MC Giang Nam: Sống hiện đại không đồng nghĩa rời bỏ cội nguồn

Chúng tôi có cuộc trò chuyện với Giang Nam, Phó Viện trưởng Viện Khoa học nhân lực & Hợp tác Quốc tế. Được biết chị đang làm việc trong lĩnh vực Y học, là nhà sản xuất, một biên tập viên (BTV) kiêm MC của Đài Truyền hình Việt Nam - người phụ nữ chọn cách sống hài hòa giữa hiện đại và luôn đề cao những giá trị nhân văn.

- Được biết chị sinh ra trong gia đình có truyền thống cách mạng, bố mẹ đều là giảng viên cao cấp chính trị, đều có hơn nửa 50 năm tuổi Đảng. Nền tảng gia đình ấy đã ảnh hưởng như thế nào đến con đường chị lựa chọn?

Với tôi, gia đình luôn là điểm tựa quan trọng nhất trong đời. Dù xã hội có thay đổi, nhịp sống có nhanh đến đâu thì "nhà" vẫn là nơi để trở về, để được là chính mình một cách trọn vẹn nhất.

Ảnh hưởng rất nhiều, nhưng là ảnh hưởng âm thầm. Tôi lớn lên trong một gia đình coi trọng tri thức, kỷ cương và đạo đức. Bố mẹ không đặt nặng việc con phải trở thành người nổi tiếng hay thành đạt theo nghĩa vật chất, mà luôn nhấn mạnh: trước hết phải làm người tử tế.

Tôi nghĩ chính môi trường đó giúp tôi hình thành thói quen tự học, tự soi lại mình và luôn giữ lòng biết ơn. Khi bước ra xã hội, dù ở vai trò nào: dù ở môi trường truyền hình, tổ chức sản xuất hay công tác quản lý, tôi luôn nhớ rằng mọi thành quả hôm nay đều có gốc rễ từ trí tuệ, lòng nhiệt huyết và sự chân thành.

- Hiện tại chị đang đảm nhiệm nhiều vị trí, điều gì giúp chị giữ được sự cân bằng và phong thái điềm tĩnh?

Tôi không nghĩ mình "đa năng", chỉ là mỗi giai đoạn cuộc sống cho tôi cơ hội thử thách ở những vai trò khác nhau. Càng đảm nhiệm nhiều công việc, tôi càng học được cách tiết chế cái tôi và lắng nghe nhiều hơn.

Điều giúp tôi giữ được cân bằng chính là sự chân thành và lòng biết ơn. Khi làm việc bằng thái độ cầu thị, tôn trọng tập thể và không ngừng học hỏi, mọi áp lực sẽ trở thành động lực. Tôi luôn tin rằng sự bền bỉ và thái độ sống tử tế sẽ dẫn đường cho mỗi người, dù ở bất kỳ vị trí nào.

- Trong nghiên cứu và thực tế công tác, chắc hẳn chị gặp không ít câu hỏi và sự so sánh giữa phụ nữ xưa: về công dung ngôn hạnh, tề gia nội trợ và thế hệ trẻ ngày nay không giỏi được như các bà, các mẹ của mình? chị nhìn nhận vấn đề này ra sao?

Tôi nghĩ đó là một sự so sánh khập khiễng, không nên vội quy kết rằng giới trẻ vô tâm hay thờ ơ các công việc nội trợ, việc nhà mà xã hội ngày xưa luôn đề cao. Các bạn trẻ hôm nay năng động, độc lập và có cách tiếp cận cuộc sống rất khác. Vấn đề nằm ở sự đứt gãy trong giao tiếp giữa các thế hệ.

Mỗi thế hệ lớn lên trong một bối cảnh lịch sử, xã hội ngày nay và sự phát triển của công nghệ đến chóng mặt, nên hệ giá trị cũng khác.Thế hệ trẻ ngày nay rất giỏi và năng động, lớp trẻ có góc nhìn khác vì sự phát triển của xã hội: phụ nữ ngày nay không chỉ giữ vai trò sinh con, nuôi dạy con, chăm lo cho gia đình theo bản năng mà họ còn khát khao được làm việc được cống hiến cho xã hội, không ít phụ nữ còn là lao động chính trong gia đình. Họ cũng khát khao được độc lập, chủ động về tài chính. Vì thế chúng ta không nên chỉ giữ vai trò phán xét mà không lắng nghe, khoảng cách ấy sẽ ngày càng xa với thế hệ trẻ. Với tôi, chìa khóa nằm ở sự kiên nhẫn, đồng hành và chấp nhận khác biệt. Khi người trẻ cảm thấy được tôn trọng, họ sẽ tự mở lòng, họ luôn học hỏi và vươn lên và phát triển cho kịp xu hướng thế giới.

