Nỗ lực giữ di sản Huế qua mùa mưa bão
Trước mùa mưa bão, nhiều công trình ở Đại Nội Huế đã được giằng néo bằng dây thép cố định
Bước vào mùa mưa bão, những công trình hàng trăm năm tuổi ở Huế lại bước vào một cuộc “trực chiến” đặc biệt.
Những ngày này, tại các điểm di tích do Trung tâm Bảo tồn Di tích cố đô Huế (Trung tâm BTDTCĐ Huế) lực lượng bảo tồn căng mình gia cố mái ngói, giằng néo công trình, cắt tỉa cây xanh, chuẩn bị vật tư và tổ chức trực 24/24, sẵn sàng ứng phó với những tình huống bất ngờ của thiên tai.
Tại những khu vực cần thiết, các biện pháp gia cố, che chắn, chống đỡ, néo giữ được thực hiện. Hệ thống cửa được làm từ gỗ quý cũng được kiểm tra thường xuyên.
Ghi nhận của PV trong đợt áp thấp nhiệt đới tháng 9/2026, nhiều công trình quan trọng như Lầu Ngũ Phụng, Phu Văn Lâu, Hiển Lâm Các, Lầu Tứ Phương Vô Sự, Quan Tượng Đài, Nghinh Lương Đình... được Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế gia cố bằng các sợi cáp, giữ chắc từ nhiều phía - Ảnh: LCS
Hiện nay Trung tâm BTDTCĐ Huế đang được giao nhiệm vụ quản lý 43 điểm di tích với rất nhiều công trình di tích, phần lớn là các di tích thuộc quần thể di tích Cố đô Huế đã được UNESCO vinh danh là Di sản văn hóa thế giới, các di tích quốc gia. Trong đó có nhiều công trình kiến trúc gỗ, các công trình đang trong tình trạng xuống cấp nghiêm trọng chưa được tu bổ… nên nguy cơ bị ảnh hưởng bởi thiên tai là rất lớn.
Quần thể di tích Cố đô Huế với hàng trăm công trình, tại nhiều điểm di tích phân bố ở nhiều khu vực từ trung tâm đến các vùng ven, điểm xa nhất lên đến hơn 20km, một số điểm di chuyển khó khăn khi mưa bão, đến thời điềm hiện tại các biện pháp gia cố, che chắn, chống đỡ, néo giữ đã được thực hiện xong - Ảnh: LCS
Nhiều công trình di tích kiến trúc gỗ, các di tích nguy cơ tại khu khu vực gần Đại Nội Huế tiếp được giằng chống và tổ chức các giải pháp đảm bảo an toàn trong mùa mưa bão.
Ghi nhận tại khu vực các di tích bên trong Đại Nội Huế, nhiều công trình đã được giằng néo bằng dây thép cố định, các cây xanh cổ thụ cũng được chống đỡ. Hay tại di tích Thế Miếu, di tích Hiển Lâm Các, công trình cao nhất ở Hoàng thành đã được giằng chống từ sớm.
Tại khu vực cột cờ Phu Văn Lâu, những sợi cáp thép cũng được gia cố chặt để giữ hệ thống gỗ quý ở nơi này
Bên cạnh đó, gần 500 hạng mục kiến trúc gỗ, nhiều công trình có niên đại hàng trăm năm và đang trong quá trình trùng tu, có công trình trong tình trạng xuống cấp nhưng chưa được tu bổ nên nguy cơ bị ảnh hưởng bởi thiên tai là rất lớn.
Cố đô Huế hiện đang vào mùa mưa bão, các điểm di tích ở Huế lại vào “trạng thái sẵn sàng”. Hàng trăm cán bộ, nhân viên Trung tâm BTDTCĐ Huế căng mình trong “mùa cao điểm”, thực hiện phương châm “4 tại chỗ” để bảo vệ an toàn cho di sản, cổ vật và du khách.
Tại lầu Ngũ Phụng ở Ngọ Môn Huế, hệ thống gỗ cùng những mái ngói được kiểm tra, gia cố nhằm hạn chế nguy cơ hư hại khi gió lớn
Việc bảo vệ di tích vốn đã khó nhưng bảo vệ di tích trong mùa mưa bão còn là thử thách lớn hơn gấp bội. Một mái ngói bị gió tốc hay cành cây gãy đổ không chỉ gây thiệt hại vật chất mà còn làm mất đi giá trị nguyên bản của di sản. Chính vì thế việc phòng ngừa thiên tai từ sớm luôn được Trung tâm BTDTCĐ Huế chủ động từ sớm để tránh những thiệt hại đáng tiếc.
