Mai Tuyết Hoa đưa xẩm vào đời sống đương đại
Nhạc sĩ Nguyễn Quang Long và nghệ sĩ Mai Tuyết Hoa trong buổi ra mắt album
Album “Mai Tuyết Hoa – Xẩm trong cõi đời vol.2” là dấu ấn tiếp nối hành trình của nữ nghệ sĩ trong việc gìn giữ, làm mới và lan tỏa nghệ thuật hát xẩm vào đời sống đương đại.
Chiều 3/2/2026, tại Hà Nội, nghệ sĩ xẩm Mai Tuyết Hoa chính thức giới thiệu tới công chúng album Mai Tuyết Hoa - Xẩm trong cõi đời vol.2.
Album gồm 9 tác phẩm, kết hợp hài hòa giữa xẩm cổ và xẩm mới, do nghệ sĩ Phạm Đình Dũng làm Giám đốc âm nhạc. Trong đó, Dạt nước cánh bèo là bài xẩm cổ duy nhất. Mai Tuyết Hoa lựa chọn đưa tác phẩm này vào album như một sự kết nối truyền thống và lời tri ân dành cho người thầy lớn nhất trong cuộc đời nghệ thuật của chị - cố nghệ nhân hát xẩm Hà Thị Cầu.
Album cũng giới thiệu 2 bài xẩm cổ từng được Mai Tuyết Hoa cùng các bậc thầy của mình phục hồi và trình diễn rộng rãi, gồm Vợ chồng cờ bạc (còn có tên Sướng khổ vì chồng, thể hiện cùng nghệ sĩ Văn Phương) và Một quan là sáu trăm đồng (song ca cùng NSND Thanh Ngoan).
Bên cạnh đó, bài thơ Tre xanh của Nguyễn Duy được lồng điệu xẩm, trở thành một điểm nhấn mới mẻ, cho thấy khả năng dung hòa giữa chất liệu thơ hiện đại và hình thức diễn xướng truyền thống.
5 ca khúc còn lại trong album đều do nhạc sĩ Nguyễn Quang Long sáng tác riêng cho giọng hát xẩm của Mai Tuyết Hoa: Ơn cha nghĩa mẹ, Thăng Long lịch sử oai hùng, Ghen, Tránh xa tệ nạn, Hà Nội 36 chân tình.
Nghệ sĩ Mai Tuyết Hoa biểu diễn cùng con trai trong buổi ra mắt album
Đáng chú ý, Tránh xa tệ nạn được Mai Tuyết Hoa thể hiện cùng con trai là nghệ sĩ sáo trúc trẻ Trần Bá Nam Khánh. Tác phẩm sử dụng hai điệu chính là tàu điện và điệu sai, tạo nên không gian đối thoại giữa hai mẹ con, đồng thời chuyển tải thông điệp xã hội bằng ngôn ngữ xẩm.
Chia sẻ về lần đầu hợp tác cùng con trai trong album, Mai Tuyết Hoa cho biết ban đầu chị khá băn khoăn, song thực tế phòng thu đã mang lại những bất ngờ tích cực. Với chị, sự đồng hành của con trai là một trải nghiệm nghệ thuật, đồng thời là niềm hạnh phúc riêng của người mẹ, khi thấy thế hệ trẻ tiếp cận xẩm bằng tinh thần tự nhiên và phù hợp với hơi thở thời đại.
Nhạc sĩ Nguyễn Quang Long cho rằng giọng xẩm của Mai Tuyết Hoa mang dáng dấp của một người hát xẩm phố phường Hà Nội hiện đại, đậm màu dân gian, không quá bi lụy, vẫn ẩn chứa nét dí dỏm đặc trưng. Chính sự thấu hiểu ấy giúp các sáng tác của anh trong album bám sát cá tính, thế mạnh và giới hạn của giọng hát Mai Tuyết Hoa.
Nghệ sĩ Mai Tuyết Hoa sinh năm 1976, được coi là truyền nhân xuất sắc của "báu vật nhân văn sống" - cố nghệ nhân hát xẩm Hà Thị Cầu. Chị hiện là Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu, Bảo tồn và Phát huy Âm nhạc dân tộc và là một trong những nghệ sĩ chủ chốt của nhóm Xẩm Hà thành.
