Cơ hội khởi nghiệp nằm ngay trong những thứ bình dị chị em đang có

PV: Tân Sơn là địa bàn còn nhiều khó khăn. Đề án hỗ trợ phụ nữ khởi nghiệp được Hội LHPN xã triển khai theo hướng nào để phù hợp với thực tế địa phương, thưa bà?

Bà Đặng Thị Minh Hồng: Chúng tôi xác định trước hết phải khơi dậy tinh thần tự chủ, ý chí vươn lên của phụ nữ. Khởi nghiệp không nhất thiết phải bắt đầu bằng những mô hình lớn hay cần nguồn vốn thật nhiều. Điều quan trọng là lựa chọn được mô hình phù hợp với điều kiện gia đình, khả năng của người phụ nữ và lợi thế của địa phương. 

Năm 2026, Hội lựa chọn mô hình nuôi dúi với 15 hộ tham gia. Mỗi hộ được hỗ trợ 5 đôi dúi giống và được hướng dẫn kỹ thuật trong quá trình nuôi. Đối tượng ưu tiên là phụ nữ nghèo, cận nghèo, phụ nữ có hoàn cảnh khó khăn nhưng có ý chí vươn lên. Tổng kinh phí hỗ trợ con giống theo kế hoạch là 112,5 triệu đồng cho 15 hộ. Nhưng chúng tôi xác định rất rõ: mục tiêu không phải chỉ trao con giống rồi kết thúc chương trình. Nếu chỉ trao con giống mà người dân không biết cách chăm sóc, nhân đàn, tính toán chi phí hay tìm đầu ra thì hiệu quả sẽ không bền vững. Vì vậy, điều chúng tôi muốn trao cho chị em không chỉ là nguồn lực ban đầu, mà quan trọng hơn là "kiến thức, cơ hội và năng lực tự phát triển kinh tế".

PV: Vậy Hội LHPN xã làm thế nào để một mô hình hỗ trợ ban đầu có thể trở thành sinh kế lâu dài cho phụ nữ địa phương?

Bà Đặng Thị Minh Hồng: Trước mỗi mô hình, chúng tôi đều khảo sát nhu cầu và điều kiện thực tế của các hộ. Không phải hộ nào cũng phù hợp với cùng một loại hình sản xuất. Chúng tôi lựa chọn những phụ nữ có điều kiện về lao động, diện tích, khả năng chăm sóc và đặc biệt là có cam kết tham gia. Với mô hình nuôi dúi, chị em được hướng dẫn từ những việc rất cụ thể như làm chuồng, lựa chọn con giống, chăm sóc, phòng bệnh, nhân đàn cho đến tính toán chi phí và tiêu thụ sản phẩm.

Hội cũng lựa chọn 2 hộ đã có kinh nghiệm làm hộ nòng cốt. Đây là những hộ có thể chia sẻ kỹ thuật, kinh nghiệm thực tế cho các hộ mới tham gia. Chúng tôi muốn hình thành cách làm mà phụ nữ hỗ trợ lẫn nhau, thay vì tất cả đều phụ thuộc vào cán bộ Hội. Nếu mô hình phát triển tốt, các hộ có thể liên kết với nhau trong sản xuất, chia sẻ kinh nghiệm, hỗ trợ con giống và cùng tìm đầu ra. Khi đó, hiệu quả của một khoản hỗ trợ ban đầu sẽ được nhân lên.

PV: Ngoài mô hình nuôi dúi, phụ nữ Tân Sơn đang có những lợi thế nào để phát triển kinh tế?

Bà Đặng Thị Minh Hồng: Tân Sơn có những lợi thế rất rõ về đất đai, lao động, kinh nghiệm sản xuất và các sản vật địa phương. Chúng tôi quan tâm đến những sản phẩm đã gắn với đời sống của người dân như gà nhiều cựa, thịt chua và một số sản phẩm chế biến từ nông sản. 

Quan điểm của chúng tôi là không nhất thiết phải tìm kiếm một thứ gì quá xa lạ. Nhiều khi cơ hội khởi nghiệp nằm ngay trong những thứ chị em đang có. Năm 2026, Hội tạo điều kiện để 10 hộ nghèo, cận nghèo tham gia chăn nuôi gà nhiều cựa. Đây là giống vật nuôi có giá trị và gắn với lợi thế của địa phương. Bên cạnh đó, một số sản phẩm do phụ nữ sản xuất như trà Diếp cá Mộc Đan, trà Tía tô Mộc Đan, tinh bột nghệ đỏ, thịt chua Mai Sơn, rượu Ngô Xuân Sơn... cũng được Hội quan tâm quảng bá và kết nối tiêu thụ. 

Theo tôi, xây dựng sản phẩm OCOP không nên chỉ nhìn dưới góc độ có thêm một chứng nhận. Đó phải là cả quá trình nâng cao chất lượng sản phẩm, hoàn thiện mẫu mã, xây dựng thương hiệu và gia tăng giá trị.

PV: Trong quá trình đưa sản phẩm ra thị trường, đâu là khó khăn lớn nhất đối với phụ nữ?

Bà Đặng Thị Minh Hồng: Tôi cho rằng khó nhất vẫn là đầu ra. Có sản phẩm tốt nhưng nếu sản xuất xong không biết bán cho ai thì rất khó duy trì và mở rộng. Vì vậy, Hội xác định phải tham gia vào quá trình kết nối thị trường, chứ không chỉ vận động chị em sản xuất. Chúng tôi tận dụng mạng xã hội, các nhóm Zalo, các sự kiện, hội nghị và Ngày hội phụ nữ khởi nghiệp để giới thiệu sản phẩm. Đồng thời, Hội kết nối với thương lái, hộ kinh doanh, nhà hàng và các cơ sở chế biến để tìm đầu ra.

