Ngăn khói thuốc trong trường học: Không thể chỉ trông chờ vào thầy cô

Đa dạng giải pháp phòng, chống tác hại thuốc lá

Những năm qua, Trường THPT Nguyễn Bình, tỉnh Quảng Ninh đã chủ động triển khai nhiều giải pháp nhằm xây dựng môi trường học tập an toàn, lành mạnh và không khói thuốc.

Theo cô Nguyễn Thị Thúy Toàn, công tác tuyên truyền được nhà trường thực hiện thường xuyên thông qua các buổi nói chuyện chuyên đề, lồng ghép nội dung phòng, chống tác hại thuốc lá vào tiết sinh hoạt lớp, sinh hoạt dưới cờ và các môn học phù hợp. Thông tin về tác hại của thuốc lá, thuốc lá điện tử và các chất gây nghiện cũng được gửi tới học sinh, phụ huynh qua các nhóm Zalo, Facebook.

Bên cạnh đó, nhà trường tổ chức các hoạt động sân khấu hóa, tạo diễn đàn để học sinh tìm hiểu, trao đổi và nâng cao nhận thức về tác hại của thuốc lá.

Cùng với công tác tuyên truyền, trường xây dựng nội quy nghiêm ngặt, cấm hoàn toàn việc sử dụng thuốc lá và thuốc lá điện tử trong khuôn viên trường đối với học sinh, giáo viên và nhân viên. Ban Giám hiệu, Đoàn Thanh niên và đội ngũ giáo viên chủ nhiệm thường xuyên phối hợp kiểm tra, nắm bắt tình hình, kịp thời nhắc nhở, giáo dục những trường hợp vi phạm. Đối với học sinh từng sử dụng thuốc lá, nhà trường chú trọng động viên, hỗ trợ các em từ bỏ thói quen này.

Thuốc lá len lỏi vào học đường bằng nhiều cách tinh vi

Mặc dù đã triển khai nhiều giải pháp đồng bộ, song theo cô giáo Thúy Toàn, việc ngăn chặn thuốc lá xâm nhập học đường vẫn gặp không ít khó khăn.

"Một số học sinh tiếp cận với thuốc lá thông qua bạn bè hoặc tâm lý muốn thể hiện bản thân ở lứa tuổi mới lớn. Các em cũng chịu tác động từ môi trường gia đình, xã hội và những nội dung trên mạng xã hội. Ngoài ra, việc mua thuốc lá tại các cửa hàng gần trường học hoặc tiếp cận từ người thân trong gia đình vẫn diễn ra", cô Toàn chia sẻ.

Đáng lo ngại hơn, các sản phẩm thuốc lá điện tử hiện nay được thiết kế ngày càng bắt mắt, mô phỏng các vật dụng quen thuộc như bút viết, USB cùng nhiều hương vị hấp dẫn. Những yếu tố này dễ kích thích sự tò mò, khiến học sinh muốn thử và dần hình thành thói quen sử dụng thuốc lá.

Nhiều thách thức trong công tác kiểm soát

Theo lãnh đạo Trường THPT Nguyễn Bình, sự đa dạng của các sản phẩm thuốc lá, đặc biệt là thuốc lá điện tử với mẫu mã liên tục thay đổi, đang tạo ra nhiều khó khăn cho công tác phát hiện và kiểm soát.

Nhà trường cũng chỉ có thể quản lý học sinh trong phạm vi trường học và thời gian các em học tập tại trường. Còn việc các em sử dụng thuốc lá tại quán xá, khu vui chơi hoặc nơi công cộng ngoài giờ học hiện vẫn là thách thức lớn.

Bên cạnh đó, nhận thức của một bộ phận học sinh về tác hại của thuốc lá điện tử chưa đầy đủ. Nhiều em vẫn cho rằng đây là sản phẩm ít gây hại hoặc là một xu hướng thể hiện sự "sành điệu".

Sự phối hợp giữa gia đình và nhà trường ở một số trường hợp cũng chưa thực sự hiệu quả khi nhiều phụ huynh bận rộn mưu sinh, thiếu thời gian theo dõi, quản lý và đồng hành cùng con em.

Cần sự chung tay của nhà trường, gia đình và xã hội

Theo cô Nguyễn Thị Thúy Toàn, để công tác phòng, chống tác hại thuốc lá trong học đường đạt hiệu quả lâu dài, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa nhà trường, gia đình và xã hội.

Đối với nhà trường, cần tiếp tục kiên trì giáo dục, đồng thời phát triển các câu lạc bộ thể thao, nghệ thuật và hoạt động trải nghiệm nhằm tạo sân chơi lành mạnh, thu hút học sinh tham gia các hoạt động tích cực.

Về phía gia đình, cha mẹ cần dành nhiều thời gian quan tâm, lắng nghe và làm gương cho con. Việc cha mẹ theo dõi các mối quan hệ, thói quen sinh hoạt, chi tiêu và đồ dùng cá nhân của con cũng giúp phát hiện sớm những dấu hiệu bất thường để kịp thời định hướng.

Đối với xã hội, các cơ quan chức năng cần tăng cường kiểm tra, xử lý nghiêm các trường hợp kinh doanh thuốc lá trái quy định, đặc biệt tại khu vực xung quanh trường học; ngăn chặn triệt để tình trạng bán thuốc lá cho người dưới 18 tuổi và xử lý nghiêm các hành vi hút thuốc không đúng nơi quy định.

Cùng với đó, các tổ chức đoàn thể và chính quyền địa phương cần phối hợp chặt chẽ với nhà trường trong công tác tuyên truyền, giáo dục thanh thiếu niên về tác hại của thuốc lá.

"Chúng tôi tin rằng, với sự vào cuộc đồng bộ của nhà trường, gia đình và xã hội, cùng tình yêu thương và sự kiên quyết trong giáo dục, thế hệ trẻ sẽ được bảo vệ tốt hơn trước những hiểm họa từ khói thuốc", cô Nguyễn Thị Thúy Toàn nhấn mạnh.