Mức sinh xuống thấp "báo động đỏ", TPHCM tổ chức chiến dịch hành động khẩn
Diễu hành xe hoa tuyên truyền nâng cao chất lượng dân số
Khi mức sinh chạm ngưỡng thấp và nguy cơ già hóa dân số hiện hữu, ngành y tế thành phố đã phát động một chiến dịch truyền thông quy mô lớn, nhằm nâng cao nhận thức cộng đồng và chất lượng dân số trong tương lai.
Ngày 17/4, tại phường Thủ Dầu Một, Chi cục Dân số TPHCM (Sở Y tế TPHCM) đã tổ chức Lễ phát động chiến dịch truyền thông lồng ghép cung cấp dịch vụ nâng cao chất lượng dân số tại vùng mức sinh thấp năm 2026.
Các đơn vị ký kết phối hợp liên ngành thực hiện công tác dân số năm 2026.
Chiến dịch được triển khai thực hiện tại 168 phường, xã, đặc khu trên địa bàn thành phố từ ngày từ ngày 15/4/2026 đến 30/5/2026. Các hoạt động của Chiến dịch nhằm giúp cho người dân được tiếp cận các dịch vụ nâng cao chất lượng dân số. Đồng thời kêu gọi sự chung tay của cả hệ thống chính trị cũng như của người dân trong việc chủ động tham gia giải quyết các vấn đề dân số của thành phố trong tương lai.
Ông Phạm Chánh Trung, Chi cục trưởng Chi cục Dân số TPHCM, phát biểu tại chương trình.
Báo cáo tại chương trình, ông Phạm Chánh Trung, Chi cục trưởng Chi cục Dân số TPHCM, cho biết: TPHCM sau khi sáp nhập có hơn 14 triệu người. Thành phố đang được xếp vào nhóm 13 tỉnh, thành phố có mức sinh thấp. Năm 2025, số con trung bình của một người phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ là 1,51 con, tăng nhẹ so với năm 2024 là 1,43 con, nhưng vẫn ở mức thấp nhất so với cả nước. Nếu mức sinh thấp kéo dài thì thành phố sẽ có nhiều thách thức về tốc độ già hóa dân số nhanh chóng, kéo theo nhiều tác động, thách thức đối với kinh tế - xã hội của thành phố trong tương lai.
Ông Huỳnh Minh Chín, Phó Giám đốc Sở Y tế TPHCM, nhận định: "Năm 2025 vừa qua, tổng tỷ suất sinh của TPHCM đã chạm mức 1,51 con. Đây không chỉ là một con số thống kê khô khan. Đây là một hồi chuông báo động đỏ! Mức sinh rớt xuống quá thấp đang đe dọa trực tiếp đến nguồn nhân lực tương lai, đẩy nhanh tốc độ già hóa dân số và đặt ra thách thức khổng lồ cho sự phát triển bền vững của thành phố chúng ta. Chúng ta không thể chần chừ thêm nữa".
Ông Huỳnh Minh Chín, Phó Giám đốc Sở Y tế TPHCM, phát biểu tại chương trình.
Lãnh đạo Sở Y tế TPHCM kêu gọi toàn ngành y tế, các lãnh đạo địa phương và người dân phải hành động để nâng cao chất lượng dân số, với tinh thần "Dân số là yếu tố quan trọng hàng đầu của sự nghiệp phát triển quốc gia".
Ông Huỳnh Minh Chín đề nghị các sở, ban ngành, đoàn thể và các cơ quan truyền thông hãy đưa thông tin rộng rãi đến từng nhà, thay đổi tư duy của cộng đồng "khám sức khỏe trước kết hôn không phải là thủ tục, mà là bảo chứng cho hạnh phúc; sinh đủ hai con không chỉ là niềm vui gia đình, mà là trách nhiệm thiêng liêng với vận mệnh và tương lai của thành phố".
Trao thưởng cho phụ nữ sinh đủ 2 con trước 35 tuổi.
Với toàn ngành y tế (Chi cục Dân số, HCDC, và các trạm y tế), các đơn vị phải đưa các gói dịch vụ y tế, từ sàng lọc trước sinh, khám tiền hôn nhân, đến lập hồ sơ sức khỏe người cao tuổi... đến với người dân bằng chất lượng chuyên môn cao nhất và bằng trái tim tận tụy nhất.
Diễu hành tuyên truyền tại lễ truyền thông.
Đặc biệt, phải triển khai ngay, minh bạch và kịp thời chính sách về khen thưởng, hỗ trợ cho những phụ nữ sinh đủ hai con trước 35 tuổi, hỗ trợ những gia đình khó khăn, yếu thế... và không để chính sách nhân văn này chỉ nằm trên giấy.
Các phường cùng tham gia chiến dịch truyền thông về dân số.
Sau Lễ phát động, ban tổ chức triển khai hoạt động diễu hành xe hoa tuyên truyền; khám sức khỏe cho người cao tuổi tại Trạm Y tế phường Thủ Dầu Một, Trạm Y tế phường Phú Lợi, Trạm Y tế phường Thuận An; khám sức sức khỏe trước khi kết hôn cho 36 cặp nam - nữ chuẩn bị kết hôn; khám sàng lọc cho 30 phụ nữ mang thai dưới 6 tháng tại Trung tâm Y tế Thuận An.
4 nội dung quan trọng trong Chiến dịch truyền thông lồng ghép với cung cấp dịch vụ nhằm nâng cao chất lượng dân số tại các khu vực có mức sinh thấp năm 2026 tại TPHCM:
Một là: Nâng cao nhận thức về những hệ lụy của vấn đề mức sinh thấp kéo dài với việc tập trung chuyển tải thông điệp "Nỗ lực giải quyết tình trạng mức sinh thấp vì một TPHCM phát triển bền vững". Đẩy mạnh tuyên truyền, vận động thay đổi hành vi, tổ chức các sự kiện truyền thông, tuyên truyền thực hiện các mục tiêu về tăng mức sinh của Thành phố. Tăng cường phối hợp liên ngành, phát huy mạnh mẽ vai trò của Mặt trận Tổ quốc, các Đoàn thể chính trị - xã hội, xã hội - nghề nghiệp và của cả cộng đồng trong việc chung tay giải quyết tình trạng mức sinh thấp.
Hai là: Nâng cao nhận thức của nam, nữ thanh niên ở độ tuổi kết hôn và gia đình về tầm quan trọng, ý nghĩa của việc khám sức khỏe trước khi kết hôn, để xây dựng một gia đình hạnh phúc cả về thể chất lẫn tinh thần, góp phần nâng cao chất lượng dân số. Tăng cường năng lực mạng lưới cung cấp dịch vụ có trọng tâm, trọng điểm, ưu tiên vùng ngoại thành, ven biển, các khu vực đông dân nhập cư, các khu chế xuất và công nghiệp.
Ba là: Nâng cao nhận thức về lợi ích của việc thực hiện tầm soát, chẩn đoán, điều trị các bệnh, tật trước sinh và sơ sinh.
Bốn là: Nâng cao nhận thức, trách nhiệm của mỗi người dân, gia đình và toàn xã hội trong việc phát huy vai trò, kinh nghiệm của người cao tuổi, xây dựng môi trường thân thiện với người cao tuổi, thích ứng với già hóa Dân số. Trong suốt thời gian triển khai Chiến dịch, ngành Y tế sẽ tập trung triển khai nội dung khám sức khỏe, phát hiện sớm bệnh không lây nhiễm và lập hồ sức khỏe dành cho người cao tuổi.
