Mùa đại hội cổ đông ngân hàng 2026: Biến động nhân sự cấp cao và làn sóng M&A tỷ USD

Không chỉ xoay quanh các kế hoạch kinh doanh, nhiều ngân hàng đang bước vào giai đoạn điều chỉnh mạnh mẽ bộ máy quản trị và tái cấu trúc chiến lược để chuẩn bị cho chu kỳ tăng trưởng mới.

Nhiều thay đổi trong đội ngũ lãnh đạo

Ngay trong hai tháng đầu năm 2026, thị trường đã ghi nhận những biến động đáng chú ý trong cơ cấu quản trị của nhiều nhà băng. Các đại hội cổ đông sắp tới dự kiến sẽ tập trung vào việc bầu bổ sung hoặc thay thế thành viên hội đồng quản trị (HĐQT) và ban kiểm soát.

Tại Eximbank (EIB), ngân hàng đang chuẩn bị cho một cuộc tái cơ cấu mạnh mẽ. Đại hội cổ đông thường niên dự kiến tổ chức ngày 28/4 tại Hà Nội. Trước thềm đại hội, HĐQT đã tiếp nhận đơn từ nhiệm của 4 thành viên HĐQT và 4 thành viên ban kiểm soát thuộc nhiệm kỳ VIII (2025–2030).

Những nhân sự rời vị trí gồm ông Nguyễn Cảnh Anh, bà Nguyễn Hà Phương, ông Phạm Tuấn Anh và ông Hoàng Thế Hưng, với lý do cá nhân. Sau loạt thay đổi này, HĐQT Eximbank hiện chỉ còn lại Chủ tịch Phạm Thị Huyền Trang – người được bầu giữ chức từ tháng 12/2025 thay ông Nguyễn Cảnh Anh.

Theo kế hoạch, HĐQT của ngân hàng sẽ được cơ cấu lại với 7 thành viên, đồng nghĩa Eximbank dự kiến bầu mới tới 6 vị trí. Đây được xem là bước đi quan trọng nhằm định hình lại chiến lược quản trị và phát triển của ngân hàng trong giai đoạn tới.

Trước đó, ngày 4/12/2025, HĐQT Eximbank đã chấp thuận đơn xin thôi chức Chủ tịch của ông Nguyễn Cảnh Anh vì lý do cá nhân và bầu bà Phạm Thị Huyền Trang thay thế cho nhiệm kỳ 2025–2030, đồng thời đảm nhiệm vai trò người đại diện pháp luật của ngân hàng. Cùng ngày, ông Trần Anh Thắng cũng rời vị trí Phó tổng giám đốc.

Trong khi đó, Sacombank (STB) dự kiến tổ chức đại hội cổ đông thường niên vào ngày 22/4 tại Phú Thọ. Ngân hàng sẽ trình cổ đông phương án bầu bổ sung 4 thành viên HĐQT cho nhiệm kỳ 2022–2026.

Hiện HĐQT Sacombank gồm 7 thành viên, đứng đầu là Chủ tịch Dương Công Minh, cùng Phó chủ tịch Phạm Văn Phong và các thành viên Nguyễn Đức Thạch Diễm, Phan Đình Tuệ, Nguyễn Xuân Vũ. Hai thành viên độc lập là ông Vương Công Đức và bà Phạm Thị Thu Hằng.

Một diễn biến đáng chú ý trước đó là việc ông Nguyễn Đức Thụy – nguyên Chủ tịch HĐQT LPBank – được bổ nhiệm làm Quyền Tổng giám đốc Sacombank từ ngày 23/12/2025 sau khi rời LPBank.

Tuy nhiên, nút thắt lớn nhất của Sacombank vẫn là khoảng 32,5% cổ phần liên quan đến nhóm cổ đông của ông Trầm Bê. Phần vốn này hiện do VAMC đứng tên và chưa thể thoái do còn vướng mắc pháp lý. Ngân hàng đã đề xuất Ngân hàng Nhà nước phương án đấu giá số cổ phần nói trên nhằm thu hồi nợ xấu. Theo ước tính của Công ty Chứng khoán SSI, Sacombank có thể được phê duyệt phương án xử lý trong nửa cuối năm 2026 với giá trị thu hồi khoảng 12.000 tỷ đồng.

Tại MB (MBB), đại hội cổ đông thường niên năm 2026 sẽ diễn ra ngày 18/4 tại Hà Nội. Ngân hàng dự kiến bầu bổ sung một thành viên HĐQT cho nhiệm kỳ 2024–2029. Ngày đăng ký cuối cùng để cổ đông chốt quyền tham dự đại hội là 18/3/2026.

Làn sóng M&A ngân hàng bắt đầu nóng lên

Bên cạnh biến động nhân sự, năm 2026 còn được xem là giai đoạn thuận lợi cho các thương vụ M&A trong lĩnh vực ngân hàng. Nhu cầu tăng vốn để đáp ứng chuẩn Basel III cùng với sự thay đổi trong khung pháp lý đang khiến nhiều ngân hàng tích cực tìm kiếm nhà đầu tư, đặc biệt là nhà đầu tư nước ngoài.

