn gắn kết chặt chẽ.

Nhưng bước ngoặt thực sự đến không phải từ một thương vụ, mà từ chính trải nghiệm làm mẹ vào năm 2017. Lê Bình chia sẻ rằng, hành trình mang thai và sinh con đầu lòng vừa là niềm hạnh phúc, vừa là giai đoạn đầy lo lắng. Với một người có thói quen phân tích rủi ro, những bất định trong thai kỳ từ tình trạng sức khỏe của con, các chỉ số y khoa, đến những quyết định liên quan đến sinh nở lại trở thành áp lực tâm lý lớn hơn bình thường.

Lê Bình nhớ rõ cảm giác chờ đợi kết quả xét nghiệm kéo dài, đặc biệt trong giai đoạn NIPT khi mẫu phải gửi ra nước ngoài và mất nhiều ngày mới có kết quả. "Khoảng thời gian đó dài như cả thai kỳ", chị chia sẻ, bởi mỗi ngày chờ đợi đều đi kèm với sự thấp thỏm không tên. Chính những trải nghiệm ấy khiến chị nhìn thấy một điều rõ ràng: Người mẹ trong hành trình mang thai và sinh con không chỉ cần chuyên môn y tế, mà cần một hệ sinh thái đủ tin cậy để giảm thiểu sự cô đơn và bất định.

Từ trải nghiệm cá nhân, chị bắt đầu quan sát sâu hơn thị trường chăm sóc mẹ và bé tại Việt Nam. Lê Bình nhận thấy không phải thiếu cơ sở y tế hay bác sĩ giỏi, mà thiếu sự liên kết giữa các dịch vụ. Bệnh viện công có thế mạnh chuyên môn nhưng hạn chế về trải nghiệm dịch vụ và cơ sở vật chất; trong khi hệ thống tư nhân lại phân tán, chưa tạo được một mô hình chuyên biệt dành riêng cho mẹ và bé. Người mẹ vì thế thường phải tự kết nối từng dịch vụ, tự đưa ra từng quyết định quan trọng trong trạng thái thiếu thông tin và thiếu sự đồng hành.

Khoảng trống hệ sinh thái mẹ và bé trong y tế Việt Nam

Chính khoảng trống đó trở thành động lực để chị theo đuổi một dự án mới. Năm 2019, khi nhận lời tham gia dẫn dắt một dự án M&A y tế quy mô lớn tại khu vực Đồng bằng sông Cửu Long, chị gần như dồn toàn bộ năng lượng và tâm huyết vào việc cùng đội ngũ của khách hàng xây dựng chiến lược, tài chính và cấu trúc phát triển dài hạn.

Dự án không chỉ dừng lại ở mô hình bệnh viện sản - nhi, mà được thiết kế như một hệ sinh thái chăm sóc mẹ và bé toàn diện, bao phủ toàn bộ hành trình từ theo dõi thai kỳ, sinh nở, chăm sóc sau sinh đến phát triển trẻ nhỏ. Điểm cốt lõi là tính liên tục: Cơ sở hạ tầng, dữ liệu y tế, đội ngũ bác sĩ và chất lượng dịch vụ được kết nối thành một chuỗi thống nhất, lấy người phụ nữ làm trọng tâm, thay vì rời rạc theo từng giai đoạn như mô hình truyền thống.

Sau gần 4 năm triển khai, dự án trở thành một trong những mô hình nổi bật trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe phụ nữ và trẻ em tại Việt Nam, thu hút khoản đầu tư hơn 116 triệu USD từ một quỹ đầu tư tư nhân quốc tế, tương đương khoảng 2.900 tỷ đồng.

Điều khiến chị tiếp tục theo đuổi dự án này không chỉ là quy mô hay thành công tài chính, mà là cách thị trường đang vận hành và những nhu cầu chưa được đáp ứng đầy đủ. Theo chị, cả hệ thống y tế công và tư đều đang tồn tại những giới hạn nhất định: Một bên mạnh về chuyên môn nhưng thiếu trải nghiệm dịch vụ, một bên linh hoạt hơn nhưng chưa đủ chiều sâu chuyên khoa để tạo thành hệ sinh thái toàn diện cho mẹ và bé. Trong khi đó, nhu cầu của các gia đình trẻ đã thay đổi rõ rệt: họ không chỉ cần khám chữa bệnh, mà cần một hành trình chăm sóc liên tục, có thể dự đoán rủi ro, đồng hành và hỗ trợ tinh thần.

