Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc: Sửa đổi 3 luật trong lĩnh vực ngân hàng nhằm hoàn thiện thể chế, khắc phục khoảng trống pháp lý

Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc cho biết, trước đây thể chế được xác định là một điểm nghẽn. Thời gian qua, dưới sự chỉ đạo của Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư và Quốc hội, công tác hoàn thiện thể chế đã đạt nhiều kết quả, không còn là điểm nghẽn.

Tuy nhiên, trước yêu cầu phát triển đất nước, mục tiêu tăng trưởng hai con số trong kỷ nguyên mới, thể chế cần tiếp tục được hoàn thiện, trở thành khâu đột phá để phát triển, hội nhập quốc tế. Chính phủ đã báo cáo các cơ quan có thẩm quyền và Quốc hội về các đề xuất xây dựng, hoàn thiện nhiều luật, nghị quyết để đáp ứng yêu cầu mới, trong đó có những lĩnh vực trước đây pháp luật chưa điều chỉnh hoặc chưa có quy định đầy đủ.

Nâng cao mức độ an toàn, minh bạch, uy tín của hệ thống tài chính, ngân hàng

Về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Luật Phòng, chống rửa tiền và Luật Các tổ chức tín dụng, Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc nhấn mạnh, việc sửa đổi, bổ sung ba luật này là rất cần thiết, cấp bách, xuất phát từ yêu cầu thực tiễn.

Thứ nhất, nhằm kịp thời thể chế hóa đầy đủ các chủ trương của Đảng về tiếp tục hoàn thiện đồng bộ thể chế phát triển, đổi mới tư duy xây dựng và thi hành pháp luật, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, sắp xếp tổ chức bộ máy nhà nước tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả.

Thứ hai, nhằm xử lý ngay những khó khăn, vướng mắc và khoảng trống pháp lý phát sinh trong thực tiễn quản lý nhà nước về tiền tệ, ngân hàng, góp phần phát triển thị trường vốn, giảm áp lực cho hệ thống ngân hàng.

Thứ ba, hoàn thiện khuôn khổ pháp lý về phòng, chống rửa tiền phù hợp với các khuyến nghị và chuẩn mực quốc tế. Đây là yêu cầu quan trọng nhằm nâng cao mức độ an toàn, minh bạch và uy tín của hệ thống tài chính, tiền tệ Việt Nam.

Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc cho biết, Chính phủ đã chuẩn bị hồ sơ dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Luật Phòng, chống rửa tiền và Luật Các tổ chức tín dụng nghiêm túc, đúng trình tự, thủ tục; đồng thời tiếp thu, giải trình theo kết luận của Ủy ban Thường vụ Quốc hội và ý kiến thẩm tra của Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội.

Dự án luật cũng nhằm thể chế hóa các chủ trương của Đảng về sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy, hoàn thiện thể chế; đồng thời đáp ứng yêu cầu thực hiện các chuẩn mực, khuyến nghị quốc tế về phòng, chống rửa tiền, góp phần nâng cao mức độ an toàn, minh bạch, uy tín của hệ thống tài chính, ngân hàng.

Về các nội dung sửa đổi, bổ sung của Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Phó Thủ tướng Thường trực cho biết, dự thảo luật bổ sung quy định về trạng thái đầu tư quốc tế của Việt Nam; đồng thời giao Chính phủ quy định về đối tượng, phạm vi, loại thông tin, thời hạn và hình thức cung cấp thông tin phục vụ việc thiết lập cán cân thanh toán và trạng thái đầu tư quốc tế của Việt Nam.

Dự thảo luật cũng bổ sung quy định về hạn chế sử dụng ngoại hối trên lãnh thổ Việt Nam, trừ các trường hợp được phép theo quy định của Thống đốc Ngân hàng Nhà nước.

Bên cạnh đó, sửa đổi các quy định về cơ chế tài chính của Ngân hàng Nhà nước; chuyển thẩm quyền quy định về chế độ tài chính của Ngân hàng Nhà nước từ Thủ tướng Chính phủ sang Chính phủ.

