Quảng Ninh: Hỗ trợ phụ nữ khởi nghiệp từ nhu cầu thực tế

Hỗ trợ sát nhu cầu

Ngày 8/10, Đoàn giám sát của Ban Thường vụ Hội LHPN thành phố Quảng Ninh làm việc với UBND phường Cẩm Phả và UBND đặc khu Vân Đồn về việc thực hiện chính sách hỗ trợ phụ nữ phát triển kinh tế, khởi nghiệp. Qua 2 địa bàn, hoạt động hỗ trợ được thể hiện ở nhiều cấp độ, từ đào tạo nghề, cung cấp phương tiện sản xuất đến tiếp cận tín dụng, phát triển sản phẩm và ứng dụng công nghệ.

Tại phường Cẩm Phả, năm 2026, địa phương bố trí 100 triệu đồng từ ngân sách để triển khai các hoạt động hỗ trợ phụ nữ, trong đó tập trung thực hiện Đề án 01 về hỗ trợ hợp tác xã do phụ nữ tham gia quản lý, tạo việc làm cho lao động nữ đến năm 2030.

Theo báo cáo của bà Phạm Mai Chi, Phó Trưởng phòng Kinh tế phường, địa phương đã tổ chức 1 lớp đào tạo nghề cho 35 hội viên nữ và hai hội nghị tập huấn kỹ năng khởi sự kinh doanh, khởi nghiệp trên nền tảng số, thu hút hơn 200 đại biểu tham gia. Toàn phường hiện có 5 mô hình kinh tế tiêu biểu do phụ nữ làm chủ hoặc tham gia quản lý.

Đáng chú ý, Hội LHPN phường đã hỗ trợ 6 phụ nữ có hoàn cảnh khó khăn phát triển kinh tế, tổng trị giá 30 triệu đồng. Hình thức hỗ trợ gồm vốn, phương tiện và máy móc phục vụ sản xuất, kinh doanh.

Với những phụ nữ còn hạn chế về điều kiện kinh tế, sự hỗ trợ này có ý nghĩa thiết thực bởi nhu cầu trước mắt có thể không phải là một khoản vay lớn, mà là phương tiện để bắt đầu công việc, bổ sung thiết bị hoặc duy trì hoạt động tạo thu nhập. Việc lựa chọn hình thức hỗ trợ phù hợp với hoàn cảnh từng người vì thế là khâu quan trọng, bên cạnh các chương trình đào tạo và kết nối nguồn lực.

Trong khuôn khổ đợt giám sát, đoàn đã khảo sát mô hình Hair Beauty Care Ngọc Mai Nguyễn và mô hình sản xuất nha đam hữu cơ của chị Dương Thị Dung tại phường Cẩm Phả. Mô hình của chị Dung phát triển các sản phẩm từ nha đam hữu cơ, sản phẩm chăm sóc hoa lan, rau củ, hoa màu và vườn hoa lan Dung Dương, mở ra hướng sản xuất nông nghiệp an toàn, hữu cơ.

Từ thực tế triển khai, ông Nguyễn Đức Dương, Phó Chủ tịch UBND phường Cẩm Phả, khẳng định địa phương sẽ tiếp tục thực hiện các chính sách hỗ trợ phụ nữ phát triển kinh tế, khởi nghiệp; khuyến khích nhân rộng những mô hình sản xuất, kinh doanh hiệu quả nhằm tạo việc làm, nâng cao thu nhập cho phụ nữ có hoàn cảnh khó khăn.

Tuy nhiên, nhân rộng mô hình không đơn thuần là khuyến khích thêm người làm theo. Mỗi mô hình có điều kiện đầu tư, năng lực sản xuất và thị trường khác nhau. Việc hỗ trợ cần đi cùng hướng dẫn kỹ thuật, quản lý chi phí, nâng cao chất lượng sản phẩm và tìm đầu ra, để người khởi nghiệp có thể duy trì hoạt động sau giai đoạn đầu được giúp đỡ.

Vốn gắn với đầu ra

Ở đặc khu Vân Đồn, hoạt động hỗ trợ phụ nữ phát triển kinh tế được triển khai theo hướng kết hợp tín dụng, đào tạo nghề, phát triển sản phẩm và xúc tiến thương mại. Theo báo cáo tại buổi giám sát, UBND đặc khu đã ban hành Kế hoạch số 790/KH-UBND ngày 3/2/2026 thực hiện Đề án "Hỗ trợ phụ nữ khởi nghiệp" giai đoạn 2026-2035.

Từ tháng 7/2025 đến ngày 15/9/2026, địa phương đã tổ chức tuyên truyền, tập huấn và đào tạo nghề cho 114 phụ nữ; toàn bộ số người được đào tạo có việc làm hoặc tự tạo việc làm sau đào tạo.