Từ góc nhìn đó, mô hình mà Lê Bình, đội ngũ và khách hàng theo đuổi được thiết kế như một hệ sinh thái chăm sóc toàn diện, nơi hành trình của người mẹ không bị chia cắt thành từng giai đoạn rời rạc. Từ thai kỳ, sinh nở đến chăm sóc trẻ nhỏ và sức khỏe phụ nữ, mọi dịch vụ được kết nối thành một chuỗi thống nhất. Không chỉ dừng lại ở sản - nhi, hệ sinh thái còn mở rộng sang tầm soát bệnh lý phụ nữ, chăm sóc sức khỏe dài hạn và các dịch vụ hỗ trợ gia đình, bao gồm cả thụ tinh nhân tạo IVF, với mục tiêu tạo ra một cấu trúc chăm sóc xuyên suốt thay vì phản ứng theo từng tình huống.

Từ tư duy tài chính đến kế hoạch gia tăng giá trị cho hệ sinh thái chăm sóc con người

Xuất phát từ chuyên môn cốt lõi là tài chính và chiến lược, Lê Bình mang theo một lợi thế đặc biệt khi tham gia vào thương vụ trong ngành y tế: Khả năng nhìn toàn bộ hệ thống trong tầm nhìn dài hạn. Chị cho rằng tài chính không chỉ là những con số, mà là cách đọc hiểu toàn bộ cấu trúc vận hành của một doanh nghiệp từ con người, quy trình đến dòng vốn và chiến lược phát triển. Chính tư duy đó giúp chị tiếp cận các dự án y tế không như một bài toán đơn lẻ, mà như một mô hình hoàn chỉnh và hệ sinh thái cần được thiết kế để tồn tại bền vững trong nhiều thập kỷ.

Trong quá trình tư vấn và đưa ra quyết định, chị cũng khẳng định vai trò của trải nghiệm làm mẹ trở nên rất quan trọng. "Nếu là một người mẹ tốt, mình sẽ chọn điều gì cho con mình?" câu hỏi đó trở thành một bộ lọc tự nhiên trong nhiều lựa chọn của dự án. Ở một góc độ nào đó, kinh nghiệm tài chính giúp chị nhìn thấy rủi ro và cơ hội, nhưng chính trải nghiệm làm mẹ giúp chị xác định điều gì là thực sự cần thiết cho dự án.

Không chỉ dừng lại ở câu chuyện kinh doanh, dự án mà chị tham gia còn được nhìn nhận như một mô hình tạo tác động xã hội rộng hơn. Nó góp phần nâng cao chất lượng chăm sóc y tế cho phụ nữ và trẻ em, tạo thêm việc làm cho lao động nữ, nâng cao năng lực chuyên môn cho đội ngũ y tế, đồng thời mở rộng lựa chọn dịch vụ cho các gia đình trẻ. Xa hơn, sự phát triển của các hệ sinh thái như vậy cũng đang phản ánh một xu hướng mới của thị trường y tế Việt Nam: Chuyển từ điều trị sang chăm sóc toàn diện, chất lượng và dài hạn.

Nhìn về tương lai, Lê Bình kỳ vọng mô hình này không chỉ là một dự án thành công về mặt đầu tư, mà sẽ trở thành một chuẩn mực mới trong chăm sóc mẹ và bé tại Việt Nam. Bởi theo chị, khi người mẹ được chăm sóc tốt hơn, họ sẽ vững vàng hơn trong vai trò của mình; và khi trẻ em được nuôi dưỡng tốt từ những ngày đầu đời, đó chính là nền tảng cho một xã hội bền vững hơn.

Hành trình của Lê Bình vì thế không chỉ là câu chuyện của một doanh nhân, mà còn là sự giao thoa giữa lý trí và bản năng; giữa tư duy hệ thống của một chuyên gia về tài chính, chiến lược và M&A và sự nhạy cảm của một người mẹ, để từ đó góp phần hình thành nên một hệ sinh thái chăm sóc con người ngay từ những bước khởi đầu của sự sống.