Dự thảo luật bổ sung thẩm quyền của Ngân hàng Nhà nước trong việc áp dụng tỉ lệ bảo đảm an toàn khác với mức quy định đối với tổ chức tín dụng nhằm mục tiêu phát triển kinh tế-xã hội. Các tổ chức tín dụng được áp dụng cơ chế này phải xây dựng và thực hiện lộ trình để bảo đảm tuân thủ mức quy định.

Ngoài ra, dự thảo luật sửa đổi các quy định nhằm bảo đảm phù hợp với cơ cấu tổ chức của Ngân hàng Nhà nước và việc vận hành chính quyền địa phương hai cấp; đồng thời bỏ trách nhiệm của Bộ Tài chính trong việc thực hiện kiểm tra nghiệp vụ in, đúc, tiêu hủy tiền và kiểm tra việc quản lý dự trữ ngoại hối.

Về nội dung sửa đổi, bổ sung Luật Phòng, chống rửa tiền, Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc cho biết, dự thảo luật sửa đổi khái niệm nhằm bao quát các trường hợp chủ sở hữu hưởng lợi.

Dự thảo cũng bổ sung đối tượng báo cáo, các dấu hiệu đáng ngờ, trách nhiệm thanh tra, kiểm tra, giám sát hoạt động phòng, chống rửa tiền liên quan đến các lĩnh vực tài sản mã hóa.

Bên cạnh đó, hoàn thiện các quy định về nhận biết khách hàng, thông tin và xác minh thông tin nhận biết khách hàng; sửa đổi quy định về minh bạch thông tin của thỏa thuận pháp lý, trách nhiệm của đối tượng báo cáo trong việc thực hiện báo cáo giao dịch đáng ngờ cho Ngân hàng Nhà nước và trách nhiệm lưu giữ thông tin, hồ sơ, tài liệu.

Ngoài ra, dự thảo luật sửa đổi, bổ sung, bãi bỏ một số quy định nhằm xử lý các vấn đề liên quan đến sắp xếp tổ chức bộ máy như tên gọi, trách nhiệm của các bộ, cơ quan ngang bộ; bãi bỏ quy định về cơ quan thanh tra, giám sát thuộc Ngân hàng Nhà nước.

Về nội dung sửa đổi, bổ sung Luật Các tổ chức tín dụng, Phó Thủ tướng Thường trực cho biết, dự thảo bổ sung quy định cho phép ngân hàng thương mại thực hiện hoạt động đại lý quản lý tài sản bảo đảm của trái phiếu doanh nghiệp trên cơ sở quy định của pháp luật.

Phó Thủ tướng Thường trực nhấn mạnh, việc ban hành Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Luật Phòng, chống rửa tiền và Luật Các tổ chức tín dụng là cần thiết nhằm xử lý những vấn đề quan trọng đã được báo cáo, trong đó có các vấn đề phát sinh do sắp xếp tổ chức bộ máy; xử lý những vấn đề còn chưa được quy định đầy đủ trong pháp luật về phòng, chống rửa tiền theo khuyến nghị của các tổ chức quốc tế; khắc phục khó khăn, vướng mắc trong cơ chế tài chính của Ngân hàng Nhà nước và do khoảng trống pháp lý phát sinh trong thực tiễn.

Phó Thủ tướng Thường trực cho biết, trên cơ sở ý kiến góp ý của các đại biểu Quốc hội tại các tổ thảo luận, Chính phủ sẽ chỉ đạo cơ quan soạn thảo tiếp thu đầy đủ ý kiến của các đại biểu Quốc hội và các bộ, ngành để hoàn chỉnh dự thảo luật.

