Để lái xe tới làng Uparbeda từ thủ phủ của bang Odisha, người ta phải mất gần 8 tiếng xuyên qua những khu rừng bảo tồn mướt xanh, trang trại và cả các con đường dành riêng cho voi. Cuối cùng, tại đích đến là một khung cảnh đẹp như tranh vẽ với bạt ngàn ruộng lúa và những khối núi phía sau. Ngôi làng với dân số khoảng 1.600 người, có ba ngôi trường và một trạm xá.

Cách xa hàng cây số trước khi đến ngôi làng của nữ Tổng thống bộ lạc đầu tiên, người dân hồ hởi chỉ đường. Việc được đề cử và giành chiến thắng của bà Droupadi Murmu là thông tin đặc biệt trong khu vực. Tại Uparbeda, dân làng kết thành một vòng tròn quanh những cái cây họ coi là linh thiêng và cầu cho chiến thắng của bà trong quá trình tranh cử. "Chúng tôi đang chuẩn bị để nhảy theo nhịp trống", Bhakta Bandhu Tudu, họ hàng của bà Murmu, nói.

Mặc dù bà Droupadi Murmu đã có nhiều năm tham gia chính trường và giữ những chức vụ quan trọng trong chính quyền địa phương nhưng nhiều người tại ngôi làng mà bà Murmu lớn lên vẫn sống thiếu điện. Cho đến khi bà Murmu đắc cử Tổng thống, công nhân đã được cử đến để đưa nhà của bà Tudu, một góa phụ và là chị dâu vị tân tổng thống và các hộ dân lân cận kết nối vào lưới điện. "Tôi giờ không cần đi bộ nửa tiếng đến nhà một người quen để sạc điện thoại", bà Tudu chia sẻ sau khi tạo dáng cho một bức ảnh với công tơ điện trên hiên nhà và nói tiếp: "Các cháu tôi có thể đọc sách vào buổi tối khi đến thăm tôi".

Bà Tudu rất mừng với bước tiến của cô em chồng. "Cô ấy làm trái tim tôi vui sướng", bà nói.

Trong khi đó, bà Heera Murmu, một người họ hàng của tân tổng thống thì đưa ra mong ước thiết thực hơn: "Danh sách mơ ước của chúng tôi gồm nước sạch, một bệnh viện và một ngôi trường tốt hơn cho đám trẻ từ Tổng thống mới của chúng tôi".

Vượt định kiến

Bà Murmu, 64 tuổi, là thành viên của một trong những bộ lạc lớn và cổ nhất ở Ấn Độ - Santhals. Đây là cộng đồng chiếm khoảng 10% dân số Ấn Độ và thuộc diện khó khăn về kinh tế. Trong lịch sử, bộ lạc này nổi tiếng với một cuộc nổi dậy chống lại thực dân Anh. Bà Murmu sinh ra trong một gia đình làm nông. Hồi nhỏ, bà phải đi bộ hàng cây số đến trường mỗi ngày và học đêm bằng đèn dầu.

Bà bắt đầu đi làm với vị trí giáo viên và sớm tham gia chính trị địa phương, tham gia Đảng Nhân dân rồi phục vụ trong cơ quan lập pháp của bang Odisha. Năm 2015, bà được đảng của mình đề cử chức Thống đốc Jharkhand, một bang kề bên, nơi cũng có nhiều dân số bộ lạc. Bà giữ vị trí này tới năm ngoái.

Bà Murmu nổi tiếng với cách giao tiếp mềm mỏng và khiêm tốn. Bà nói trong một cuộc phỏng vấn năm 2016 rằng bà lúc đầu không dự định giữ các vị trí trong Nhà nước. "Tại thời điểm đó, chính trị không được nhìn với một con mắt thiện cảm. Đặc biệt với phụ nữ, vì ở xã hội mà tôi lớn lên, họ quan niệm rằng phụ nữ không nên dính dáng tới chính trị", bà chia sẻ.

Tiếng nói của cộng đồng bản địa

Với chiến thắng trong cuộc bầu cử Tổng thống Ấn Độ ngày 21/7 vừa qua, bà Droupadi Murmu là vị Tổng thống thứ 15 và là nữ Tổng thống đầu tiên thuộc cộng đồng các bộ lạc của Ấn Độ.

