Vai trò lịch sử và tầm nhìn chiến lược của Hội nghị Trung ương 8 khóa I

Tham gia Hội thảo có: Tiến sĩ Phan Thăng An, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh Cao Bằng; PGS.TS Lê Hải Bình, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Giám đốc Thường trực Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh, cùng đại diện lãnh đạo các bộ ban ngành trung ương, địa phương; các nhà nghiên cứu, nhà khoa học; lãnh đạo tỉnh Lạng Sơn; thân nhân gia đình của các đại biểu dự Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương 8, khóa I và thân nhân các đồng chí cách mạng tiền bối…

Phát biểu chào mừng và khai mạc hội thảo, Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh Phan Thăng An nhấn mạnh: Cách đây 85 năm, tại Khuổi Nặm, làng Pác Bó, Trường Hà, Hà Quảng (nay thuộc xã Trường Hà, tỉnh Cao Bằng), từ ngày 10 đến 19/5/1941, Hội nghị lần thứ 8 Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa I do lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc chủ trì đã họp bàn thảo và quyết định nhiều vấn đề hệ trọng của cách mạng Việt Nam. Những quyết sách của Hội nghị Trung ương 8 đưa đến sự hoàn thiện đường lối cách mạng giải phóng dân tộc của Đảng trên cơ sở kế thừa, phát triển lý luận của chủ nghĩa Mác - Lê nin và qua khảo nghiệm thực tiễn cách mạng Việt Nam từ khi có Đảng, không chỉ đánh dấu bước ngoặt của cách mạng Việt Nam mà còn có ý nghĩa quyết định đến thắng lợi của Cách mạng tháng Tám năm 1945…

Vinh dự, tự hào là nơi được lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc và Trung ương Đảng lựa chọn tổ chức sự kiện lịch sử trọng đại, kỷ niệm 85 năm Hội nghị Trung ương Tám (5/1941 - 5/2026), Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân các dân tộc tỉnh Cao Bằng càng thêm tự hào và hun đúc ý chí, quyết tâm phát huy truyền thống lịch sử vẻ vang, hào hùng của vùng đất "đầu nguồn cách mạng", vững tin vào sự lãnh đạo của Đảng.

Phát biểu đề dẫn hội thảo, ông Lê Hải Bình, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Giám đốc Thường trực Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh, khẳng định: 85 năm đã trôi qua, song những quyết sách mang tầm chiến lược của Hội nghị lần thứ 8 Ban Chấp hành Trung ương Đảng, khóa I (5/1941) vẫn để lại nhiều bài học kinh nghiệm quý. Đó là bài học về sự kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội; bài học về sự nhạy bén chính trị, kịp thời chuyển hướng chiến lược; bài học về xây dựng, phát huy sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân tộc; bài học về đánh giá thời cuộc, dự báo thời cơ, chớp thời cơ; bài học về kết hợp sức mạnh dân tộc với sức mạnh thời đại... 

Những bài học kinh nghiệm đó có giá trị sâu sắc đối với sự nghiệp xây dựng đất nước trong kỷ nguyên mới của dân tộc. Đề nghị các đại biểu và nhà khoa học tập trung thảo luận vấn đề từ nhiều chiều cạnh: lịch sử Đảng, lý luận chính trị, xây dựng Đảng, quốc phòng - an ninh, văn hóa, phát triển vùng, quản trị quốc gia và phát triển địa phương trong bối cảnh mới.

Ban Tổ chức Hội thảo nhận được 46 tham luận của các nhà khoa học, đại diện các cơ quan Đảng, Nhà nước, các bộ, ban, ngành Trung ương và địa phương. Bằng những luận cứ khoa học, từ nhiều góc độ khác nhau, các tham luận tập trung vào 3 nhóm vấn đề chính: Phân tích, đánh giá bối cảnh lịch sử, yêu cầu khách quan của việc tổ chức Hội nghị lần thứ 8 Ban Chấp hành Trung ương Đảng (5/1941). Làm rõ những quyết sách lịch sử mang tầm chiến lược của Hội Trung ương 8 và vai trò của Lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc đối với việc hoàn chỉnh đường lối cách mạng giải phóng dân tộc. Khẳng định giá trị lý luận và thực tiễn của Hội nghị Trung ương 8 trong kỷ nguyên phát triển mới của dân tộc.

