Nở rộ các không gian dành riêng cho phụ nữ

Trong quá trình sửa nhà, Dai Wen tiếp cận tư tưởng nữ quyền và kết nối với nhiều phụ nữ qua mạng. Do tương tác trực tuyến chưa đủ để xây dựng quan hệ sâu sắc, cô quyết định biến ngôi nhà của mình thành không gian sống chung chỉ dành cho phụ nữ mang tên Ta Shan Gong Qi (tạm dịch: Ngọn núi của nàng).

Ra đời cách đây khoảng 6 tháng, Ta Shan Gong Qi đã đón hàng chục phụ nữ. Ban ngày, các thành viên cùng ra ngoài vui chơi; buổi tối, họ nấu ăn, xem phim và trò chuyện. Mô hình này đang xuất hiện ngày càng nhiều tại Trung Quốc, khi phụ nữ trẻ muốn trải nghiệm lối sống tách biệt với nam giới, hướng đến cộng đồng hỗ trợ lẫn nhau.

Không gian an toàn

Tháng 7/2025, Yuan Yuan (31 tuổi), sống và làm việc tại Bắc Kinh, lưu trú 4 ngày tại Ta Shan Gong Qi sau khi nghe đến mô hình này. Cô cho biết, trải nghiệm ở Ta Shan Gong Qi hoàn toàn khác biệt so với các homestay trước đây, bởi cô không phải lo ngại ánh nhìn hay những quấy rối từ nam giới, đồng thời thấy tự do trong trang phục và sinh hoạt.

Sau khi trở về Bắc Kinh, Yuan đã chuyển căn hộ 2 phòng ngủ của mình thành không gian sống cho phụ nữ. Trong 4 tháng, nơi đây đã đón hơn 20 phụ nữ, gồm khách du lịch, người tìm việc và những người muốn trải nghiệm mô hình sống chung. "Dù đến từ đâu, mọi người đều xem nơi này là một không gian an toàn và chủ động giữ gìn trật tự", Yuan cho biết.

Yuan xem căn hộ như một nơi để thực hành nữ quyền. Trải nghiệm tuổi thơ với người cha gia trưởng và bạo lực khiến cô đồng cảm với mẹ, đồng thời hình thành sự phản kháng với chế độ phụ hệ. Khi trưởng thành, cô đọc nhiều tác phẩm nữ quyền, quan tâm đến vấn đề giới và tham gia các câu lạc bộ sách cũng như hoạt động thủ công mang tính cộng đồng cho phụ nữ.

Trong khi đó, Song Mingjing, chủ một homestay ở Đại Lý, Vân Nam, cho biết, việc chuyển sang mô hình chỉ nhận khách nữ xuất phát từ trải nghiệm không thoải mái với một số khách nam, những người có thái độ trịch thượng và yêu cầu phục vụ như "thượng khách". Sau 6 tháng thử nghiệm, mô hình nhận khách nữ nhận được phản hồi tích cực, khiến cô quyết định chuyển hẳn sang homestay dành riêng cho nữ. Song cho rằng các không gian không có nam giới giúp phụ nữ sống thoải mái hơn, tạm gác vai trò gia đình, giảm áp lực ngoại hình và cởi mở chia sẻ suy nghĩ cá nhân.

Hỗ trợ hay tách biệt?

Các không gian sống chỉ dành cho phụ nữ đang vấp phải nhiều tranh luận, bao gồm cả trong chính cộng đồng nữ giới. Một số cho đây là công cụ thúc đẩy quyền phụ nữ và tăng cường hỗ trợ lẫn nhau, trong khi quan điểm khác lo ngại rằng mô hình này đang khiến phụ nữ rút lui khỏi không gian xã hội chung và gia tăng đối kháng giới.

Ji, 23 tuổi, đến từ Trùng Khánh, nhớ lại trải nghiệm tại một nhà trọ nữ trong chuyến đi Hàn Quốc 2 năm trước. Sau khi bị tài xế taxi tính giá cao và trở về trong nước mắt, cô được chủ nhà và các cư dân nữ an ủi thông qua ứng dụng dịch thuật, thậm chí mua cho cô cà phê và pizza. Với Ji, trải nghiệm này mang lại cảm giác đoàn kết và hỗ trợ giữa phụ nữ. Dù vậy, cô không ủng hộ việc duy trì mô hình sống chung chỉ dành cho nữ trong dài hạn, cho rằng không gian này phù hợp với những người cần hỗ trợ đặc biệt nhưng không nên trở thành hình thức ẩn dật, khiến phụ nữ từ bỏ vị thế đã có được trong xã hội.

Phó giáo sư Wei-ting Wu, thuộc Viện Nghiên cứu Giới tính, Đại học Shih Hsin, cho biết, các không gian chỉ dành cho phụ nữ xuất hiện từ thế kỷ 19 như phản ứng trước việc phụ nữ bị loại khỏi không gian công cộng. Tại Trung Quốc, sự gia tăng của mô hình này những năm gần đây mang ý nghĩa chính trị - văn hóa, phản ánh sự phản kháng trước áp lực kết hôn, sinh con và bối cảnh xã hội còn nặng tư tưởng trọng nam khinh nữ.

Wu cho rằng, làn sóng sống chung chỉ dành cho phụ nữ phản ánh nỗ lực của phụ nữ trẻ trong việc thử nghiệm các mô hình sống mới. Theo bà, khả năng phát triển thành phong trào xã hội và mức độ bền vững của xu hướng này phụ thuộc vào tư duy của thế hệ trẻ cũng như cách họ phản ứng với áp lực xã hội.