Phụ nữ S'tiêng vun đắp những nếp nhà bình yên nơi biên giới

Xã Hưng Phước có 3.192 hộ với 12.286 nhân khẩu, là địa bàn có 54,656 km đường biên giới tiếp giáp Vương quốc Campuchia. Đồng bào dân tộc thiểu số chiếm 26,7% dân số, với 16 dân tộc cùng sinh sống. Đời sống người dân chủ yếu dựa vào sản xuất nông nghiệp.

Tại địa bàn còn nhiều khó khăn này, xây dựng gia đình hạnh phúc không chỉ dừng lại ở việc nâng cao nhận thức mà còn cần những thay đổi cụ thể trong đời sống mỗi gia đình. Đó là vợ chồng biết lắng nghe, chia sẻ, cùng chăm lo kinh tế, nuôi dạy con cái và tôn trọng nhau trong cuộc sống. Những thay đổi tưởng chừng giản dị ấy đang được Hội LHPN xã Hưng Phước cùng chính quyền địa phương kiên trì vun đắp, nhất là trong các gia đình đồng bào dân tộc S'tiêng.

Thay đổi để vun đắp nếp nhà

Tại chương trình đồng hành cùng phụ nữ biên cương do Hội LHPN Đồng Nai, Hội LHPN TPHCM và các đơn vị đồng hành tổ chức, chị Điểu Thị Tuyết (SN 1986, dân tộc S'tiêng, ấp Bù Tam, xã Hưng Phước, tỉnh Đồng Nai) vui vẻ kể về những thay đổi trong gia đình mình. Hôm ấy, chồng chị ở nhà trông con, lo việc nhà để chị tham dự chương trình cùng Hội.

Trước đây, chị Tuyết từng đi cạo mủ cao su, công việc vất vả. Mấy năm nay, chị ở nhà chăm sóc 4 người con, chăn bò và làm vườn, còn chồng đi làm thợ hồ. Chị kể, trước kia vợ chồng thường xuyên cãi vã, có lúc xảy ra xô xát. Những năm gần đây, cuộc sống gia đình đã hòa thuận hơn, một phần nhờ cả hai thay đổi cách ứng xử.

"Nhờ tham gia nhiều hoạt động tuyên truyền về xây dựng gia đình văn hóa, phòng, chống bạo lực gia đình, tôi và chồng cũng học được nhiều điều. Khi chồng nóng giận, tôi không nói lại mà đợi đến hôm sau, khi anh bình tĩnh hơn mới nói chuyện. Anh cũng dần bỏ rượu, chăm lo gia đình hơn", chị Tuyết chia sẻ.

Theo chị: "Nếu không biết nhường nhau thì có lẽ tôi đã không thể giữ được gia đình đến hôm nay. Các con bây giờ cũng lớn rồi, hai đứa đi làm công ty, mỗi tháng gửi tiền về phụ giúp ba mẹ. Còn các con nhỏ đang tuổi ăn tuổi học, tất cả đều chăm ngoan, đó cũng là niềm vui và động lực để tôi tiếp tục cố gắng mỗi ngày".

Đặc biệt, nhờ sự hướng dẫn của các tổ chức Hội Phụ nữ tại địa phương, gia đình chị đã vay được 70 triệu đồng từ Ngân hàng Chính sách xã hội để đầu tư nuôi bò sinh sản. Chị duy trì đàn bò 2 con, năm nào bò đẻ cũng bán để lấy tiền lo cho các con đi học. Chồng chị cũng tập trung làm ăn, chăm lo các con. Vợ chồng cùng quyết tâm nuôi dạy các con ăn học đến nơi đến chốn.

Chị Lương Thị Lành, Chi hội Phó Chi hội Phụ nữ ấp Bù Tam, xã Hưng Phước, TP Đồng Nai, nhận xét: "Hồi trước vợ chồng Tuyết hay cãi vã, va chạm, nhưng giờ thì đỡ hơn nhiều. Công an với chính quyền mỗi lần họp dân là giải thích kỹ, phạt nặng nên mấy ông cũng sợ, giờ chỉ lo đi làm ăn kiếm tiền nuôi con thôi. Chồng đi làm thuê làm mướn, còn vợ thì ở nhà chăn bò, đưa con đi học. Cả hai chịu khó lắm".

Cùng ở ấp Bù Tam, Chị Điểu Thị Thái (dân tộc S'tiêng) cũng cảm nhận được thay đổi tích cực trong đình mình. Chồng chị làm nghề cạo mủ cao su, chị làm nông, chăn nuôi bò. Hai vợ chồng có 3 con (họ lớp 8, lớp 7 và lớp 2). Dù cuộc sống còn nhiều lo toan, nhưng vợ chồng chị vẫn luôn động viên, cố gắng cho các con được đến trường đầy đủ để có tương lai tốt hơn.