Tổng thống của Ấn Độ là một chức danh phần nhiều mang tính biểu tượng. Nhưng khi bà Murmu được tuyên bố đắc cử tuần này và sẽ nhậm chức vào ngày 25/7 tới, nó sẽ có nhiều tác động mạnh mẽ đến các bộ lạc bản địa, cộng đồng khó khăn nhất ở đất nước hơn 1,4 tỷ người này.

Thủ tướng Narendra Modi, lãnh đạo Đảng Nhân dân Ấn Độ cầm quyền – tổ chức đã cùng các đảng đồng minh đề cử bà Murmu cho vị trí Tổng thống, cho rằng sự mới mẻ của bà sẽ gây sự chú ý tới nhu cầu của hàng trăm bộ lạc, nhiều trong số đó có các thành viên sống trong các ngôi làng hẻo lánh, đói nghèo như Uparbeda.

"Kể từ khi giành độc lập, chưa một ai từ cộng đồng đa dạng này tìm được tiếng nói đại diện", Samir Mohanty, lãnh đạo Đảng Nhân dân của bang Odisha, quê hương của tân Tổng thống, phát biểu.

Nhiều người cho rằng lựa chọn bà Murmu là một bước đi nhằm tăng sức hút của mình với các đối tượng mới, đặc biệt là các cử tri của các bộ lạc ở những bang như Odisha, nơi mà họ chiếm gần một phần tư dân số.

"Khoảng 8 đến 10 năm trở lại, Đảng Nhân dân luôn quảng bá mình như một lực lượng của tầng lớp thấp, của những người bị gạt ra ngoài lề và của các bộ lạc," Harish Wankhede, giáo sư Chính trị học tại Đại học Jawahar Lal Nehru chia sẻ. 

Tăng sức hấp dẫn với phụ nữ và người yếu thế

Là Tổng thống thứ 15 của Ấn Độ, bà Murmu sẽ cơ bản là một nhân vật mang tính biểu tượng hơn là có quyền lực thực sự. Thủ tướng đầu tiên, Jawaharlal Nehru, từng nói rằng chức vụ Tổng thống được thiết kế để mang "uy quyền và phẩm giá lớn lao" nhưng không có "quyền lực thực". 

Cuộc bầu cử Tổng thống Ấn Độ diễn ra ngày 18/7 và kết quả kiểm phiếu công bố ngày 21/7. Bà Droupadi Murmu trở thành tân Tổng thống sau khi giành được tổng cộng 1.349 phiếu bầu trong khi ông Yashwant Sinha chỉ giành được 537 phiếu ủng hộ.

Tổng thống Ấn Độ có nhiệm kỳ 5 năm. Bà Murmu sẽ tuyên thệ nhậm chức Tổng thống thứ 15 của Ấn Độ vào ngày 25/7.

Tuy vậy, trong lịch sử, các Tổng thống đã từng dùng ảnh hưởng của mình để giải quyết nhiều khủng hoảng chính trị và chỉ trích chính phủ về các chính sách bất hợp lý.

Đối với Đảng Nhân dân, theo nhiều chuyên gia, việc đưa bà Murmu lên giữ chức vụ Tổng thống là cách để tăng sức hấp dẫn với phụ nữ, cũng như gửi đi thông điệp rằng họ quan tâm tới những người yếu thế. Tuy nhiên đây cũng là một phần nỗ lực để tăng số phiếu bầu ở những bang với dân số bộ lạc lớn. Cử tri từ các bộ lạc của Ấn Độ và những người ở tầng lớp dưới có xu hướng bầu cho Đảng Quốc đại hoặc những đảng khu vực với lãnh đạo địa phương mạnh.

Salkhan Murmu, từng là nhà lập pháp của Đảng Nhân dân và một nhà vận động cộng đồng – người đã vận động cho việc công nhận chính thức các tâp quán tôn giáo bộ lạc, phát biểu rằng: "Đảng Nhân dân muốn mở rộng ảnh hưởng chính trị, còn chúng tôi muốn sự công nhận văn hóa và truyền thống. Hãy cho chúng tôi chiến thắng về văn hóa và truyền thống, để chúng tôi có thể giữ những ngôn ngữ đặc biệt này và cách sống riêng".