Phẫu thuật robot cho bệnh nhân bị ung thư trực tràng ở tuổi 74

Khó khăn khi can thiệp muộn

Bệnh nhân L. nhập viện trong tình trạng đi ngoài phân máu, đau bụng âm ỉ kéo dài. Đây là những dấu hiệu thường gặp của bệnh lý đường tiêu hóa, nhưng ở người cao tuổi, các biểu hiện này rất dễ bị nhầm lẫn với rối loạn tiêu hóa thông thường, trĩ hay viêm đại tràng. Chính sự chủ quan khiến nhiều bệnh nhân đến viện khi bệnh đã tiến triển.

Kết quả nội soi và chụp cộng hưởng từ cho thấy khối u sùi chiếm nửa chu vi trực tràng, nằm ở vị trí rất thấp, chỉ cách rìa hậu môn khoảng 5,6 mm. Khối u dài 3,5 cm, thuộc trực tràng trung bình, được chẩn đoán ung thư trực tràng giai đoạn III (3B), đã có dấu hiệu di căn hạch lân cận.

Với giai đoạn bệnh này, nếu can thiệp muộn, khả năng bảo tồn cơ thắt hậu môn sẽ rất thấp, người bệnh có nguy cơ phải mang hậu môn nhân tạo vĩnh viễn, ảnh hưởng lớn đến chất lượng sống.

Trước khi phẫu thuật, bệnh nhân được chỉ định hóa xạ trị tiền phẫu nhằm thu nhỏ khối u. Sau quá trình điều trị, hình ảnh MRI cho thấy khối u đáp ứng rất tốt, không còn xâm lấn các tổ chức xung quanh. Tuy nhiên, vị trí u thấp trong khung chậu vẫn là một thách thức lớn.

Vùng trực tràng thấp nằm sâu trong khung chậu hẹp, xung quanh là bàng quang, niệu quản, mạch máu lớn và hệ thần kinh chi phối tiểu tiện, sinh dục. Việc phẫu thuật đòi hỏi phải bóc tách cực kỳ chính xác: vừa loại bỏ hoàn toàn tổn thương ung thư, vừa bảo tồn tối đa các cấu trúc quan trọng để duy trì chức năng sinh lý cho người bệnh sau mổ.

Ở người cao tuổi, khó khăn còn nhân lên khi thể trạng suy giảm, nguy cơ biến chứng cao hơn, thời gian hồi phục kéo dài hơn so với người trẻ.

Xử lý những ca trực tràng thấp phức tạp bằng robot

Trước những thách thức đó, dưới sự chủ trì của TS.BS Đoàn Trọng Tú, Trưởng khoa Ngoại Tiêu hóa 2, Bệnh viện K, ê-kíp phẫu thuật đã quyết định lựa chọn phương pháp nội soi robot để cắt đoạn trực tràng và vét hạch cho bệnh nhân.

Phẫu thuật robot được xem là bước tiến vượt bậc trong ngoại khoa tiêu hóa nhờ hình ảnh phóng đại 3D rõ nét, khả năng xoay chuyển linh hoạt của các cánh tay robot và độ chính xác cao trong từng thao tác.

Trong ca mổ này, khối u nằm ở vị trí cực thấp, nơi rất khó tiếp cận bằng mổ mở hay nội soi thông thường mà vẫn đảm bảo diện cắt an toàn. Hệ thống robot đã giúp bác sĩ phẫu tích tỉ mỉ từng lớp mô, giải phóng khối u khỏi các cấu trúc xung quanh, thực hiện miệng nối trực tràng rất thấp mà vẫn bảo tồn được cơ thắt hậu môn.

Với nam giới, khung chậu hẹp khiến việc phẫu thuật vùng trực tràng thấp càng khó khăn hơn. Nhờ robot, các bác sĩ có thể thao tác tinh vi, bảo tồn tối đa hệ thần kinh niệu sinh dục, từ đó duy trì khả năng kiểm soát đại tiện và chức năng sinh lý sau điều trị.

Ưu điểm rõ rệt của phẫu thuật robot thể hiện ngay sau mổ. Ông L. gần như không mất máu, ít đau và chỉ sau một ngày đã có thể ngồi dậy, đi lại nhẹ nhàng. Thời gian nằm viện được rút ngắn đáng kể so với mổ mở truyền thống, điều đặc biệt có ý nghĩa với người bệnh cao tuổi.

TS.BS Đoàn Trọng Tú chia sẻ: "Với những trường hợp ung thư trực tràng trung bình hoặc thấp, đặc biệt đã qua xạ trị, phẫu thuật xâm lấn tối thiểu bằng robot giúp người bệnh hồi phục tốt hơn, tăng khả năng bảo tồn cơ thắt hậu môn và hệ thần kinh vùng chậu. Đây là ưu thế rất lớn so với mổ mở và nội soi thông thường".

Không chỉ riêng trường hợp của ông L., Khoa Ngoại Tiêu hóa 2 đã ứng dụng phẫu thuật robot cho nhiều bệnh nhân ung thư dạ dày, đại tràng, trực tràng, trong đó có nhiều người trên 70, thậm chí 80 tuổi.

Theo các bác sĩ, tuổi tác chỉ là một yếu tố cần cân nhắc trong điều trị ung thư, không phải là rào cản tuyệt đối. Khi sức khỏe cho phép và có sự hỗ trợ của kỹ thuật hiện đại, người bệnh lớn tuổi vẫn có cơ hội điều trị triệt căn và duy trì chất lượng sống tốt.