Chị Thái cho biết: "Trước đây, vợ chồng tôi gần như ngày nào cũng có chuyện vì cuộc sống khó khăn. Mấy năm gần đây gia đình êm ấm hơn nhờ được tuyên truyền nâng cao nhận thức về xây dựng gia đình văn hoá và có lẽ cả hai đã chín chắn hơn. Tôi cũng biết là vợ chồng phải biết nhường nhịn nhau. Khi tôi nói chuyện nhỏ nhẹ thì chồng cũng thích, nhưng được một thời gian rồi đâu lại vào đó. 

Ngày trước, chồng uống rượu, khi say thì tôi lại tức giận, không giữ được bình tĩnh nên hai người lại cãi nhau. Hiện nay, chồng tôi sống tích cực hơn, một phần được địa phương tuyên truyền, vi phạm sẽ bị phạt, một phần cả hai cũng đã lớn tuổi hơn, không còn cái tính nóng nảy, bồng bột như thời trẻ nữa. Giờ chồng biết lo làm ăn, lo cho vợ con và nhà cửa", chị Thái bộc bạch.

Câu chuyện của gia đình chị Tuyết và chị Thái cho thấy những thay đổi trong gia đình bắt đầu từ cách mỗi người lựa chọn ứng xử trước bất đồng. Tuy nhiên, nhường nhịn không có nghĩa là chấp nhận bạo lực. Để mái nhà thực sự bình yên, mỗi thành viên cần biết kiểm soát cảm xúc, tôn trọng nhau, đặc biệt là cùng nhau phát triển kinh tế bền vững.

Đỡ đần sinh kế, gỡ rối mâu thuẫn từ cơ sở

Phía sau những nếp nhà đang từng ngày thay đổi ấy là sự vào cuộc ráo riết của chính quyền địa phương, trong đó có các chi hội Phụ nữ đến Hội LHPN xã biên giới Hưng Phước.

Chị Lương Thị Lành, cho biết: "Ở xã với hội LHPN thường xuyên tuyên truyền lắm. Bà con giờ cũng biết là tảo hôn bị phạt, với  lại nhà nước không công nhận, nên phải dặn con em để đúng tuổi mới xây dựng gia đình. Tảo hôn mấy năm trước thì nhiều, chứ bây giờ cũng đỡ lắm rồi. Về bạo lực gia đình, qua tuyên truyền, nhận thức của người dân từng bước được nâng lên. Nhiều gia đình tập trung làm ăn, chăm lo kinh tế và nuôi dạy con cái".

Bên cạnh tuyên truyền, Hội LHPN cơ sở còn quan tâm hỗ trợ sinh kế, giúp hội viên có thêm điều kiện ổn định cuộc sống. Chị Lành nói: "Riêng ấp Bù Tam có đông bà con là đồng bào dân tộc Stiêng. Công việc chính là làm rẫy, không có vườn thì đi làm thuê làm mướn, hoặc ra làm ở công ty may mặc và giày da ở thôn 3. 

Những năm qua, nhà nước có chính sách quan tâm nhiều lắm. Hộ nghèo thì được tạo sinh kế, như mấy năm trước phát bò, phát dê cho các hộ nghèo làm ăn. Đợt này nhà nào khổ quá thì tiếp tục được xét nhận hỗ trợ".

Đồng hành cùng phụ nữ xây dựng gia đình hạnh phúc, Hội LHPN xã Hưng Phước không chỉ đẩy mạnh tuyên truyền mà còn tổ chức các hoạt động thiết thực như trang bị kỹ năng làm cha mẹ, ứng xử trong gia đình và hỗ trợ sinh kế, cải thiện đời sống.

Bà Phạm Thị Toàn Lanh, Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam xã, Chủ tịch Hội LHPN xã Hưng Phước, cho biết thời gian qua, Hội LHPN xã đã triển khai nhiều hoạt động hỗ trợ phụ nữ vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Qua đó, vừa góp phần bảo tồn bản sắc văn hóa, vừa cải thiện đời sống và chăm lo cho các hoàn cảnh khó khăn.

Nổi bật như: Hội duy trì Câu lạc bộ Văn hóa cồng chiêng và Câu lạc bộ Đàn tính – hát then; Hội kết nối nguồn vốn ưu đãi từ Ngân hàng Chính sách xã hội, hỗ trợ 17 hội viên vay vốn phát triển kinh tế với tổng số tiền 1,7 tỷ đồng; trao tặng hũ gạo tình thương cùng các phần nhu yếu. 

Bên cạnh đó, Hội còn vận động trao tặng đồ dùng học tập cho học sinh, nhu yếu phẩm cho phụ nữ cao tuổi, trẻ em mồ côi là người dân tộc thiểu số; triển khai mô hình "Ngôi nhà xanh" thu gom phế liệu gây quỹ, hỗ trợ phụ nữ và trẻ em có hoàn cảnh khó khăn.