Tăng cường bảo vệ trẻ em, phòng ngừa lao động trẻ em giai đoạn 2026-2030

Ngày 11/9, tại Hà Nội, Bộ Y tế tổ chức Lễ phát động Chương trình quốc gia về bảo vệ trẻ em và phòng ngừa, giảm thiểu trẻ em lao động trái quy định của pháp luật giai đoạn 2026–2030.

Phát biểu tại chương trình, đại diện UNICEF tại Việt Nam đánh giá việc ban hành Chương trình là dấu mốc quan trọng, thể hiện cam kết của Việt Nam trong bảo đảm mọi trẻ em được lớn lên trong môi trường an toàn, được bảo vệ và có cơ hội phát triển toàn diện.

Theo UNICEF, bảo vệ trẻ em khỏi bạo lực, xâm hại, bóc lột và lao động có hại không chỉ là trách nhiệm pháp lý mà còn là sự đầu tư cho tương lai của đất nước. Trong bối cảnh trẻ em đang phải đối mặt với nhiều nguy cơ mới, công tác bảo vệ cần được triển khai đồng bộ từ gia đình, nhà trường, cộng đồng đến hệ thống dịch vụ chuyên nghiệp.

Theo Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Tri Thức, thời gian qua, công tác bảo vệ trẻ em đã đạt nhiều kết quả đáng ghi nhận. Hệ thống chính sách, pháp luật ngày càng được hoàn thiện; trên 80% trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt được trợ giúp phù hợp với nhu cầu và điều kiện phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.

Đáng chú ý, tỷ lệ trẻ em lao động trái quy định của pháp luật đã giảm từ 5,4% xuống còn 1,31%. 100% trẻ em bị xâm hại được áp dụng các biện pháp hỗ trợ, can thiệp phù hợp. Hệ thống dịch vụ bảo vệ trẻ em được triển khai theo 3 cấp độ gồm phòng ngừa, hỗ trợ và can thiệp. Tổng đài điện thoại quốc gia bảo vệ trẻ em 111 tiếp tục là địa chỉ tiếp nhận thông tin và phối hợp xử lý các vụ việc vi phạm quyền trẻ em.

Tuy nhiên, theo Bộ Y tế, công tác bảo vệ trẻ em vẫn đứng trước nhiều thách thức. Lao động trẻ em còn tồn tại tại khu vực nông, lâm, thủy sản, trong hộ gia đình và các cơ sở sản xuất, kinh doanh nhỏ lẻ - những nơi khó kiểm tra, giám sát.

Bên cạnh đó, trẻ em ngày càng đối mặt với nguy cơ bạo lực, xâm hại tình dục, bóc lột trên môi trường mạng và lao động nặng nhọc, độc hại. Mạng lưới cung cấp dịch vụ bảo vệ trẻ em tại một số địa phương còn mỏng, việc kết nối, chuyển tuyến dịch vụ chưa đồng bộ.

Ngày 28/7/2026, Thủ tướng Chính phủ ký Quyết định số 1415/QĐ-TTg ban hành Chương trình quốc gia về bảo vệ trẻ em và phòng ngừa, giảm thiểu trẻ em lao động trái quy định của pháp luật giai đoạn 2026–2030.

Chương trình đặt mục tiêu bảo đảm mọi trẻ em được sống trong môi trường an toàn, lành mạnh; giảm thiểu trẻ em bị xâm hại; đồng thời tạo cơ hội để trẻ em bị bạo lực, xâm hại tình dục, lao động trái quy định của pháp luật, có nguy cơ bị bạo lực, bóc lột, bỏ rơi và trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt được hỗ trợ, hòa nhập và phát triển toàn diện.

Bà Michaela Bauer, Phó Trưởng Đại diện Quỹ Nhi đồng Liên Hợp Quốc (UNICEF) tại Việt Nam nhấn mạnh, cần tiếp tục đầu tư cho đội ngũ nhân viên công tác xã hội chuyên trách, có trình độ, tiêu chuẩn nghề nghiệp rõ ràng, đặc biệt ở cấp xã. Đây là lực lượng có vai trò phát hiện nguy cơ, quản lý trường hợp, điều phối dịch vụ và bảo đảm trẻ em được hỗ trợ kịp thời.

Chương trình đề ra 7 nhóm chỉ tiêu và 6 nhóm nhiệm vụ, giải pháp đến năm 2030. Bộ Y tế đề nghị các bộ, ngành, địa phương lồng ghép mục tiêu bảo vệ trẻ em vào nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội; đồng thời kêu gọi tổ chức xã hội, doanh nghiệp, cơ quan báo chí và các tổ chức quốc tế tiếp tục đồng hành.

Đại diện UNICEF cho biết, phòng ngừa cần trở thành trọng tâm, thông qua các chương trình làm cha mẹ tích cực, trường học an toàn, sự tham gia của cộng đồng và các biện pháp bảo vệ trẻ em trước nguy cơ trên môi trường mạng. Khi hệ thống bảo vệ trẻ em được củng cố và hoạt động hiệu quả, trẻ em sẽ có nhiều cơ hội được sống an toàn, được hỗ trợ và phát triển đúng tiềm năng.