Sân khấu Hà Nội thiếu người kế cận

Sáng ngày 8/10, tại Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội diễn ra cuộc họp báo giới thiệu Liên hoan Sân khấu Hà Nội mở rộng năm 2026. 

Tại đây, Tiến sĩ, Nhà viết kịch Nguyễn Đăng Chương, Phó Chủ tịch Thường trực Hội Nghệ sĩ Sân khấu Việt Nam, cho rằng điều sân khấu Hà Nội đang thiếu không chỉ là những tác phẩm hay mà trước hết là nguồn lực con người. Đây là vấn đề cần được nhìn nhận nghiêm túc nếu muốn sân khấu Thủ đô có đội ngũ kế cận và phát triển lâu dài.

Ông cho biết, những năm gần đây, nhiều trường đào tạo nghệ thuật gặp khó trong tuyển sinh, đặc biệt ở một số ngành như biên kịch, diễn viên. Có trường phải đến các địa phương để tìm và tuyển học viên nhưng vẫn không dễ tìm được người theo học.

“Hiện nay hàng năm nhiều trường nghệ thuật không tuyển được biên kịch, sinh viên. Như trường múa, trường xiếc đã phải đi đến các vùng để tìm, tuyển diễn viên mà không có”, ông Nguyễn Đăng Chương nói.

Theo ông, một trong những nguyên nhân nằm ở sự thay đổi trong cách các gia đình lựa chọn nghề nghiệp cho con. Nhiều gia đình tính rất kỹ đầu ra, việc làm và thu nhập. Những ngành nghệ thuật vốn đòi hỏi thời gian đào tạo dài, quá trình theo nghề nhiều thử thách vì thế khó trở thành lựa chọn đầu tiên của nhiều người trẻ.

Từ thực tế này, câu chuyện nguồn nhân lực không chỉ đặt ra với các trường đào tạo mà còn với chính các nhà hát và những người đang làm nghề. Khi lớp nghệ sĩ đi trước dần lớn tuổi, sân khấu cần có đội ngũ trẻ để tiếp nối, đồng thời phải tạo được môi trường để người trẻ có thể sống được bằng nghề.

Bên cạnh câu chuyện nhân lực, theo ông Nguyễn Đăng Chương, các nghệ sĩ đến với Liên hoan Sân khấu Hà Nội mở rộng năm nay với tinh thần hồ hởi và trách nhiệm, coi đây là dịp để đóng góp cho đời sống sân khấu Thủ đô.

Liên hoan cũng mở ra cơ hội để nghệ sĩ ở nhiều loại hình gặp gỡ và học hỏi lẫn nhau. Chèo, cải lương, kịch nói, dân ca kịch... có những đặc trưng riêng, nhưng khi cùng xuất hiện trong một sân chơi, các nghệ sĩ có thể nhìn thấy cách những đồng nghiệp ở loại hình khác xử lý tác phẩm, tiếp cận khán giả và tìm kiếm những cách thể hiện mới.

“Qua liên hoan, các nghệ sĩ và những người làm sân khấu có thể hiểu rõ hơn sân khấu Thủ đô hôm nay đang đứng ở đâu, khán giả đang cần gì và sân khấu cần thay đổi như thế nào”, ông Nguyễn Đăng Chương chia sẻ.

Ông cho rằng đây là vấn đề đặc biệt đáng quan tâm với sân khấu truyền thống. Những loại hình này vẫn cần được gìn giữ, nhưng cách đưa tác phẩm đến với công chúng cũng cần được tiếp tục tìm tòi để phù hợp hơn với nhu cầu thưởng thức ngày càng đa dạng.

Không gian biểu diễn cũng đang được mở rộng. Bên cạnh các sân khấu quen thuộc, Liên hoan năm nay khai thác thêm những không gian văn hóa, lịch sử của Hà Nội. Theo ông Nguyễn Đăng Chương, việc đưa sân khấu đến những không gian như vậy giúp các tác phẩm có thêm cách tiếp cận công chúng, đồng thời tạo cơ hội để câu chuyện về Hà Nội được kể bằng nhiều hình thức khác nhau.

Liên hoan Sân khấu Hà Nội mở rộng năm 2026 diễn ra từ ngày 14 đến 23/10, với chủ đề “Hội tụ các giá trị sân khấu, lan tỏa sức sáng tạo nghệ thuật của Thủ đô”. 

Năm nay, Liên hoan có sự tham gia của 15 đơn vị nghệ thuật chuyên nghiệp của Trung ương, Hà Nội, lực lượng vũ trang và một số tỉnh, thành phố, với 15 tác phẩm thuộc các loại hình kịch nói, chèo, tuồng, cải lương, xiếc và kịch hát dân ca Nghệ Tĩnh.

Các tác phẩm được giới thiệu tại nhiều sân khấu trên địa bàn Hà Nội như: Rạp Công nhân, Rạp Đại Nam, Nhà hát Quân đội, Trung tâm Biểu diễn nghệ thuật – Rạp Xiếc Trung ương và Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam... Đồng thời hướng tới những sáng tác gắn với lịch sử, văn hóa, địa danh và con người Thủ đô. Thông qua các buổi diễn và hoạt động chuyên môn, Liên hoan được kỳ vọng tạo thêm cơ hội để nghệ sĩ giao lưu, trao đổi kinh nghiệm, tiếp cận những cách làm mới và đưa sân khấu đến gần hơn với công chúng.