- Là một người mẹ, đồng thời làm việc trong lĩnh vực giáo dục và phát triển nhân lực, chị định hướng việc nuôi dạy con như thế nào?

Tôi chọn cách làm bạn với con. Điều này không có nghĩa là buông lỏng kỷ cương, mà là đồng hành. Tôi quan sát từng giai đoạn phát triển của con, hiểu con mạnh ở đâu, yếu ở đâu để hỗ trợ đúng lúc.

Tôi tin rằng giáo dục không chỉ nằm ở trường lớp mà bắt đầu từ nếp sống gia đình. Khi cha mẹ sống có trách nhiệm, biết yêu thương, biết lắng nghe, thì đó chính là bài học lớn nhất dành cho con cái. Thành tích chỉ là một phần, điều quan trọng hơn là con trở thành một người nhân ái, tự tin và biết sống vì cộng đồng. Điều khiến tôi vui hơn cả là con biết tự học, biết cố gắng và có niềm vui trong quá trình khám phá tri thức.

Tôi chọn cách đồng hành cùng con như một người bạn, tôn trọng cá tính và lắng nghe suy nghĩ của con ở từng giai đoạn. Khi cha mẹ chịu bước chậm lại, chịu hạ thấp cái tôi của mình để thấu hiểu thế giới của con, thì đứa trẻ sẽ tự khắc mở lòng.

Giáo dục, theo tôi, không phải là áp đặt hay kỳ vọng quá lớn, mà là giúp con nhận ra giá trị của nỗ lực, của kỷ luật và của lòng nhân ái. Những kết quả hôm nay là sự cộng hưởng giữa môi trường gia đình, nhà trường và chính sự cố gắng của con. Tôi chỉ là người đứng bên, giữ cho con một điểm tựa đủ vững để con yên tâm bước đi.

- Nhiều người cho rằng phụ nữ hiện đại dễ đánh mất nét truyền thống, trong khi phụ nữ truyền thống lại khó thích nghi với thời đại mới. Quan điểm của chị về điều này như thế nào?

Tôi nghĩ đó là một cách nhìn chưa đầy đủ. Phụ nữ truyền thống hay hiện đại đều có vẻ đẹp riêng. Quan trọng là chúng ta biết chắt lọc. Giữ truyền thống không có nghĩa là khước từ cái mới, và sống hiện đại không đồng nghĩa với việc rời bỏ cội nguồn. Người phụ nữ hôm nay hoàn toàn có thể độc lập, có tri thức, có sự nghiệp, nhưng vẫn giữ được sự ấm áp, tinh tế và nhân hậu - những giá trị cốt lõi làm nên chiều sâu của một con người.

- Chị muốn gửi gắm điều gì tới độc giả, đặc biệt là các bạn trẻ?

Tôi chỉ mong mỗi người trẻ, trong hành trình đi xa và đi nhanh của mình, đừng quên nơi đã nuôi dưỡng mình lớn lên. Hãy yêu bản thân một cách lành mạnh, sống có lý tưởng, nhưng phải có sự chắt lọc và cân bằng.

Những giá trị gia phong không phải điều gì xa xỉ, mà chính là nền móng giúp chúng ta đứng vững giữa biến động của cuộc đời. Mỗi cá thể là một tế bào của xã hội, giữ được ngọn lửa yêu thương và trí tuệ, xã hội tự khắc sẽ trở nên tốt đẹp hơn.

Nhân dịp năm mới, Giang Nam xin kính chúc độc giả của Báo Phụ nữ Việt Nam một mùa xuân ấm áp và hạnh phúc, một cái Tết ấm no đoàn viên, sum vầy!

- Cảm ơn Giang Nam về buổi trò chuyện này!