Theo đó, tiếp tục rà soát, thống nhất trách nhiệm quản lý nhà nước của các bộ, ngành liên quan; bảo đảm hoạt động bình thường, liên tục, thông suốt, không để gián đoạn công việc, chồng chéo, trùng lặp hoặc bỏ sót chức năng, nhiệm vụ. Đồng thời, đối chiếu các quy định trong dự thảo luật với các chuẩn mực, khuyến nghị quốc tế về phòng, chống rửa tiền, tài trợ khủng bố, tài trợ phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt; bảo đảm phù hợp với các điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên và các cam kết trong quá trình hội nhập quốc tế.

Phó Thủ tướng Thường trực nhấn mạnh, ngành ngân hàng có mức độ hội nhập quốc tế sâu rộng, do đó cần rà soát các quy định liên quan đến trao đổi, cung cấp thông tin, phối hợp với các cơ quan có thẩm quyền, phục vụ công tác quản lý nhà nước, thanh tra, giám sát và phòng, chống rửa tiền. Đồng thời, tiếp tục hoàn thiện các quy định trong lĩnh vực tiền tệ, ngân hàng và hoạt động của các tổ chức tín dụng, bảo đảm đồng bộ với hệ thống pháp luật, phù hợp với thực tiễn, khả thi trong tổ chức thực hiện và bảo đảm an ninh, an toàn hệ thống tài chính, tiền tệ.

Sửa Luật Kiến trúc, tập trung vào quản lý kiến trúc và hành nghề kiến trúc

Về Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung Luật Kiến trúc, Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc cho biết, sau 5 năm tổ chức triển khai thực hiện, Luật Kiến trúc đã từng bước khẳng định vai trò là công cụ pháp lý quan trọng trong quản lý và phát triển kiến trúc Việt Nam.

Theo Phó Thủ tướng Thường trực, việc sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Kiến trúc tập trung vào hai nhóm nội dung chính: Quản lý kiến trúc (Chương II), hành nghề kiến trúc (Chương III).

Việc sửa đổi luật được xây dựng trên cơ sở chính trị, pháp lý và thực tiễn đầy đủ, nhằm hoàn thiện hệ thống pháp luật về kiến trúc; thể chế hóa phù hợp chủ trương, đường lối của Đảng, Nhà nước; đổi mới tư duy xây dựng pháp luật, sắp xếp tổ chức bộ máy, hệ thống chính trị, thực hiện chính quyền địa phương hai cấp, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, đơn giản hóa thủ tục hành chính; đồng thời đáp ứng yêu cầu phát triển văn hóa Việt Nam, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số.

Đồng thời, bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật; thống nhất quản lý từ Trung ương, tăng cường phân quyền, phân cấp, nâng cao trách nhiệm của chính quyền địa phương, bảo đảm tính hợp lý, khả thi, phân định rõ trách nhiệm của cơ quan quản lý và các chủ thể tham gia hoạt động quản lý kiến trúc, hành nghề kiến trúc.

Về bố cục và nội dung dự thảo luật, Phó Thủ tướng Thường trực cho biết, các nội dung cơ bản đã được xây dựng, gồm phạm vi điều chỉnh, đối tượng áp dụng, nội dung phân cấp, phân quyền, cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, các điều không sửa đổi, bổ sung và các điều dự kiến sửa đổi, bổ sung.

Sau khi Quốc hội cho ý kiến, Chính phủ sẽ tiếp thu đầy đủ, trung thực các ý kiến góp ý của các đại biểu để hoàn chỉnh dự thảo luật trình Quốc hội. Đây là dự án luật cần thiết và cần tiếp tục được hoàn thiện.

Phó Thủ tướng Thường trực mong muốn các đại biểu Quốc hội, nhất là các đại biểu công tác trong các ngành, địa phương, tiếp tục đóng góp ý kiến cho dự án luật.

Phó Thủ tướng Thường trực khẳng định, Chính phủ luôn cầu thị, lắng nghe, xây dựng hệ thống pháp luật đồng bộ, thống nhất, phù hợp với thông lệ quốc tế và yêu cầu phát triển của Việt Nam, để thể chế phải là khâu đột phá để thúc đẩy tăng trưởng hai con số trong những năm tới và trong kỷ nguyên mới.