Que xiên thịt đâm xuyên vùng mắt bé gái 2,5 tuổi, gần chạm nền sọ não
Bác sĩ kiểm tra sức khỏe cho bệnh nhi.
Vừa cầm que thịt nướng vừa chạy chơi, bé gái 2,5 tuổi không may vấp ngã khiến que xiên đâm sâu từ gốc mũi hướng lên hốc mắt và nền sọ. Các bác sĩ nhận định chỉ cần lệch thêm vài milimet, trẻ có thể mù vĩnh viễn hoặc tổn thương não nguy hiểm tính mạng.
Một tai nạn sinh hoạt tưởng chừng rất bình thường đã khiến bé gái 2,5 tuổi suýt mất thị lực, thậm chí nguy hiểm tính mạng khi bị que xiên thịt nướng đâm sâu từ vùng gốc mũi hướng lên hốc mắt và nền sọ.
Các bác sĩ tại Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức nhận định đây là trường hợp cực kỳ hy hữu và may mắn bởi chỉ cần lệch thêm vài milimet, dị vật có thể xuyên thủng nhãn cầu hoặc đi sâu vào não.
Theo gia đình, sau giờ học, bé được bố mẹ đưa đi ăn thịt xiên nướng. Trong lúc vừa cầm que thịt vừa chạy chơi, bé không may vấp ngã khiến que xiên nhọn đâm thẳng vào vùng giữa mặt. Tai nạn xảy ra chỉ trong vài giây nhưng khiến cả gia đình hoảng loạn khi đầu que tre cắm sâu ngay cạnh mắt trái của trẻ.
Sau sơ cứu ban đầu tại bệnh viện địa phương, bệnh nhi được chuyển khẩn cấp lên tuyến trên rồi tới Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức ngay trong đêm. Khi nhập viện, dị vật vẫn cắm sâu từ gốc mũi chếch lên hốc mắt trái. Tuy nhiên, điều khiến các bác sĩ lo ngại nhất là chưa thể xác định đầu nhọn của que tre đã đi sâu tới đâu.
PGS.TS Nguyễn Hồng Hà, Trưởng khoa Phẫu thuật Hàm mặt – Tạo hình và Thẩm mỹ cho biết đây là một trong những tình huống cấp cứu đặc biệt khó khăn bởi bệnh nhi còn quá nhỏ, hoảng loạn và không thể phối hợp thăm khám.
Theo các bác sĩ, nếu tự ý rút dị vật có thể gây chảy máu ồ ạt, tổn thương thần kinh hoặc biến chứng sọ não nghiêm trọng. Khó khăn lớn nhất là dị vật bằng tre gần như không cản quang trên phim X-quang thông thường nên rất khó xác định chính xác đường đi của đầu nhọn bên trong cơ thể trẻ.
Ngay trong đêm, bệnh viện đã kích hoạt quy trình hội chẩn đa chuyên khoa với sự tham gia của các bác sĩ ngoại thần kinh, phẫu thuật hàm mặt, gây mê hồi sức, tim mạch lồng ngực và chẩn đoán hình ảnh. Các chuyên gia phải trực tiếp xuống phòng chụp CT đa dãy để dựng hình 3D, xem lại từng lát cắt mỏng nhất nhằm truy tìm đường đi của dị vật.

Que xiên đâm sâu từ gốc mũi hướng lên hốc mắt và nền sọ của bệnh nhi 2,5 tuổi.
Các bác sĩ cho biết hình ảnh trên CT chỉ cho thấy phần thịt nướng bám trên que tre khá rõ, trong khi đầu nhọn của que lại hiện rất mờ. Có thời điểm, ekip chỉ còn cách suy luận gián tiếp dựa trên những cấu trúc chưa thấy tổn thương để hy vọng dị vật chưa xuyên qua những vị trí nguy hiểm.
Cuộc phẫu thuật căng thẳng để giữ lại ánh sáng cho đôi mắt trẻ
Điều khiến các bác sĩ lo ngại nhất là que xiên đi từ vùng gốc mũi hướng lên mắt trái – nơi tập trung nhiều cấu trúc sống còn như nhãn cầu, thần kinh thị giác, động mạch mắt, nền sọ trước và xoang hang chứa các mạch máu lớn của não.
Nếu dị vật xuyên thủng nhãn cầu, trẻ có nguy cơ mù vĩnh viễn. Nếu tổn thương thần kinh thị giác hoặc động mạch mắt, thị lực có thể mất không hồi phục. Nguy hiểm hơn, nếu que tre xuyên sâu vào sọ não hoặc xoang hang, bệnh nhi có thể đối mặt với nhiễm trùng não, rò dịch não tủy, xuất huyết nội sọ, thậm chí tử vong ngay trong lúc phẫu thuật.
Trong bối cảnh việc chẩn đoán còn nhiều khó khăn, các bác sĩ buộc phải chỉ định mổ cấp cứu càng sớm càng tốt. Toàn bộ ekip đa chuyên khoa bước vào phòng mổ trong tâm thế chuẩn bị cho những tình huống xấu nhất.
Suốt gần một giờ đồng hồ, không khí phòng mổ được mô tả là "căng như dây đàn". Các bác sĩ phải lần theo hướng đi của que xiên, bộc lộ và kiểm soát tổn thương từng milimet trước khi lấy dị vật ra ngoài.
May mắn, sau khi rút toàn bộ que tre, tình trạng huyết động của bệnh nhi vẫn ổn định, không xuất hiện chảy máu ồ ạt hay rò dịch não tủy. Đặc biệt, nhãn cầu trái còn nguyên vẹn và vẫn duy trì được độ căng.


Hình ảnh bị tổn thương và chụp qua CT không cản quang.
ThS.BS Nguyễn Thị Hương Giang, Bác sĩ khoa Phẫu thuật Hàm mặt – Tạo hình và Thẩm mỹ cho biết đây là trường hợp cực kỳ hy hữu và may mắn bởi que xiên thịt được vót nhọn nên hoàn toàn có khả năng đâm xuyên thủng nhãn cầu rất dễ dàng. Theo nhận định của các bác sĩ, que tre đã đi từ gốc mũi, xuyên qua lớp cơ và tổ chức phía cực trên nhãn cầu rồi dừng lại ở đỉnh hốc mắt, ngay trước khi xuyên vào sọ não.
Hiện sau 5 ngày phẫu thuật, tình trạng bệnh nhi đã ổn định dần. Trẻ tỉnh táo, chơi ngoan, không sốt. Mắt trái còn sưng nề nhẹ nhưng vẫn duy trì được thị lực. Tuy nhiên, vận động nhãn cầu hiện còn hạn chế và bệnh nhi vẫn cần tiếp tục theo dõi sát nguy cơ nhiễm trùng, tổn thương thần kinh sọ não cũng như chức năng thị giác trong thời gian tới.
Từ trường hợp này, các bác sĩ cảnh báo những vật dụng tưởng như vô hại như que xiên thịt, tăm tre, đũa, que kẹo hay bút đều có thể trở thành dị vật xuyên thấu cực kỳ nguy hiểm nếu trẻ vừa cầm vừa chạy nhảy.
Phụ huynh được khuyến cáo không để trẻ vừa ăn vừa chơi, nên gỡ thức ăn khỏi que xiên trước khi cho trẻ sử dụng và cắt bỏ các đầu sắc nhọn nếu buộc phải cho trẻ cầm. Đặc biệt, khi trẻ bị vật nhọn đâm vào cơ thể, tuyệt đối không tự ý rút dị vật mà cần nhanh chóng đưa trẻ tới cơ sở y tế chuyên sâu để được xử trí đúng cách.