Thông qua hoạt động ủy thác với Ngân hàng Chính sách xã hội, Hội LHPN đặc khu đang quản lý 40 tổ tiết kiệm và vay vốn với 1.887 thành viên, tổng dư nợ hơn 157,5 tỷ đồng. Riêng chương trình cho vay giải quyết việc làm và hỗ trợ khởi nghiệp có dư nợ hơn 84,8 tỷ đồng, với 1.095 hộ vay.

Trong phát triển sản phẩm, Vân Đồn hiện có 25 sản phẩm OCOP của 4 doanh nghiệp do phụ nữ làm chủ hoặc quản lý, gồm 13 sản phẩm đạt 4 sao và 12 sản phẩm đạt 3 sao. Địa phương cũng ghi nhận 25 sản phẩm được hỗ trợ ứng dụng nền tảng số, số hóa thông tin, hoàn thiện bao bì, nhãn mác, truy xuất nguồn gốc hoặc xây dựng thương hiệu; 6 mô hình được hỗ trợ áp dụng giải pháp chuyển đổi xanh, sản xuất thân thiện với môi trường.

Nếu Cẩm Phả có những hình thức hỗ trợ trực tiếp về vốn, phương tiện và máy móc cho phụ nữ khó khăn, thì tại Vân Đồn, tín dụng được đặt trong hệ thống hỗ trợ rộng hơn, gắn với đào tạo và phát triển sản phẩm. 2 cách làm cho thấy chính sách ở cơ sở cần linh hoạt theo quy mô hoạt động, nhu cầu của người khởi nghiệp và đặc điểm kinh tế địa bàn.

Dù vậy, số liệu cho vay, đào tạo hay số sản phẩm được hỗ trợ mới phản ánh quy mô triển khai. Để xác định hiệu quả thực chất, cần tiếp tục theo dõi khả năng duy trì hoạt động kinh doanh, thu nhập tạo ra, việc làm được duy trì và khả năng tìm kiếm thị trường của các mô hình sau hỗ trợ.

Tại buổi làm việc ở Vân Đồn, ông Đào Văn Vũ, Phó Chủ tịch Thường trực UBND đặc khu, đã nêu những khó khăn, vướng mắc trong quá trình triển khai chính sách hỗ trợ phụ nữ phát triển kinh tế, khởi nghiệp, đồng thời đề nghị đoàn giám sát tổng hợp thực tế và tham mưu cấp có thẩm quyền giải pháp tháo gỡ. Thông tin công bố sau buổi giám sát chưa nêu cụ thể từng vướng mắc, nhưng việc chính quyền địa phương đưa nội dung này ra trao đổi cho thấy cần tiếp tục rà soát quá trình thực hiện và xác định rõ những vấn đề cần giải quyết.

Kết luận buổi làm việc tại Vân Đồn, bà Nguyễn Thị Thủy, Phó Chủ tịch Hội LHPN thành phố Quảng Ninh, ghi nhận kết quả địa phương đạt được, đồng thời làm rõ các nội dung liên quan đến hiệu quả chính sách, mức độ tiếp cận và thụ hưởng của phụ nữ, nhất là tại khu vực hải đảo, vùng xa trung tâm. Đoàn giám sát sẽ tổng hợp kết quả để đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả hỗ trợ trong thời gian tới.

Thực tế tại 2 địa bàn đặt ra yêu cầu để chính quyền cơ sở không chỉ triển khai các hoạt động theo kế hoạch, mà còn phải nắm được phụ nữ đang cần hỗ trợ điều gì và kết quả nhận được sau hỗ trợ ra sao. Với người mới bắt đầu kinh doanh, đó có thể là kỹ năng nghề, phương tiện sản xuất hoặc vốn ban đầu. Với các cơ sở đã hoạt động, nhu cầu có thể là mở rộng thị trường, nâng cao chất lượng sản phẩm, ứng dụng công nghệ hoặc hoàn thiện các thủ tục cần thiết.

Do đó, việc đánh giá chính sách cần vượt ra ngoài số lượt tập huấn, số hộ vay hay số mô hình được hỗ trợ. Khả năng duy trì sản xuất, cải thiện thu nhập, tạo việc làm và mở rộng đầu ra mới là những yếu tố phản ánh rõ hơn hiệu quả của hoạt động hỗ trợ.

Từ Cẩm Phả đến Vân Đồn, các hình thức hỗ trợ cho thấy không có một cách làm duy nhất phù hợp với tất cả phụ nữ khởi nghiệp. Điều quan trọng là chính quyền và tổ chức Hội nhận diện đúng nhu cầu, lựa chọn hình thức giúp đỡ phù hợp, đồng thời theo sát quá trình phát triển của mô hình. Khi hỗ trợ được kết nối từ nguồn lực ban đầu đến năng lực kinh doanh và thị trường, phụ nữ mới có thêm điều kiện duy trì sinh kế, nâng cao thu nhập và phát triển hoạt động kinh tế lâu dài.