Mở lối để phụ nữ Quảng Ninh hiện thực hóa ước mơ khởi nghiệp

Ở bản Tấn Mài, xã Quảng Đức, tỉnh Quảng Ninh, những chiếc bánh hom lá dứa được gói bằng đôi tay người phụ nữ Dao. Bánh chưng gù mang dáng núi, hương nếp thơm quyện trong mùi lá. Với chị Lỷ Nhì Múi, những món bánh ấy không chỉ là thức quà của bản mà chị muốn người nhiều người biết đến hơn.

Từ căn bếp nhỏ của gia đình, chị Múi không chỉ làm bánh để phục vụ cuộc sống thường ngày. Chị đưa những món bánh truyền thống đến các sự kiện văn hóa, giới thiệu với người dân và du khách, góp thêm một sản phẩm mang dấu ấn bản địa cho du lịch cộng đồng. Mỗi khi xã có ngày hội văn hóa, có lễ hội, chị Lỷ Nhì Múi lại mang bánh đi giới thiệu. Người ăn thử, người hỏi cách làm, người tò mò về câu chuyện phía sau món bánh.

Hành trình khởi nghiệp của chị bắt đầu từ món bánh truyền thống, mang theo câu chuyện về văn hóa dân tộc Dao để giữ lại những gì thân thuộc của quê hương. Vẫn làm bánh theo cách đã được truyền lại từ những thế hệ trước, song với chị, những chiếc bánh nhỏ xinh ấy đã trở thành một nguồn lực để phụ nữ có thêm sinh kế. Là một hội viên tích cực của bản Tấn Mài, chị tham gia các hoạt động do Hội Phụ nữ và địa phương phát động, vận động chị em đến với tổ chức Hội, quan tâm tới những phụ nữ còn khó khăn và động viên, truyền cảm hứng cho chị em phụ nữ trong bản cùng khởi nghiệp.

Gây dựng thương hiệu mang vị mặn mòi của biển

Ở vùng biển đặc khu Vân Đồn nhưng câu chuyện khởi nghiệp của chị Phạm Thị Tuyết Thanh, hội viên Chi hội Phụ nữ khu Đông Xá 2, lại được viết bằng một hương vị khác.

Trò chuyện cùng đoàn công tác Hội LHPN tỉnh Quảng Ninh trong chuyến thăm cơ sở sản xuất, chế biến nước mắm Vân Hải, chị Tuyết Thanh nhớ về câu chuyện về nguồn nguyên liệu địa phương và cách làm nước mắm vốn là nghề đã gắn với cuộc sống của người dân vùng biển từ lâu. Chị Thanh đã lựa chọn giữ nghề truyền thống nhưng không bằng lòng với việc chỉ làm ra sản phẩm rồi chờ người quen tìm đến mua. Chị bắt đầu nghĩ đến thương hiệu, đến cách đóng gói, giới thiệu và đưa sản phẩm đi xa hơn.

Đoàn công tác của Hội LHPN tỉnh Quảng Ninh đã tìm hiểu quy trình sản xuất, lắng nghe những thuận lợi, khó khăn trong quá trình kinh doanh, cùng trao đổi về hướng phát triển sản phẩm. Những chuyến thăm, trò chuyện của các cấp Hội như thế có thể chưa tạo ra ngay những đơn hàng mới, nhưng trao cho phụ nữ khởi nghiệp niềm tin rằng phía sau mình có một tổ chức Hội luôn quan tâm, lắng nghe và sẵn sàng kết nối khi cần. Đó cũng là cách Hội LHPN tỉnh Quảng Ninh đang đồng hành với phụ nữ trên hành trình khởi nghiệp, đi cùng từ những bước đầu tiên, thay vì chỉ xuất hiện khi một mô hình đã thành công.

Cùng hội viên, phụ nữ đưa sản phẩm lên không gian số

Bắt kịp với nhu cầu của thị trường, nhiều hội viên phụ nữ tại xã Đông Ngũ cũng đang từng bước làm quen với môi trường số, mở thêm cơ hội phát triển kinh tế, nâng cao thu nhập. Chị Mạ Thị Hùng, Chủ tịch Hội LHPN xã Đông Ngũ, chia sẻ: Nhiều chị em trước đây còn e ngại khi sử dụng điện thoại thông minh để bán hàng hay thanh toán trực tuyến. Vì vậy, Hội phối hợp với các tổ công nghệ số cộng đồng hướng dẫn từng thao tác cụ thể, từ cách đăng bài, giới thiệu sản phẩm đến trao đổi với khách hàng, nhận đơn, thanh toán không dùng tiền mặt. Khi làm quen với công nghệ, chị em tự tin hơn, mạnh dạn đưa sản phẩm địa phương lên môi trường số, qua đó nâng cao hiệu quả sản xuất, kinh doanh.

