Tinh tế nghệ thuật ướp trà hoa mộc ngày Xuân

Những ngày cuối năm, khi tiết trời trở nên dịu hơn và nắng hanh bắt đầu len qua từng kẽ lá, trong sân nhà lại rộn ràng một nhịp điệu rất riêng. Không phải tiếng chổi quét sân hay tiếng gói bánh mà là tiếng gọi nhau khẽ khàng quanh mẹt trà, nơi những cánh hoa mộc nhỏ xíu đang được nâng niu như một thứ quà quý của đất trời.

Mùa hoa mộc đến lặng lẽ mà bền bỉ, giống như cách Tết về mỗi năm. Hoa không nở rộ trong một ngày, cũng chẳng chờ đến khi người ta rảnh rỗi. Cứ thấy hoa nở, thấy ngày hanh khô là người làm trà lại tất bật: Hái hoa, nhặt hoa, sấy hoa, ướp trà. Công việc ấy lặp lại năm này qua năm khác, lặng lẽ mà kiên trì.

Có lẽ vì thế mà ký ức về Tết trong nhiều gia đình không chỉ là mâm cơm sum họp, mà còn là hình ảnh cả nhà quây quần bên mẹt trà hương mộc. Người lớn tỉ mẩn lựa từng búp hoa, trẻ con lớn hơn một chút thì bắt đầu được giao việc nhặt hoa, tách cánh. Những đôi tay còn vụng về dần học cách kiên nhẫn. Người làm trà bảo nhau rằng, hái hoa mộc là cách rèn "bản lĩnh", phải có mắt tinh, tay khéo, và nhất là phải biết chờ đợi.

Hoa mộc nhỏ bé, mong manh, hương lại rất nhẹ. Chính vì thế mà việc ướp trà với hoa mộc được xem là một trong những công việc cầu kỳ nhất. Trong các loại trà ướp hoa tự nhiên, trà hoa mộc chỉ đứng sau trà sen về độ công phu và giá trị. Không phải nơi nào cũng làm được, bởi chỉ cần sơ sẩy một chút thôi, hương hoa sẽ tan đi, hoặc bị át bởi mùi trà quá nồng.

Hoa mộc có hương thơm ngọt dịu tự nhiên, mang lại cảm giác thư giãn. Trong y học cổ truyền, trà giúp thanh nhiệt, giải độc, hỗ trợ tiêu hóa, làm đẹp da, giảm căng thẳng

Ngay từ khâu chọn trà đã là cả một sự kỹ lưỡng. Trà phải là loại lá dày, nhiều mao như trà shan để giữ hương tốt. Nếu trà quá thơm, quá đậm, nó sẽ lấn át cái dịu dàng của hoa mộc. 

Hoa cũng phải hái đúng lúc. Người có kinh nghiệm thường dậy từ sớm, tranh thủ trước 8 giờ sáng khi những bông hoa vừa chớm nở, cánh còn tinh khôi dưới nắng sớm. Khi ấy, hương thơm của hoa là tròn đầy nhất, trong trẻo nhất. Người hái hoa đứng giữa vườn, tay cầm chiếc giỏ tre nhỏ, vừa hái vừa hít căng lồng ngực mùi hương ngọt dịu, như gom cả mùa xuân vào trong lòng.

Rồi hoa được mang về, nhặt sạch, sấy khô. Từng công đoạn đều đòi hỏi sự kiên nhẫn. Khi sao trà, lửa phải vừa đủ. Nhiệt độ quá cao sẽ làm mất hương, quá thấp thì trà không kịp hấp trọn mùi hoa. Người làm trà gần như phải "lắng nghe" từng mẻ trà, cảm nhận bằng kinh nghiệm tích lũy qua năm tháng.

Để tăng thêm hương vị và công dụng dưỡng sinh, nhiều gia đình còn ướp thêm những vị thuốc quen thuộc trong Đông y như cam thảo, quế chi, đại hồi, tiểu hồi… Mỗi thứ một chút, đủ để tách trà không chỉ thơm mà còn ấm, nhất là trong những ngày giao mùa se lạnh.

Một mẻ trà hoa mộc đạt chuẩn là khi nhấp một ngụm, hương thơm không bùng lên ngay mà lan dần, quấn nhẹ trong khoang miệng. Đó là thứ hương thanh tao, thoảng mùi hoa, mùi quả, dịu mà sâu, cứ vấn vương mãi không thôi.

Có lẽ vì thế mà mỗi dịp Tết đến, người ta lại nhớ đến trà hoa mộc như nhớ về một khoảng lặng. Trong những ngày rộn ràng, tấp nập, một ấm trà thơm đặt giữa nhà đủ để giữ chân mọi người ngồi lại lâu hơn. Từ người già đến người trẻ, ai cũng có thể nhấp một ngụm trà, kể một câu chuyện, chia nhau những niềm vui nhỏ bé của một năm đã qua.

Trà ướp hoa truyền thống là sự hòa quyện của 2 thứ tưởng như đối lập: Vị chát nhẹ của trà và hương ngọt của hoa. Nhưng khi hòa vào nhau, chúng lại trở nên cân bằng đến lạ, giống như vị của cuộc sống – có đắng, có ngọt, có sâu lắng mà cũng rất dịu dàng.

Mỗi mùa hoa nở, có người chẳng muốn đi đâu xa. Chỉ cần buổi sớm đứng giữa vườn, tay hái từng bông hoa nhỏ, hít một hơi thật sâu, rồi trở về bên bếp, bên mẹt trà, thấy lòng bình yên đến lạ.

Tết, đôi khi chỉ bắt đầu từ những điều giản dị như thế. Một mẹt hoa mộc, một ấm trà thơm, và một gia đình quây quần bên nhau. Trong làn hương nhẹ bay lên, người ta không chỉ uống trà, mà còn đang thưởng thức cả ký ức, cả tình thân, và cả nét đẹp văn hóa lặng lẽ được giữ gìn qua từng mùa xuân.