Không phải đợi đến khi có mưa gió, thời gian qua, Trung tâm BTDTCĐ Huế đã xác định nhiệm vụ cấp bách và quan trọng là bảo vệ di tích trước thách thức của thiên tai. Khi hay tin có áp thấp, lực lượng của Trung tâm đã triển khai gia cố các công trình di tích. Hiện có đến hơn 20 điểm di tích do Trung tâm quản lý được bố trí lực lượng bảo vệ, thường xuyên kết nối và thông tin kịp thời đến lãnh đạo trung tâm và chính quyền địa phương khi có diễn biến phức tạp của thiên tai. Trung tâm cũng yêu cầu Ban Quản lý dự án, đơn vị thi công các dự án trùng tu di tích phải có giải pháp đảm bảo an toàn cho hiện trường công trình cũng như hiện trạng di tích và con người, môi trường xung quanh khi có mưa bão
Ông Lê Công Sơn, Phó Giám đốc Trung tâm BTDT Cố đô Huế, thông tin: Ban Chỉ huy phòng, chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn của Trung tâm đã xây dựng kế hoạch hằng năm nhằm triển khai các giải pháp ứng phó. Từ tháng 6, đơn vị đã rà soát, đánh giá lại tình trạng các di tích, công trình có nguy cơ cao như các công trình dọc sông Hương và khu vực gần núi. Triển khai các biện pháp như giằng chống, xử lý mối mọt, cắt tỉa cây xanh để đảm bảo an toàn cho các di tích. Chuẩn bị lực lượng, phương tiện, trang thiết bị cần thiết để ứng phó kịp thời khi có thiên tai xảy ra. Quan điểm là hạn chế tối đa thiệt hại cho các di tích, đồng thời nhanh chóng khôi phục cảnh quan, môi trường để phục vụ khách tham quan.
Theo ghi nhận của phóng viên, những ngày qua, lực lượng của Phòng Cảnh quan môi trường - Trung tâm BTDTCĐ Huế tập trung cắt tỉa cây xanh ở khu vực Đại Nội Huế, xử lý các cây xanh có nguy cơ gãy đổ gây ảnh hưởng đến công trình di tích cũng như tổ chức các giải pháp bảo vệ cây cổ thụ, cây cảnh lâu năm - Ảnh: LCS
Ông Lê Trung Hiếu, Trưởng phòng Cảnh quan môi trường, cho biết, công tác cắt tỉa cây xanh trước mùa mưa bão đã được triển khai từ sớm ở các điểm di tích do Trung tâm BTDTCĐ Huế quản lý. Đến nay đã hoàn thành công việc này tại các di tích như lăng Gia Long, lăng Minh Mạng, lăng Tự Đức… và đang tiếp tục thực hiện ở khu vực Đại Nội - nơi có hệ thống cây xanh cảnh quan lớn.
“Công tác cắt tỉa cây xanh vừa phải đảm bảo an toàn cho công trình di tích vừa an toàn cho du khách tham quan nên lực lượng của chúng tôi thực hiện theo hình thức cuốn chiếu, ưu tiên các điểm di tích ở xa trước để tập trung nhân lực cho khu vực trung tâm ở Đại Nội”, ông Lê Trung Hiếu cho biết.
Không chỉ bảo vệ công trình, con người, Trung tâm BTDTCĐ Huế còn đặt ra yêu cầu cao về khôi phục cảnh quan sau bão. Ngay khi thời tiết ổn định, lực lượng chuyên môn nhanh chóng dọn dẹp, khắc phục nhanh để di tích sớm mở cửa đón khách trở lại.
Với hệ thống quần thể di tích do Trung tâm BTDTCĐ Huế đang quản lý, mỗi mái ngói, mỗi cây cổ thụ nơi đây đều mang dấu ấn của lịch sử. Bảo vệ chúng trước mưa bão không chỉ là nhiệm vụ chuyên môn mà còn là trách nhiệm với di sản của dân tộc. Giữ di tích an toàn cũng là giữ hình ảnh của Huế - thành phố di sản và du lịch xanh - Ảnh: LCS