Không gian số chính là một cánh cửa mới để chị Nình Móc Nui, thôn Khe Lục, xã Đông Ngũ đưa sản phẩm của mình vươn xa. Là một người phụ nữ Sán Chỉ, quanh năm chăm chỉ với nghề làm miến theo cách thủ công, nếu chỉ bán hàng theo cách cũ, chị Nui biết sản phẩm khó có thể đi xa. Được sự đồng hành của các cấp Hội phụ nữ, chị đã thay đổi cách tiếp cận thị trường. Cùng với bán hàng trực tiếp, chị đưa sản phẩm lên Facebook, Zalo rồi các sàn thương mại điện tử. Chị quay những đoạn video ngắn về cách làm miến, về những phên miến trải dài giữa núi rừng, về công việc vẫn diễn ra mỗi ngày ở thôn Khe Lục, để khách hàng hiểu thêm về quy trình làm ra sản phẩm, về món ăn truyền thống của địa phương.

Không để phụ nữ khởi nghiệp một mình

Tại tỉnh Quảng Ninh, trong giai đoạn thực hiện Đề án "Hỗ trợ phụ nữ khởi nghiệp" 2017–2025, các cấp Hội phụ nữ trong tỉnh đã hỗ trợ hơn 2.000 phụ nữ khởi sự kinh doanh. Hơn 226.000 hội viên, phụ nữ được tiếp cận thông tin về khởi nghiệp; gần 1.300 hội viên, phụ nữ được đào tạo các kỹ năng về lập kế hoạch kinh doanh, tiếp cận vốn, bán hàng trên nền tảng số.

Các hoạt động hỗ trợ hội viên, phụ nữ trên hành trình hỗ trợ phụ nữ khởi nghiệp ở Quảng Ninh không được tạo nên bởi một hoạt động đơn lẻ mà là chuỗi các chương trình, từ tuyên truyền, tập huấn kỹ năng, kết nối nguồn vốn, hỗ trợ hoàn thiện sản phẩm, đưa sản phẩm lên môi trường số, đến tận cơ sở để lắng nghe…

Từ sự đồng hành của các cấp Hội, có những người phụ nữ Quảng Ninh đã đi xa hơn trên chặng đường khởi nghiệp. Năm 2023, dự án "Phát triển sản phẩm ruốc cá thủy tinh dành cho bà bầu và trẻ nhỏ" của chị Lê Thị Bích Thảo, chủ hộ kinh doanh cơ sở sản xuất ruốc ngon sạch Thảo Nguyên, phường Cửa Ông, đạt giải Ba tại Cuộc thi "Phụ nữ khởi nghiệp, phát huy tài nguyên bản địa" do Trung ương Hội LHPN Việt Nam tổ chức. Năm 2024, dự án "Sản xuất ruốc hải sản ăn liền" của chị Đỗ Thị Thùy, Giám đốc Công ty TNHH Hải sản Vân Đồn, đạt giải Ba toàn quốc Cuộc thi Phụ nữ khởi nghiệp.

Tiếp nối những kết quả đã đặt được, Ban Thường vụ Hội LHPN tỉnh Quảng Ninh ban hành Kế hoạch số 23/KH-BTV thực hiện Đề án "Hỗ trợ phụ nữ khởi nghiệp" giai đoạn 2026-2035 với mục tiêu bền vững hơn, hướng đến việc xây dựng và kết nối một hệ sinh thái hỗ trợ khởi nghiệp; khuyến khích các mô hình kinh doanh bền vững, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh; nâng cao năng lực của đội ngũ cán bộ Hội để có thể đồng hành thực chất hơn với phụ nữ; phấn đấu trên 90% hội viên, phụ nữ được tuyên truyền, nâng cao nhận thức về phát triển kinh tế và khởi nghiệp; 100% cán bộ Hội chuyên trách được nâng cao năng lực đồng hành, hỗ trợ phụ nữ khởi nghiệp.

Với những người phụ nữ, khởi nghiệp là một hành trình dài, song khi được sự đồng hành của tổ chức Hội, được trao thêm kiến thức, được kết nối nguồn lực, họ có thể tự tin để làm chủ và đi xa hơn từ chính quê hương của mình.