Khối ngân hàng quốc doanh đã có bước khởi động khi BIDV (BID) thu hút 33 nhà đầu tư lớn tham gia đợt phát hành riêng lẻ, trong đó có SCIC, Dragon Capital và Manulife Vietnam. Thương vụ này dự kiến mang lại hơn 10.000 tỷ đồng vốn mới cho ngân hàng.

Tuy nhiên, thương vụ được thị trường chú ý hơn cả là kế hoạch phát hành riêng lẻ 6,5% cổ phần của Vietcombank (VCB). Nếu thành công, ngân hàng có thể thu về khoảng 1,3–1,4 tỷ USD. Đây được xem là bước đi quan trọng nhằm tăng cường năng lực tài chính và củng cố vị thế dẫn đầu của Vietcombank.

Cuối tháng 1/2025, Vietcombank đã gửi thư mời các đơn vị tư vấn tham gia quá trình thẩm định giá cho đợt phát hành riêng lẻ – bước chuẩn bị kỹ thuật quan trọng sau hơn 6 năm kế hoạch này bị trì hoãn. Trước đó, đại hội cổ đông năm 2025 đã thông qua phương án bán tối đa 6,5% cổ phần cho tối đa 55 nhà đầu tư trong giai đoạn 2025–2026.

Ở nhóm ngân hàng tư nhân, thị trường đặc biệt quan tâm đến khả năng chuyển nhượng 32,5% cổ phần Sacombank liên quan đến khoản nợ của nhóm Trầm Bê tại VAMC. Sự xuất hiện của ông Nguyễn Đức Thụy tại Sacombank cùng khả năng thay đổi nhân sự HĐQT khiến nhiều nhà đầu tư kỳ vọng một nhóm cổ đông chiến lược mới sẽ sớm lộ diện.

Ngoài ra, VIB cũng có thể đón cổ đông nước ngoài mới sau khi Commonwealth Bank of Australia thoái vốn. SHB cũng đang tích cực tìm kiếm đối tác chiến lược nhằm tăng cường nguồn lực tài chính.

Hiện vẫn còn hơn 10 ngân hàng có tỷ lệ sở hữu nước ngoài dưới 5%, tạo dư địa lớn cho các thương vụ hợp tác hoặc đầu tư mới khi nhu cầu tăng vốn ngày càng cấp thiết.

Room ngoại mở rộng, ngân hàng thêm động lực tăng vốn

Một yếu tố quan trọng thúc đẩy dòng vốn ngoại là chủ trương cho phép nâng tỷ lệ sở hữu nước ngoài lên tối đa 49% đối với các ngân hàng tham gia tái cơ cấu tổ chức tín dụng yếu kém.

Trong số các ngân hàng niêm yết, HDBank, MB và VPBank là ba cái tên thường được nhắc đến trong bối cảnh này nhờ hiệu quả hoạt động và nền tảng tài chính mạnh.

Năm 2025, HDBank ghi nhận lợi nhuận trước thuế hơn 21.300 tỷ đồng, tăng hơn 27% so với năm trước. Ngân hàng cũng dẫn đầu ngành về nhiều chỉ tiêu như hệ số an toàn vốn (CAR) đạt 16,7% và tỷ suất sinh lời trên vốn chủ sở hữu (ROE) 25,3%. Cổ phiếu HDB đã tăng hơn 50% trong vòng một năm.

Trong khi đó, MB và VPBank cũng duy trì tốc độ tăng trưởng lợi nhuận tích cực. VPBank nằm trong nhóm ba ngân hàng có CAR cao nhất, còn MB đứng thứ tư toàn ngành về ROE.

Ba ngân hàng này đều đang củng cố nguồn vốn để chuẩn bị cho giai đoạn phát triển mới, với kỳ vọng được cấp hạn mức tín dụng cao hơn, đẩy mạnh mảng bán lẻ, mở rộng nguồn thu ngoài lãi, cải thiện biên lãi ròng và kiểm soát chi phí hiệu quả.

Việc nới giới hạn sở hữu nước ngoài sẽ giúp các ngân hàng có thêm cơ hội tiếp cận nguồn vốn quốc tế, từ đó hỗ trợ mở rộng tín dụng, phát triển dịch vụ bán lẻ và tăng thu nhập ngoài lãi. Đồng thời, làn sóng M&A cũng phản ánh quá trình tái cấu trúc sâu rộng của hệ thống ngân hàng, khi việc chuyển nhượng cổ phần trở thành công cụ chiến lược để tái định vị thị trường.

Song song với đó, Việt Nam đang từng bước cải thiện cấu trúc thị trường vốn, từ hệ thống thanh toán đến minh bạch thông tin và cơ chế sở hữu. Việc mở room ngoại lên 49% không chỉ là điều chỉnh kỹ thuật mà còn phát đi tín hiệu về mức độ cởi mở hơn của thị trường tài chính.

Nhìn tổng thể, năm 2026 đang mở ra một giai đoạn chuyển động mạnh mẽ đối với hệ thống ngân hàng. Sự kết hợp giữa thay đổi nhân sự cấp cao và các thương vụ M&A chiến lược không chỉ phản ánh quá trình tái cấu trúc nội bộ, mà còn là bước chuẩn bị quan trọng để nâng cao năng lực cạnh tranh trong bối cảnh kinh tế toàn cầu nhiều biến động.