Nữ biên kịch 6 năm theo đuổi dự án "Hùm thiêng Yên Thế"

Tọa đàm "Phát huy giá trị lịch sử, văn hóa trong nghệ thuật biểu diễn đương đại" diễn ra chiều 26/3 tại Trường Đại học Văn hóa Hà Nội. 

Tại đây, câu chuyện về bảo tồn và phát huy giá trị lịch sử, văn hóa không còn là những khẩu hiệu chung chung, mà trở thành những vấn đề cụ thể, gắn với thực tiễn sáng tạo và đời sống cộng đồng. Một trong những nội dung được nhấn mạnh là vai trò của chính quyền địa phương trong việc đồng hành cùng nghệ sĩ, hỗ trợ khai thác chất liệu lịch sử bản địa, từ đó lan tỏa “hào khí” của tiền nhân tới công chúng.

Tâm điểm của tọa đàm là phần chia sẻ của nhà biên kịch Hồng Hoa về hành trình 6 năm theo đuổi dự án ca kịch quy mô “Hùm thiêng Yên Thế”. 

Theo bà, viết về lịch sử không chỉ là tái hiện lại những sự kiện đã qua, mà là một quá trình “đối thoại” với quá khứ để tìm ra giá trị tinh thần cốt lõi. Chính lời tuyên bố bất hủ của thủ lĩnh Hoàng Hoa Thám năm xưa - biểu tượng của tinh thần yêu nước và ý chí bất khuất - đã trở thành nguồn cảm hứng xuyên suốt cho tác phẩm.

Từ đó, nhà biên kịch Hồng Hoa xác lập tư tưởng trung tâm: văn hóa chính là căn cước của một dân tộc. Nghệ thuật biểu diễn đương đại, nếu được đặt đúng vai trò, sẽ trở thành “cầu nối” giúp di sản vượt qua ranh giới thời gian. Bằng ngôn ngữ của ánh sáng, âm nhạc và kịch nghệ, những câu chuyện lịch sử không còn khô cứng mà trở nên gần gũi, chạm đến cảm xúc của người xem, đặc biệt là thế hệ trẻ.

Ở một góc nhìn khác, nhạc sĩ Nguyễn Cường mang đến triết lý “Opera Việt hóa” - một hướng đi được đánh giá là táo bạo nhưng giàu tiềm năng. Theo ông, nghệ thuật Việt Nam muốn vươn ra thế giới thì không thể tách rời bản sắc dân tộc. Thay vì sao chép các mô hình phương Tây, người nghệ sĩ cần tìm cách kết hợp giữa cấu trúc hàn lâm và chất liệu dân gian bản địa.

Trong các sáng tác của mình, những làn điệu ca trù, chèo, quan họ, hát xẩm hay âm nhạc dân tộc miền núi phía Bắc không chỉ đóng vai trò minh họa mà trở thành “linh hồn” của tác phẩm. Nhạc sĩ nhấn mạnh, nghệ thuật đích thực phải chạm đến những gì gần gũi, đời thường nhất - nơi khán giả có thể “cảm” được hồn văn hóa dân tộc qua từng giai điệu, hình ảnh.

Điểm nhấn đáng chú ý của tọa đàm là sự tham gia tích cực của sinh viên Khoa Quản lý Văn hóa, Nghệ thuật. Nhiều sinh viên trực tiếp chia sẻ trải nghiệm khi tham gia dự án sân khấu “Hùm thiêng Yên Thế”. Việc đưa người học vào môi trường sáng tạo thực tế đã cho thấy sự gắn kết chặt chẽ giữa đào tạo và thực hành.

Thông qua quá trình này, sinh viên không chỉ hiểu hơn về quá khứ mà còn hình thành ý thức trách nhiệm đối với việc gìn giữ và phát huy di sản. Đây cũng chính là mục tiêu sâu xa của giáo dục văn hóa nghệ thuật trong bối cảnh hiện nay.

Tại chương trình, tác giả đã trao tặng 100 cuốn kịch bản văn học “Hùm thiêng Yên Thế” cho Thư viện nhà trường.