Chẳng hạn, trong dịp Giỗ Tổ Hùng Vương, Hội đã kết nối khách hàng và thương lái tới các hộ nuôi gà nhiều cựa để tiêu thụ sản phẩm. Đây là cách hỗ trợ rất thiết thực, bởi khi người dân nhìn thấy sản phẩm mình làm ra có thị trường, họ sẽ có thêm động lực để duy trì và mở rộng sản xuất. Chúng tôi cũng phối hợp với Đoàn Thanh niên và các hộ kinh doanh tổ chức livestream quảng bá sản phẩm địa phương. Đây là một phương thức mới nhưng phù hợp với xu hướng tiêu dùng hiện nay.

PV: Việc ứng dụng công nghệ số đang được Hội LHPN xã triển khai như thế nào để hỗ trợ phụ nữ làm kinh tế?

Bà Đặng Thị Minh Hồng: Đây là vấn đề chúng tôi rất quan tâm. Nhiều chị em ở cơ sở có sản phẩm nhưng còn hạn chế về kỹ năng sử dụng công nghệ. Có người có điện thoại thông minh nhưng chưa biết cách chụp một bức ảnh sản phẩm đẹp, chưa biết viết nội dung giới thiệu hay bán hàng trên mạng xã hội. 

Chúng tôi không đặt ra những yêu cầu quá cao mà hướng dẫn theo phương châm đơn giản, dễ hiểu nhất có thể. Chị em sẽ được hướng dẫn cách sử dụng điện thoại, chụp ảnh, viết nội dung, đăng bài và bán hàng qua mạng xã hội. Khi đã làm được những việc cơ bản, họ có thể tiếp tục học thêm và tự chủ hơn. 

Dự kiến trong tháng 9/2026, Hội sẽ thành lập thêm 2 Chi hội Phụ nữ số. Chúng tôi kỳ vọng đây sẽ là môi trường để chị em tiếp cận công nghệ, trao đổi kinh nghiệm và hỗ trợ nhau trong quá trình sản xuất, quảng bá, tiêu thụ sản phẩm.

PV: Như vậy, mục tiêu của Hội không chỉ là hỗ trợ một mô hình hay một hộ gia đình cụ thể?

Bà Đặng Thị Minh Hồng: Đúng vậy. Nếu chỉ hỗ trợ từng hộ riêng lẻ thì quy mô sẽ rất hạn chế. Mục tiêu của chúng tôi là từ những hộ sản xuất riêng lẻ từng bước hình thành các nhóm liên kết do phụ nữ làm chủ. Trong các nhóm đó, chị em có thể chia sẻ kỹ thuật, con giống, kinh nghiệm sản xuất và thông tin thị trường. Khi cùng liên kết, phụ nữ sẽ có khả năng tạo ra sản lượng ổn định hơn, nâng cao chất lượng sản phẩm và có vị thế tốt hơn khi tiếp cận thị trường.

Chúng tôi cũng muốn chuyển cách tiếp cận từ "hỗ trợ đầu vào sang đồng hành trong cả quá trình". Hỗ trợ con giống chỉ là điểm bắt đầu. Sau đó phải theo dõi xem mô hình phát triển thế nào, người dân gặp khó khăn gì, sản phẩm bán ở đâu và cần thay đổi điều gì để có thể tạo thu nhập ổn định.

PV: Vậy theo bà, điều gì là quan trọng nhất để các mô hình hỗ trợ phụ nữ khởi nghiệp không rơi vào tình trạng "được hỗ trợ rồi lại quay về như cũ"?

Bà Đặng Thị Minh Hồng: Tôi cho rằng đó là thay đổi tư duy. Người phụ nữ phải xác định mình là chủ thể, còn Hội là người đồng hành, kết nối và hỗ trợ. Nếu chị em chỉ chờ được hỗ trợ thì nguồn lực dù lớn đến đâu cũng không đủ. Nhưng nếu người phụ nữ có kiến thức, có ý chí, biết tính toán và chủ động tìm kiếm cơ hội thì một nguồn lực ban đầu dù không lớn cũng có thể tạo ra sự thay đổi. Vì vậy, chúng tôi rất coi trọng việc lựa chọn đúng đối tượng. Người được hỗ trợ phải có nhu cầu thực sự, có khả năng tham gia và có quyết tâm phát triển mô hình. Sau đó là đồng hành lâu dài, hướng dẫn kỹ thuật, kết nối thị trường, hỗ trợ ứng dụng công nghệ số và từng bước xây dựng các nhóm liên kết.

PV: Mục tiêu lớn nhất của Hội LHPN xã Tân Sơn trong thời gian tới là gì?

Bà Đặng Thị Minh Hồng: Chúng tôi mong muốn phụ nữ Tân Sơn không chỉ tạo ra sản phẩm mà còn từng bước làm chủ được quá trình sản xuất và tiêu thụ sản phẩm của mình. Đó là nâng cao chất lượng, hoàn thiện mẫu mã, xây dựng thương hiệu, mở rộng thị trường và ứng dụng công nghệ số. Quan trọng hơn là hình thành được những nhóm phụ nữ cùng làm kinh tế, cùng hỗ trợ nhau và cùng phát triển. Mục tiêu cuối cùng của chúng tôi là không để phụ nữ chỉ là người nhận hỗ trợ, mà phải trở thành chủ thể của quá trình phát triển kinh tế. Khi chị em có sinh kế, có thu nhập ổn định và tự tin làm chủ mô hình của mình thì đó mới là hiệu quả bền vững nhất của công tác hỗ trợ phụ nữ khởi nghiệp.

PV: Xin cảm ơn bà!