Tại phiên thứ nhất, các đại biểu trình bày 7 tham luận, tập trung phân tích, chia sẻ, làm rõ các chủ đề: Sự phát triển của phong trào cách mạng Việt Nam những năm 1939 - 1941 và yêu cầu về việc chuyển hướng chiến lược cách mạng của Đảng trong tình hình mới. Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương Đảng lần thứ 8, khóa I, với thắng lợi Cách mạng tháng Tám năm 1945, vấn đề nhận định thời cuộc, nắm bắt thời cơ, chuẩn bị lực lượng cho cách mạng giải phóng dân tộc. Sự trưởng thành vượt bậc của Đảng về tư duy cách mạng và sự độc lập, tự chủ trong xác định đường lối. Phát huy quan điểm, chủ trương về xây dựng Đảng tại Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương Đảng lần thứ 8, khóa I đối với yêu cầu nâng cao năng lực lãnh đạo, cầm quyền và sức chiến đấu của Đảng hiện nay.

Các tham luận cũng đề xuất các giải pháp xây dựng và phát triển "Không gian văn hóa Hồ Chí Minh" tại xã Trường Hà, tỉnh Cao Bằng, gắn với sự kiện Hội nghị lần thứ 8 Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa I. Vận dụng quan điểm, chủ trương về công tác huấn luyện, đào tạo cán bộ tại Hội nghị trong công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ tỉnh Cao Bằng hiện nay.

Tại phiên trao đổi bàn tròn, không khí hội thảo diễn ra cởi mở, các khách mời đi sâu phân tích quan điểm của lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc về "vấn đề dân tộc" và "vấn đề dân tộc tự quyết" của Việt Nam; ý nghĩa to lớn từ những quyết sách của Đảng về xây dựng lực lượng vũ trang tại Hội nghị Trung ương 8 khóa I trong thắng lợi của Cách mạng tháng Tám năm 1945 và quyết định đặt cuộc cách mạng dân tộc giải phóng vào khuôn khổ của từng nước Việt Nam, Lào, Campuchia; những dấu mốc thể hiện sự phát triển vượt bậc trong hoạch định đường lối cách mạng của Đảng; hiệu quả của công tác tuyên truyền đối với cách mạng nước ta sau những quyết sách tại Hội nghị Trung ương 8; di sản chính trị mà Hội nghị Trung ương 8 để lại cho Đảng, Nhà nước và Nhân dân ta; nội hàm và ý nghĩa của chủ trương "tự chủ chiến lược, tự cường, tự tin, tiến mạnh trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc" tại Đại hội XIV của Đảng…

Các tham luận, các luận giải khoa học và những trao đổi tại hội thảo góp phần quan trọng làm sáng rõ hơn tầm vóc lịch sử, giá trị lý luận và ý nghĩa thời đại của Hội nghị Trung ương 8; tiếp tục khẳng định vai trò lãnh đạo đúng đắn, sáng suốt của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh; làm phong phú hơn nhận thức khoa học về vai trò của căn cứ địa Cao Bằng đối với cách mạng Việt Nam. Đồng thời cung cấp thêm nhiều luận cứ có giá trị phục vụ công tác nghiên cứu, giáo dục lịch sử Đảng, giáo dục truyền thống cách mạng và hoạch định chiến lược phát triển trong giai đoạn mới.

Đây cũng sẽ là nguồn tư liệu khoa học quý báu phục vụ công tác tổng kết thực tiễn, phát triển lý luận; góp phần bồi đắp niềm tin, khơi dậy mạnh mẽ tinh thần yêu nước, ý chí tự lực, tự cường, khát vọng phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc trong mỗi cán bộ, đảng viên và Nhân dân...

Từ góc nhìn khoa học lịch sử và khoa học lãnh đạo, Hội nghị Trung ương 8 là minh chứng điển hình cho năng lực "kiến tạo thời cơ", chứ không đơn thuần chỉ "nắm bắt thời cơ"; là biểu hiện sinh động của tư duy chiến lược vượt trước thực tiễn, tạo nền tảng cho bước chuyển căn bản của cách mạng Việt Nam từ thế bị động sang thế chủ động tiến công.

Hội thảo được tổ chức đúng dịp kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890-19/5/2026) nên càng có ý nghĩa chính trị và văn hóa to lớn. Đây là cầu nối để các thế hệ cùng nhìn lại, học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách của Người

Nhân dịp này, Tỉnh ủy Cao Bằng, Ban Tổ chức Hội thảo trao quà của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cho thân nhân các gia đình đại biểu dự Hội nghị lần thứ 8 Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa I và thân nhân gia đình các đồng chí cán bộ cách mạng tiền bối.

Trong khuôn khổ hội thảo, các đại biểu tham quan không gian trưng bày, triển lãm sách, ảnh, hiện vật, tư liệu lịch sử về sự kiện Hội nghị lần thứ 8 Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa I gắn với kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh; Chủ tịch Hồ Chí Minh với Cao Bằng; đất và người Cao Bằng với chủ đề: Cao Bằng - từ cội nguồn cách mạng đến khát vọng phát triển.